Вести

Колапсот на дубајската фатаморгана

Дубаи со години се преправаше дека живее со глава високо дигната над регионот во кој се наоѓа. Светкав меур кој лебди над Блискиот Исток, недопрен од хаосот околу него. А потоа дојде 28 февруари, иранските балистички ракети го распараа небото над него. Илузијата не преживеа ни едно утро. Парите и небодерите не купуваат гео-политички имунитет. На ракетите не им е гајле за брендирањето. 

Смртта на Спотифај

Со оглед на денешната апсолутна доминантност на платформите за стриминг на музика, вакво предвидување се чини блесаво, но токму тоа го предвидува еден од највлијателните луѓе во тој бизнис. Моделот има финансиска „фабричка грешка“, ги фаворизира мега ѕвездите а ги изгладнува сите други. Досега се бараа начини како милион луѓе да ти ја слушнат песната еднаш. Во иднина ќе се бараат илјада души што ќе те слушаат засекогаш.

Шпанија ги еутаназира силуваните

„Системот потфрли“ е џокер кој кај нас папагалски го повторуваат површни новинари, самонаречени аналитичари и самобендисани политичари, како адамов лист со кој се покриваат секакви гадости што се случуваат овде, од кочанската трагедија до трагедиите на оние кутри девојки кои загинаа во последно време. За разлика од кај нас, во развиени земји системот главно функционира. Само што чувството на гадење не секогаш е помало.   

Речник

Варуфакис: Прва задача е да се запре својата банда

Јанис Варуфакис пишува дека тоа што е и против режимот во Иран и против бомбардирањето на Иран не е седење на две столчиња. Теократскиот режим во Техеран е брутален ама е резултат на  70 години западна ароганција и агресија. Кога се осудуваат две страни во една беља, поштено е прво да се осудат „своите“, оние кои ти ги плаќаш. Жените во Иран сигурно нема да бидат ослободени од бомбите што  им паѓаат врз глава. 

Победник во војната на Америка против Иран е - Русија

Војната со Иран ѝ даде на руската економија неочекуван финансиски адреналин. Високите цени на нафтата ги полнат касите на Кремљ, помагајќи да се затвори дупката во федералниот буџет и да се одржи военото темпо во Украина. Февруари за Русија беше бандаж со приходи од нафта (30 проценти помалку од претходната година). За среќа по Кремљ, Трамп реши тоа што реши.

Трамп: Го преценувате Обама, јас сум попаметен

Паметен човек не зборува дека е паметен, исто како што силен човек не се фали дека е силен или пак богат човек дека е богат. Ама има и поинакви, како Доналд Трамп на пример. Полагал тест за утврдување на когнитивната кондиција и одушевен е како го поминал тестот. Ако немало кој да му пише петка на рачето (а имало), сам би си ја пишал. 

Цената што САД ја плаќаат за Израел не е само во долари

За трошоците за поддршка на Државата Израел некои Американци ќе кажат дека се 3,8 милијарди долари годишно - износот на воената помош што САД се обврзаа да ја дадат според десетгодишниот Mеморандум за разбирање. Тој одговор масовно ја потценува вистинската цена на односите, која не ги опфаќа скриените трошоци, па ни најголемата, која не може да се изрази во долари.

И Блер вмешал прсти во Ривиерата на Трамп во Газа

Институтот на Тони Блер го искористил неговото влијание како поранешен државник за да се вклучи во процесите во Газа, ама не за да го запре геноцидот, туку за повоената изградба на златната ривиера што таму ја гледа Трамп. Војната, во која беа убиени десетици илјади луѓе, „создала можност што се отвора еднаш во векот за обнова на Газа“, се наведува во документите.

Кинеска турбина, колку 13 наши

Кина има милениумско искуство со мегапроекти. Кога крева ѕид, треба да се гледа од вселената. Ако е брана, треба да ја измести рамнотежата на планетата. Хидроцентралата Датанг Ѕала не може да се споредува со моќта на браната Три Клисури, ама ќе ја има најголемата инерциска турбина во светот, со моќност 13 пати поголема од најголемите што ги имаме во Македонија, во ХЕЦ Вруток.

Мнозинството во САД е за депортации

Спротивно на мислењето на либералите, низа анкети покажуваат дека мнозинството Американци ја поддржуваат депортацијата на сите имигранти што нелегално престојуваат во САД. Сите дојденци не се криминалци, но бандити и шверцери ги злоупотребуваат отворените граници. Загрозени се чувствуваат и легалните мигранти, кои поминале мачни процедури за да се интегрираат.

