Вести

Удри кризата во погрешна, сојузничка мета:

Иран ја пребродува бурата, но Саудиска Арабија тоне

Додека САД и Израел почнаа војна за да го променат режимот во Техеран, ја разнишаа власта на својот главен партнер во регионот. Саудискиот престолонаследник е загрозен од финансиска криза, демографски фактори, воени порази и отпорот кон либерализацијата. Прашање е само дали ќе биде отстранет од други членови на династијата Сауд, или кралство целосно ќе се распадне? 

Се изгуби ли поентата на Парискиот климатски договор?

Уште од потпишувањето на Парискиот договор во 2015 година, владите низ светот се обрзаа да го ограничат глобалното затоплување. Откако Трамп ги повлече САД од договорот, развиените земји престанаа да ги исполнуваат целите, а конференциите се претворија во бирократски лавиринти. Последната надеж се амбициите на Кина да продава соларни панели и коли на струја.

Oбединувањето ќе ја чини Ирска десетици милијарди евра годишно

Двете владејачки партии во Даблин претставија анализи за трошоците од обединувањето на Ирска. Процесот на интеграција би требало да трае 25 години. Само во првата година, цената би можела да варира од 3,2 до 25 милијарди евра, во зависност од усвоениот модел и од договорот на Лондон и Даблин кој ќе плаќа за пензиите и долговите.

Речник

Кина сеирџиски задоволна од изборите во САД

По неодамнешните американски избори, кинескиот државен медиум „Глобал тајмс“ објави напис во кој го слави претстојниот крај на демократијата со оценка дека ‚митот‘ за демократијата од западен тип ја губи својата привлечност, дури и на самиот Запад. Кина не е единствената земја што во избореите во САД виде најава за своја долгорочна победа. Иран, на пример.

Европа не собра доволно пари за воена помош за Украина

Европските земји мошне веројатно нема да ја исполнат целта до крајот на оваа година да ѝ испратат воена поддршка на Украина од 70 милијарди евра. Им недостасуваат 7 милијарди. Се очекуваат дополнителни ветувања на новата рунда разговори идната недела, но дипломати во Брисел предупредуваат дека тие можеби нема да бидат доволно.

Владеењето на правото еродира во 26 европски земји

Владеењето на правото на европскиот континент е влезено во рецесија и резултатите кои ги мерат потребните параметри се во пад во 26 од 40 европски земји. Од 143 земји на глобално ниво, Албанија е на 91-ва а Србија на 95-та позиција. Ние сме на 65 место а две места подобра е европејска Бугарија.  

Влади на 33 земји ги плашат граѓаните со војна

Сеењето страв до граѓаните да направат залихи во случај на војна или хакирање на инфраструктурата се прошири на шест континенти. Од Америка до Јапонија, а најмногу низ Европа, владите ги повикуваат семејствата да се спремат за најмалку три дена во целосна изолација. Секој наведува различни причини за тревогата, но пакетот за зло време е идентичен.

Додик влегува на голема врата во клубот на Трамп

Изразеното лобирање кај соработници на Трамп му отвори врата на Милорад Додик во потесниот круг на движењето МАГА околу претседателот на САД. Поканет е да учествува на политички собир во приватната резиденција на Трамп во Мар-а-Лаго, на кој конгресмени и истакнати конзервативни активисти ќе ги почнат подготовките за изборите во 2028 година.

Јанез Јанша за ЕУ: Што мислевме, што испадна?

Словенечкиот премиер Јанез Јанша го оцени политичкиот судир околу Уставниот суд на Полска како типичен пример колку забегала Европската Унија од времето кога Словенија стана нејзина членка. По иницијатива на премиерот Туск беше суспендиран претседателот на Уставниот суд, па претседателот Навроцки и полски граѓани излегоа да го бранат судството од извршната власт.

ЕУ нема да се спаси со такси за ТЕМУ

Европскиот удел во глобалните технолошки истражувања и развој (R&D) се има намалено од 23% во 2005 година на само 8% денес, додека САД се искачија на 62%, а Кина се зголеми од близу нула на 15%. Јужна Кореја сега ги надминува Германија, Франција, Велика Британија и Италија ЗАЕДНО во истражувања и развој.

