Вести

Економски мит:

Туризмот не може да направи држава богата

Туризмот низ југот на Европа се велича како модерна „тешка индустрија“ и моќен двигател на економскиот раст. Но, ниту една земја во историјата не се збогатила од туризмот, ниту пак некогаш ќе се збогати, забележува аналитичарот Марко Јукиќ. Производството и иновациите се единствениот одржлив пат за трансформација од туристичка дестинација во економски фактор.

Пакт на Шкотска, Велс и Северна Ирска за отцепување од Обединетото Кралство

Премиерите на регионалните влади на Шкотска, Велс и на Северна Ирска потпишаа историска декларација со која се обврзуваат да ја напуштат Британија. Тврдат дека овие три региони имаат неотуѓиво право сами да одлучуваат за својата иднина и го предупредија Енди Барнам дека ќе замине во историјата како последниот премиер на Обединетото Кралство.

Канада ќе плати дел од европските милијарди за Украина?

На Брисел му се отвори можност како да ги задоволи барањата од Зеленски за уште десетици милијарди евра помош, згора на 90-те што едвај ги собра за да ги покрие буџетските дупки на Украина за две години. Канада е заинтересирана да учествува во заемот, во замена за „асоцијативно членство“ во ЕУ и трговски привилегии на европскиот пазар.

Речник

Како изрика Најк?

Прашање на денови е кога после 18 години, Најк ќе испадне од престижниот американски берзански индекс S&P 100. Пред помалку од пет години компанијата вредеше 264 милијарди долари, денес пет пати помалку. Вредноста на нејзините акции има паднато за околу 80%. Компанијата што некогаш создаваше култура, сега почна да дели купони за попуст.

Амодеи, Алтман и Хасабис бараат дозвола да царуваат со развојот на ВИ

Аnthropic, OpenAI и Google од јули одржуваат состаноци за формирање заедничко тело кое ќе воведе стандарди за ВИ и бараат поддршка од владата, со гаранции дека САД нема да ја изгубат глобалната доминација. Амодеи всушност бара приватни компании да добијат законска дозвола да ја регулираат ВИ и да бидат судии дали ги почитуваат правилата што самите ги поставиле.

Мозокот на 11 септември уште не бил на судење

Америка дочека да ја одбележи 25-годишнината од нападите на 11 септември, но човекот обвинет дека го испланирал заговорот сè уште не дочека да види судски процес. За него презумцијата на невиност значи 20 години да е зад решетки во Гавнтанамо. А и да стигне во судница, нејасно е што ќе разбере бидејќи мозокот најверојатно му е чорба.

Вакцини против ковид оштетуваат клетки на окото

Студија на турски офталмолози покажува мерливи оштетувања на рожницата кај здрави возрасни лица кратко време по примање на две дози од мРНК вакцината на Pfizer против ковид-19. Се намалил процентот на клетки со правилна форма, а дебелината на рожницата се зголемила. Ендотелните клетки речиси не се обновуваат, поради што загубата е структурна.

Украина веќе е пропадната држава

Војната, сиромаштијата и корупцијата оставија длабоки последици од кои Украина нема да може да се извлече со генерации. Со осум милиони бегалци и четири пати повеќе смртни случаи отколку новородени, бесмислено е да се зборува за повоено „закрепнување“. Особено кога Киев не може да ги добие неопходните пари за обнова ни од инвеститори ни од западните сојузници.

Трамп ги легализираше терористите

Во пресрет на одбележувањето на 25 годишнината од 11 септември 2001 година, Доналд Трамп отстрани врвни личности на Ал Каеда од американската црна листа на терористи. Меѓу оние кои веќе не се терористи е и Абдула Мухајсини, саудиски клерик кој регрутираше деца борци и тинејџери бомбаши самоубијци кои правеа хаос по Сирија. И советуваше како се тепаат жени.

Ерменија мора да избере: Унија со Брисел или со Москва

На маргините на самитот на Шангајската организација за соработка во Бишкек, рускиот претседател Владимир Путин јавно изврши силен притисок врз ерменскиот премиер Никол Пашинјан: Ереван конечно мора да одлучи дали сака да се движи кон Европската Унија или да остане во Евроазиската економска унија. Технички е невозможно да биде истовремено во двете.