ВИ не може да врти пари ни од фрижидер

Антропик ангажираше своја вештачка интелигенција да раководи со фрижидер со пијалоци за вработените. Улогата на агентот Клаудиус како менаџер се покажала како голема микрофинансиска утка, од која може да се извлечат многу важни поуки. Не само што работел со голема загуба, туку измислувал клиенти, одел на состаноци и страдал од бизарна криза на идентитетот.

Студената војна беше поевтина

Повеќето членоки на Северноатлантската алијанса сега ќе инвестираат поголем дел од својот БДП во војска отколку што инвестирале, на пример, во 1970 година, за време на Студената војна, пред детантот, односно ублажувањето на тензиите меѓу суперсилите, што го договорија Никсон и Брежњев. За победа над моќниот Советски Сојуз им требале помалку пари отколку за парирање на денешна Русија, која е само сенка на СССР.

Не се множиме како што очекувавме

Со децении ни кажуваа дека најголемиот проблем во светот се премногу луѓе. Од Tомас Малтус во 18 век до „Популациската бомба“ во 1960-тите, предупредувањата беа ужасни: повеќе луѓе би значело повеќе глад, повеќе сиромаштија, повеќе уништување на животната средина. Но, се случи нешто неочекувано. Демографската математика се промени.

Вакцините за грип добија сериозна конкуренција

Една доза од експериментален лек за грип може да ги заштити луѓето во текот на целата сезона, и тоа поефикасно од вакцините. Повеќе од 5.000 невакцинирани лица што го примиле лекот CD388 биле следени од почетокот па до крајот на сезоната на грип. Највисоката доза на лекот обезбедила 76% заштита, што е подобро од вакцината, која знае и да не погоди сојот на сезонскиот грип.

ЕУ ќе прави залихи за преживување

Наведувајќи ранливост од напади и кризи, Брисел планира да создаде големи европски резерви од основни производи и стратегиски материјали за случаи на воен напад, саботажа или природна катастрофа. Ги повикува членките да складираат се, од храна и лекови, па до ретки минерали и алати за поправка кабли. Граѓаните уште во март беа повикани да направат залихи за најмалку три дена.

САД ќе штанцаат милијарди муви против месојадна ларва

За да уништи опасна ларва што се храни со месо од добиток (па и од луѓе) во Тексас и во Мексико, САД ќе градат фабрики во кои ќе бидат одгледани милијарди муви. Ќе ги стерилизираат мажјаците и ќе ги фрлат од авион за да ги истиснат потентните и да ги измамат женките спремни за расплод. Комплицирано е исто како што звучи, но се покажало како најефикасно решение за спас на добитокот.

Нема Холанѓанец без вечни хемикалии во вените

Секој човек во Холандија во својата крв има „вечни хемикалии“, покажа првото национално истражување за контаминацијата со пер- и полифлуороалкили. Највисока била концентрацијата кај оние што живеат близу до хемиските фабрики, но супстанците PFAS што не се разградуваат по природен пат се неизбежни – ги има во почвата, храната и водата низ цела Холандија. 

Воук рецепт за самоуништување

Продажбата на Јагуар нагло падна откако легендарната британска компанија ја исфрли мачката од логото и мускулестите машини ги претвори во барби-аутца, шокирајќи ги своите фанови. Компанијата потврдува дека продажбата паднала речиси до нула, но и објаснува дека тоа е планирана последица од ребрендирањето и од уште поризичниот потег да замине „ол ин“ во воук универзумот.

Израел е решен да ги истреби и новинарите кои го документираат геноцидот

Израелските сили од октомври 2023 година убија близу 60.000 Палестинци во Газа. Уште безброј се заробени под урнатините, умираат од глад или биле застрелани додека чекале храна. Паралелно со крвопролевањето, забранети се меѓународни медиуми и се води системска кампања за истребување на оние што останаа да го документираат и да го разоткријат геноцидот во Газа и Западниот Брег.

Етиопија и Египет се тепаат за Нил

Од Азија преку Европа и Блискиот Исток до Америка се водат спорови, конфликти и војни за пристап до вода. Русите ја разнесоа браната Каховка во Украина. Индија ја запре реката Ченаб како притисок врз Пакистан. Се пречкаа Тексас и Мексико. Израел ја дозира водата за Западниот Брег. Новиот случај е етиопската мегабрана на Нил, која Египет ја смета за егзистенцијална закана.

