Американската федерална комисија за комуникации ги прогласи сите кориснички Wi-Fi рутери произведени надвор од земјата за „ризик за националната безбедност“, забранувајќи го нивниот увоз или продажба. Тоа не значи дека Американците ќе треба да го фрлат сегашниот рутер, но кога ќе дојде време тој да се замени, не ќе можат да бараат ТП - Линк (Кина), АСУС (Тајван), Фриц (Германија)... 

Идејата дека употребата на социјалните медиуми е штетна за младите луѓе постои со години и постојано се вадат нови докази за тоа. Ако не им верувате на истражувањата, верувајте им на самите технолошките лидери кои ги изградија тие империи што им донесоа милијарди. Наспроти она што го промовираат за другите, кога станува збор за нивните сопствени  деца, овие моќници се крајно рестриктивни.

Кинески фирми побараа дозвола за поставување на речиси 200.000 сателити во мрежа за обезбедување пристап до интернет што би била седум пати поголема од онаа на Старлинк. Пекинг се жали дека компанијата на Илон Маск веќе ја преоптоварила ниската орбита на Земјата и брза да фати позиции во тесниот и ограничен простор. 

Технолошките гиганти планираат да ги спојат своите најпрофитабилни бизниси – центрите за податоци и вселенските мисии. Новата луда идеја е да градат центри во вселената, каде што Сонцето е неисцрпен извор на енергија, и каде што нема бирократски пречки и регулативи. Откако ги истиснаа вселенските агенции од бизнисот, може ли некој да ги спречи?

Акциите на Корпорацијата Трамп скокнаа за 70% по спојувањето со стартапот за нуклеарна фузија TAE Technologies, во договор вреден 6 милијарди долари. Критичари укажуваат на сомнително испреплетување на личното богатство на Трамп со неговите планови како претседател да поттикне развој на нуклеарни централи, кои им се неопходни на огромните центри за податоци.

Во ерата на развој на суперинтелигентни машини, американски инженери успеале да конструираат микроробот помал од зрнце сол, кој автономно носи одлуки, самостојно се движи без далечинско управување и самиот си обезбедува енергија. Производствената цена му е пониска од еден цент. Планиран е за да контролира клетки, но потенцијалната примена му е огромна.

Ниската орбита околу Земјата се преполни со сателити, како улица со коли во сообраќаен шпиц.  Откако приватниците се вклучија во вселенскиот бизнис, лансираат роеви од илјадници сателити со координација која е далеку од совршена. Пред неколку дена бил избегнат судар што можел да предизвика верижна реакција во која ќе настрадаат сите сателити.

Непрофитната организација Фулу нуди награда од над 10.000 долари за секој што ќе успее да ги деактивира ограничувањата во апаратите за домаќинство. Стар американски закон им дозволува на компаниите далечински да управуваат со уреди, да оневозможат функции и поправки. Фулу настојува да им ја врати контролата врз апаратите на оние што ги купиле. 

Идните мобилни телефони сигурно ќе поскапуваат. Виновна е вештачката интелигенција која има предност во набавката на напредни чипови, мемории и ССД-а, поради што потрошувачката електроника која ги користи истите елементи останува во втор план. Вештачката интелигенција уште сега го гуши ланецот на набавка.  

Шпански суд му нареди на технолошкиот гигант Мета да им плати отштета од над половина милијарда евра на дигитални медиуми затоа што настапил како монопол во рекламирањето и ги спречил да остварат профит. Компанијата на Закерберг незаконски преземала лични податоци од корисници на социјалните мрежи и ги користела за персонализирано рекламирање.

Огромните информатички центри за складирање и обработка на податоци веќе се главниот двигател на глобалната економија. Во нив само во текот на оваа година биле вложени 580 милијарди долари, повеќе отколку за експлоатирањето нафта. Голем дел од парите се за обнова на енергетската инфраструктура, бидејќи центрите ќе цицаат струја како незаситни ламји.

Максимата на Лаки Топаловиќ „Сè може да пропадне, само смртта е сигурен бизнис“, е мотивот и на новата технологија на „дигитално воскреснување“ на покојници, ако ужалените се спремни да платат за средби со блиските што ги изгубиле. Од снимки и пораки ВИ создава аватар што по изразувањето и бојата на гласот ќе звучи исто како покојникот додека бил жив.