На старите светот останува

Првпат во историјата, во светот има повеќе луѓе постари од 65 години отколку деца на возраст под 5 години. Оваа демографска инверзија ќе продолжи да се продлабочува со децении поради глобалниот пад на наталитетот и зголемениот просечен животен век. Европа останува најстариот континент, но и бројот на Африканци над 65 години ќе се зголеми за четири пати до 2060 година.

Трамп ѝ ги „сервира“ Фолкландите на Аргентина

Аргентинскиот суверенитет врз Фолкландските Острови стана фокус на политичката агенда на Милеи. Тоа му го овозможија САД, кои ги сметаат островите за средство за политички притисок врз Лондон. На Трамп му се потребни заради поцврста контрола на морските патишта низ јужната хемисфера, а Британија веќе нема сила да ги брани како во времето на Маргарет Тачер.

Заговор како да се запре АфД

Германскиот естаблишмент, кој постојано им држи лекции на другите земји за владеењето на правото, покажува дека демократијата се толерира само додека дава резултати што се сметаат за прифатливи. Кога демократските процеси водат до непожелна влада се бараат начини таа да се обезвредни или да се неутрализира, се разбира, во име на „одбраната на демократијата“.

Вашиот WiFi може да ве види

На стандардните домашни WiFi-рутери не им се потребни камери ниту сензори од поврзани смарт уреди за да детектира кога некој се движи низ домот. Ги следи сигналите што се одбиваат од телата. Со едноставна анализа на овие сигнали, може да се идентификуваат луѓето и да се мапираат нивната околина и навиките, без оглед дали некој уред е поврзан на мрежата.

МАГА 2.0: Ќе ја направиме Африка повторно голема?

Генералното собрание на ОН денеска треба да гласа за резолуција дали светот треба да се откаже од традиционалната Меркаторова карта на светот, на која Африка изгледа помала отколку што навистина е, а северните региони се преувеличено големи. За Африка ова е политички проблем, бидејќи сака повпечатлив израз за нејзините аспирации да има поголема улога во светот.

Го фатија Фараж на скриена камера како договара илегална донација

Најџел Фараж едвај се извлече од скандалот со подарокот од 5 милиони фунти од крипто-милијардер, а веќе заглави во нов. Прифатил нелегална донација од новинар што лажно се претставувал како син на богат Американец. Откако снимката се појави во јавноста, политичките противници бараат темелна полициска истрага за сериозно кривично дело.

Јорданците не се плашат од Иран, туку од Израел

Американските коментатори, кои го величаат Јордан како „оаза на стабилност“ предупредуваат на заканата од Иран, но за Јорданците многу поголема закана е настојувањето на Израел да го анектира Западниот Брег. Тоа ќе значи стотици нови илјади палестински бегалци, што ќе ја оптовари кревката економија и ќе го загрози политичкиот баланс во Аман.

Во Италија отвориле школо за еден ученик

Замаени со евроинтеграции и толкување сигнали од Брисел, ние годинава како првпат да забележавме дека училниците ни се празнат. Додека не се „стекнат“ (дали е можно баш таков глуп збор да се избере?) со братче или сестриче, тие што останале заслужуваат полно внимание. Италија дава пример дека образованието е основно право и за децата од најизолирани места.

Венецуелската нафта е шкарт, ама како за ограбена, добра е

Во кампањата пред две години, Доналд Трамп не беше импресиониран од венецуелската нафта.„Купуваме катран од Венецуела и го прочистуваме во Хјустон“, се пожали тој. „Тоа е највалканата, најлошата нафта во светот. И ние ја рафинираме, можете да замислите што сè оди во воздух“. Денес ја обожава и ветува дека таа брзо ќе ги намали цените и ќе ги наполни резервите.

Министерот отфрлен од Зеленски почна бизнис со Палантир

Разрешениот украински министер за одбрана Михајло Федоров основа одбранбена компанија поддржана од Алекс Карп, директорот на Палантир. Во заеднички потфат, ќе се обидат да го искористат военото искуство на Украина и капиталот на американскиот технолошки гигант за развој на роботизирани машини со ВИ, кои сега се најбараното оружје на глобалниот пазар.

Каде е побезбедно: Во Америка или Европа?