Мечка страв, псилоцибин не страв

За психоделичното соединение содржано во некои видови печурки, неодамна е откриено дека ветува за третман на некои невропсихијатриски нарушувања, вклучувајќи депресија, анксиозни нарушувања и посттрауматско стресно пореметување. Помага во флексибилноста на однесувањето и го поттикнува исчеснувањето на стравовите. Не џабе ги викаат магични печурки. 

Европската младина губи верба во демократијата

Едвај нешто повеќе од половината млади во Европа се уште веруваат дека демократијата е најдобрата форма на владеење. Една петтина би прифатиле автократска власт. Мнозинството е убедено дека Европската Унија премногу се занимава со тривијални прашања, како климатската агенда, наместо да се посвети на суштинското - да обезбеди поквалитетен живот, безбедност и економски раст.

Мозок навлечен на ВИ лесно затапува

Користењето на вештачка интелигенција ја зголемува ефикасноста, но на долг рок може да ги ослаби меморијата, креативноста и оригиналната мисла. Нова студија од МИТ крева тревога дека прекумерна употреба на генеративни алатки како ChatGPT го затапува умот. Авторите потсетуваат дека и мозоците, како и телата, имаат потреба од редовни тренинзи за да останат во форма. 

Британските менија добиваат берзантски цени

На британската ресторантска сцена се најавува нешто што веќе познато од концертите. Цената да се одредува динамички,  во зависност од побарувачката. Ако ви е јаде кога на сите им се јаде, ќе платите поскапо. За поевтино, ќе дојдете во бош време. Тамошните угостители признаваат дека најголем проблем сепак им се оние кои ќе фатат маса за цело време да прават фотки за Инстаграм. 

Како големата фармација закопа надежен лек

Слично како и ивермектинот, во битката за профит настрада и диметил-сулфоксидот, кој пред половина век беше прогласен за медицинско чудо поради способноста да ја смири хроничната болка и да помага при разни болести. Но, фармацевтските компании не можеле да го патентираат, па тргнаа во војна против евтиното средство што ги загрозува нивните скапи и профитабилни лекови.

Зачнување на нов проблем со ковид вакцините

Проверувале податоци за 1,3 милиони жени од Чешка, кои пред зачнување биле невакцинирани или вакцинирани за ковид. Утврдиле дека стапката на зачнувања кои воделе до успешно родени деца била, на 1.000 лица, далеку помала кај оние кои примиле вакцина против ковид - 19.   

Стаса време за депортирање Сиријци од Европа

Австрија објави дека ќе го депортира во матичната земја првиот сириски мигрант. Тоа со огромен интерес го следат другите европски земји, кои во изминатите години примија речиси 1,7 милион Сиријци, а не можеа да ги депортираат ни криминалците меѓу нив, зашто беа заштитени како бегалци. Сега се смета дека не се под закана, бидејќи е соборен режимот на Асад од кој побегнаа.

Сончев систем, добри гости ти дојдоа

Астрономи открија небесно тело од друг ѕвезден систем што талкајќи низ галаксијата упаднал во Сончевиот систем. Сега е на далечина до Јупитер, ќе протатни близу до Марс, но нема да ја загрози Земјата. Од далеку личи на комета. Поради брзината на „натрапникот“, нема да може да го пресретнеме и потемелно да истражиме дали содржи аминокиселини, кои се основните коцки за создавање живот.

Свеста е квантен процес преку кој сме поврзани со целиот универзум

Нашите умови ги чувствуваме како многу приватни и уникатни за секој од нас. Но, истражувачи се на трага на идејата дека нашата свест можеби е поврзана со нешто многу поголемо. За да не го викаме тоа Господ (пошто звучи многу ненаучно), рамката на оваа идеја е сместена во областа на квантните процеси, поточно феноменот познат како квантно вплеткување. 

Новиот климатски план на ЕУ е општо лудило

И конзервативците и екологистите жестоко го критикуваат новиот климатски план на Европската комисија за 2040 година. Едните тврдат дека преамбициозните и неостварливи цели ќе го зголемат товарот врз економијата и граѓаните, давајќи им предност на САД и Кина. Другите се жалат дека не е доволно строг и дека е разводнета веќе прифатената цел за намалување на емисиите на CO2.