Индустријата на вештачка интелигенција не може да оствари профит освен ако не ги укине работните места за луѓето, предупредува човекот што е најзаслужен за создавањето на ВИ. Инвеститорите што вложуваат вртоглави суми во развојот на технологијата не го прават тоа за доброто на човештвото, туку очекуваат оплодување на парите. 

Кина успеа да создаде ураниум од ториум, како алтернативно гориво за нуклеарни реактори од идната генерација. Во споредба со класичните нуклеарни централи, на ториумските не им треба вода за ладење, може да бидат помали и подалеку од море или река, и не се голем ризик за околината. И најважно од се, Кина има резерви од ториум за да прави струја 20.000 години.

Владата на Холандија ја презеде контролата врз кинескиот производител на компјутерски чипови за автомобили и електроника Nexperia, со седиште во Нијмеген, поради загриженост од можен трансфер на технологија до кинеската матична компанија Вингтеч. Интервенцијата била „апсолутно неопходна“ поради загрозување на економската безбедност на Холандија и на Европа.

Кинеските научници го надминаа клучниот проблем на литиумски батерии во цврста состојба, кои се сметаат за технологија од следната генерација. Овие батерии се двојно ефикасни од традиционалните, продолжен им е оперативниот век, полесни се и побезбедни. Практичната примена е огромна, од хуманоидни роботи, до електрични автомобили и летала.

Сателитската империја на Илон Маск буквално почна да се распаѓа. Секој ден од мрежата на системот Старлинк откажуваат по еден до два сателити, се исфрлаат од орбита и согоруваат во атмосферата. Многу скоро ќе бидат исфрлани по пет на ден. Како што во трката се вклучуваат Амазон и Кинезите, за неколку години вселенско ѓубре ќе биде сериозен ризик за Земјата.

Машина со 12 кјубити во лабораторија во Тексас е првата што постигнала квантна супериорност - решила екстремно тешка задача, нерешлива за било кој од класичните компјутери. Тоа е  историски успех за квантната наука и аргумент за привлекување милјарди долари во истражувања, но ќе помине долго време за да се впрегнат овие супериорни машини во решавање реални проблеми.

Во стратегијата од 2015 година, Кина ја идентификуваше роботизацијата на индустријата како еден од клучните фактори за економскиот напредок и фаќање подобра позиција во глобалната трка на економиите. Десет години подоцна, на секој инсталиран фабрички робот во САД, Кина инсталира девет. Роботите не се само многу туку се и нивни.     

Нвидиа, кој е највредна компанија во светот, ја користи својата финансиска моќ за да се обезбеди дека нејзините напредни чипови ќе ја напојуваат технологијата за развој на вештачка интелигенција и градење бази на податоци, кои ќе бидат двигател на глобалната економија во блиска иднина. ОпенАИ, пак, добива финансиска стабилност и инфраструктура за развој на нови модели со ВИ.

Кина ѝ го зеде местото на Германија на листата десет најиновативни нации во светот, а како што тргнала, многу брзо ќе ги загрози и Швајцарија, Шведска и САД, кои се на врвот. Македонија е на 63 место од 139 рангирани земји според Глобалниот индекс и е при дното на Европа. Веќе трета година по ред паѓаме и според рангот и според основните показатели за развој и иновации.

Соочен со тешкиот товар на трагичната смрт на 16-годишно момче што било охрабрено од ЧетГПТ на самоубиство, директорот на ОпенАИ најавува дека четботот би можел да биде програмиран да ги пријавува кај властите лицата со самоубиствени мисли. Со нарушување на слободата на „ранливите“ корисници, според Алтман, би можеле да бидат спасени 1.500 животи неделно. 

Компанијата на Марк Закерберг знаела дека деца под граничната возраст од 13 години се изложени на напади од сексуални предатори во игрите во нејзината виртуелна реалност, но ги уништувала доказите и ги фалсификувала извештаите, тврдат „свиркачи“ од Мета. Ако ги изгуби децата, кои воопшто не би требало да имаат пристап, Мета го изгубила и профитот од виртуелното 3Д-царство.

Првата компанија во светот која - во јули - постигна пазарна вредност од 4 трилиони долари, во серија ги надминува и оптимистичките очекувања. Нејзините процесори и чипови се толку моќни и посакувани што многумина веруваат дека Нвидиа е незапирлива. Но, наскоро би можела да се соочи со нов, неочекуван непријател.