Бесконечното крстарење се насука

Луѓе и брачни парови, главно пензионери, за неколку стотици илјади долари трајно купуваа бродски кабини за што им беше гарантирано дека до крајот на животот ќе крстарат по светот „ол инклузив“. Некои од нив продале сè што имаат. Но, цената на горивото го има направено овој модел неодржлив па сега им викаат да се симнат од крузерот.

Во револуција меѓусебно се кинат глави

Во приватните медиуми толпата таму нема што да бара. Никаква правда „по кратка постапка“! Ако дозволите да завладее бран на јакобински бес – сетете се само на Француската револуција – на крајот ќе завршите така што ќе се свртите едни против други и меѓусебно ќе си кинете глави. 

Европските пари за Украина се губат по фантомски компании

Независно истражување на медиумот Danwatch открива нов скандал со европската програма за вооружување на Украина. Преку естонска служба за посредување, Данска платила 9,5 милиони евра за муниција, а не била испорачана ниту една граната за Киев. Поради сомнителни набавки на муниција од фирма за софтвер веќе падна министерот за одбрана на Естонија.

Фолксваген не може да си дозволи „Голф“ на струја

Соочен со голема криза во продажбата и конкуренцијата од кинеските возила, германскиот автомобилски гигант Фолксваген го запира развојот на електрична верзија на својот најпродаван модел „голф“. Проектот не е целосно откажан, но фокусот ќе биде префрлен на внатрешна реорганизација на компанијата која годинава бележи загуби од стотици милиони евра.

Франција ќе ги оданочува и гигабајтите на интернет

Во обид да ја пополни огромната дупка во буџетот, Франција заклучи дека може да го оданочува и сообраќајот на интернетот. Собранието усвои амандман со кој креаторите на содржини на интернет ќе плаќаат по 0,055 евра за секој гигабајт од филмови и игри. Планот е да се собираат по околу 10 милијарди евра годишно. Цената на крајот ќе ја платат француските семејства.

Можат ли демократите да ја поништат револуцијата на Трамп?

Ако демократите ја вратат контролата врз Претставничкиот дом, а можеби и врз Сенатот, се поставува прашањето дали конечно ќе успеат да го демонтираат популизмот на Трамп, што не им појде од рака во претходните години. Одговорот, најверојатно, е не: и покрај необично бурното владеење, Трамп всушност го институционализираше својот популистички бунт.

Секс, лаги и нелегални мигранти

Британските власти ги оспоруваат извештаите дека странски државјани и нелегални мигранти се одговорни за непропорционално повеќе силувања и физички напади врз жени, но ги кријат официјалните податоци за насилства расчленети по националности. Наместо да се соочат со проблемот, ги префрлаат мигрантите од хотели во поранешни бази, загрозувајќи други заедници.

Израел се плаши од блиц-криг на Трамп врз Иран

Трамп испраќа оружје кон Персискиот залив и отворено му се заканува на Иран со моќен воен удар веднаш штом ќе завршат изборите за Конгресот на 3 ноември. Израелски офицери стравуваат дека САД по канонадата ќе ја прогласат војната за завршена и ќе се повлечат, оставајќи го Израел сам да најде начин како да го собори режимот во Техеран и да ја уништи нуклеарната програма.

Европа ја чека студена и скапа зима

Соочена со полупразни резервоари, пресечен глобален синџир на снабдување и прогнози за рана и студена зима, Европа ќе ги трпи последиците од сопствената забрана за увоз на гас од Русија. Со оваа политика не се ослободи од енергетската зависност, туку всушност го замени добавувачот, на големо задоволство на САД, каде што цените на гасот се 11 пати пониски од Европа.

УСАИД водел сопствена надворешна политика

Американски и латиноамерикански функционери тврдат дека УСАИД ја злоупотребувала својата мисија и финансирала левичарски политичари и нивните каузи низ Латинска Америка. Обвинувањата почнаа откако неколку земји во регионот избраа конзервативни лидери по одлуката на Трамп да ја укине Агенцијата за меѓународен развој.