Американците тврдат дека европските градови се полни со криминалци, кои бодат луѓе со нож за да им го украдат телефонот. Европејците велат дека Америка врие од гангстери што пукаат по улици. Споредбена анализа на податоци од САД и од Европа потврдува дека луѓето имаат право да бидат загрижени, но и дека градовите денес се побезбедни отколку пред една генерација.

Возачи го тужат Убер поради „бездушниот“ алгоритам

Возачите се жалат дека Системот за динамично плаќање на Убер, кој функционира со помош на ВИ, ги прекршува законите за заштита на податоците и ја намалува нивната заработка. Прави база на податоци за секој возач и за иста работна задача му нуди значително помала цена на оној за кој проценува дека би прифатил помала заработка.

Еврозоната е прв кандидат за следната должничка криза

Скриениот фискален товар на Еврозоната е барем толку голем колку и нејзиниот евидентиран долг. Членките на ЕУ позајмуваат во валута што не ја контролираат, а ниту една од големите економии нема намера да ги контролира трошоците, постојано прибегнувајќи кон зголемување на даноците и регулаторни оптоварувања, кои ја прават економијата уште послаба.

Интимните разговори со ЧетГПТ ги полнат судниците

Записи од интимни комуникации на корисници со чет-ботови биле цитирани во 12 судски предмети во САД во изминатите две години. Многу повеќе преписки се прелистуваат во истраги и правни постапки. „Целиот ваш свет сега ќе ѝ биде достапен на полицијата“, забележува Ендрју Фергусон, професор на Универзитетот „Џорџ Вашингтон“ и експерт за дигитален надзор.

Доживотна забрана од Калши за екс конгресменот што се клади на себе

Поранешниот републиканскиот конгресмен Џорџ Сантос е првиот човек што доби доживотна забрана за кладење од платформата Калши. Треба да плати и казна од 71.000 долари поради кршење на правилата за инсајдерско тргување и манипулација на пазарот за предвидувања. Сантос едноставно се кладел дали ќе присуствува на обраќањето на Трамп до нацијата.

Америка се надева дека Хормуз ќе биде безначаен за две години

Министерот за финансии Скот Бесент смета дека Ормускиот теснец, за чија контрола САД војуваат со Иран, ќе биде „безвреден“ за нафтената индустрија за две години. Ќе биде заобиколен со нафтоводи на копно. САД и онака преку протокот добиваат само 7% од вкупниот увоз на нафта, а во меѓувреме го презедоа нафтениот бизнис на Венецуела откако ѝ го грабнаа претседателот.

Во Сеута останало „најлошото од најлошото“

Еден месец откако повеќе од 70.000 мигранти упаднаа во шпанската енклава Сеута, овој мал град во Северна Африка сè уште е на работ на катастрофа, бидејќи таму сè уште се наоѓаат „најлошите од најлошите“. Градот се соочува со речиси секојдневни изливи на насилство, вклучувајќи десетици случаи на сексуални напади, каменувања на воени патроли и кражби.

5.000 морнари во тајландскиот град на гревот

Тајландското одморалиште Патаја, кое сè уште го бие глас на глобална дестинација за секс-туризам, е избрано за првото место во кое на копно ќе стапнат 5.000 морнари од американскиот носач по речиси десет месеци на отворено море. Предупредени се да не пушат марихуана и да ги избегнуваат борделите, зашто се забранети со закон, а особено да не го навредуваат кралот.

Сончева бура го изместила ГПС за 10 метри

Масивните сончеви ерупции од крајот на минатата година го нарушиле сателитскиот систем за глобално позиционирање, кој почнал да промашува прецизна локација за неколку метри. Тоа можеби се чини како мало отстапување, но може да направи големи бељи кај автономните возила и земјоделските машини кои користат сателитска навигација. 

Светот речиси ја потроши нафтата за итни случаи

Шест месеци по почетокот на војната во Иран и блокадата на Ормускиот теснец, стратешките резерви на нафта за итни случаи низ светот се речиси потрошени. Ослободувањето ја одигра својата улога – да спречи скок на цената на барелот, но нафтата ќе мора да се врати, и тоа со камата. Единствените резерви што растат се оние на Иран, кој го запре извозот поради војната.