Има ли Германија интерес да ја заврши војната во Украина?

Германската политика во војната во Украина е „скапа и практична“. Берлин плаќа, останува морално чист и ги остава другите да бараат непопуларни компромиси. Држејќи се на страна, индустријата и политиката се прилично задоволни од војната поддржана (делумно) од германски пари и германско оружје, но во која нема да загине ниту еден Германец. 

Авганистанците му се враќаат на афионот

Строгата забрана за одгледување афион што ја наметнаа талибанците не само што предизвика криза на нарко-пазарите на Западот, туку и фрли во сиромаштија многу авганистански семејства. Принудени да се префрлат на памук и други култури, земјоделците не можат да си ги прехранат децата. Многумина му се враќаат на афионот, свесно ризикувајќи јавно камшикување и затвор.

Бараат луѓе да им ги шетаат роботите

Стартап од Сан Франциско објави необичен оглас за вработување. Бара луѓе за шетање роботи по истите услови како да се домашни миленици, со вообичаената тарифа од 20 долари на час. Целта е роботите директно да се запознаат со средината и правилата на урбаната џунгла во која наскоро ќе мораат самите да патролираат. Шетачот само треба да ги врати дома здрави.

Микробиолошкиот „Џони Деп“ ја доби микробиолошката „Амбер Херд“

Во 2022 година, за биологот Дејвид Сабатини пишавме: „Пред само неколку години важеше за генијалец и еден од најголемите живи научници кому му се предвидува Нобелова награда затоа што е на траг да открие лек за рак. Денес човекот не може да се вработи никаде во САД“. Четири години подоцна, да апдејтираме: Сабатини доби милионска отштета.

Трамп почна да ги продава своите изјави

Фирми за тргување од Вол Стрит постигнаа договор со социјалната платформа на Доналд Трамп за да ги добиваат објавите на претседателот на Truth Social со временска предност од едно трепкање со очите. Човек не може да го забележи доцнењето, но на алгоритмите тоа може да им даде голема предност за тргување на пазарите, за која се спремни да платат и по 100.000 долари месечно.

Европските граничари ќе стражарат и над социјалните медиуми

Европската комисија планира да го прошири мандатот на европската гранична полиција Фронтекс со следење објави на социјални медиуми со цел да се откриваат и да прекинуваат синџири за шверцување мигранти. Поранешен шеф на Фронтекс предупредува дека новите овластувања претставуваат „обид за цензура на слободата на говорот во Европа“.

Крадците се префрлија од банки на хардвер за дата-центри

Додека технолошките моќници заработуваат стотици милијарди долари од бумот на вештачка интелигенција и изградбата на огромни центри за податоци, се појави нова генерација организирани банди која со задоволство ги краде „трошките“. Само во изминатите четири месеци е украдена опрема за центри за податоци во вредност од стотина милиони долари.

Британците од зорт се изнакупуваа тоалетна

Британците се вратија во времето на карантините, преплашени од тревогата од министерот за одбрана секое семејство да направи тридневни залихи поради закани од војна или вонредни ситуации како кибернетски напад врз инфраструктурата и природна катастрофа. Панично купуваат тоалетна хартија, конзервирана храна, вода, радиоапарати и батерии.

Хартиените цевки се поштетни од пластичните

Долги години на пластичните цевки им се наметна етикета на душман на планетата и човековата околина, речиси на ниво на шумски пожари или токсични испарувања. Пошто не цица леп него упоран, успеаја па ги наметнаа хартиени цевчиња, за наместо да цевчиме како луѓе, шмукаме низ раскашавена картонска туба. За среќа, науката се фати за сламка. 

Болница во САД вакцинира деца под анестезија

Детската болница во Филаделфија лани им дала вакцини против грип на над 2.000 деца додека биле под анестезија, иако една третина од родителите подоцна изјавиле дека не планирале да ги имунизираат своите деца. Болницата сега ја разгледува можноста да ја прошири програмата и на ист начин да вакцинира деца против ковид.