Bookbox

Денес Светското првенство е најголемиот фудбалски настан во светот, но малкумина размислуваат колку време поминало од неговото прво издание. Првиот Мундијал се одржал во Уругвај од 13 до 30 јули 1930 година и завршил со триумф на домаќинот. Речиси еден век подоцна, интересно е да се потсетиме кои познати личности биле живи во тоа време. Меѓу нив има научници, писатели, спортисти и актери кои оставиле неизбришлива трага во историјата.

Малкумина знаат дека во античко време Грците и Кинезите не само што имале индиректни контакти преку трговијата, туку и влегле во вооружен судир. Овој речиси заборавен конфликт, познат како „Војната за небесните коњи“, се случил меѓу 104 и 102 година п.н.е. и ги спротивставил Грчко-бактриското кралство и кинеската династија Хан. 

Витезот на уметноста во жолти влечки: замина Дејвид Хокни

Со смртта на Дејвид Хокни на 88 години, светот на уметноста загуби еден од своите највлијателни и најиновативни творци. Британскиот сликар, графичар и фотограф, кој остави длабока трага во уметноста на 20 и 21 век, беше препознатлив по својата смела употреба на боите, необичните перспективи и постојаната подготвеност да експериментира со нови технологии. А живееше во духот на слободата кој го промовираше и во своите дела.

Секс-кукла изложена во резиденцијата на германскиот претседател

Необична изложба на современа уметност во официјалната резиденција на германскиот претседател предизвика големо внимание во јавноста. Најмногу реакции предизвика бронзена скулптура инспирирана од јапонска секс-кукла, која на Штајнмаер му се бендисува, бидејќи се поврзува со главната идеја на поставката - слободата на изразување. 

„Битката за Сантјаго“ - фудбалскиот натпревар што ги иницирал жолтиот и црвениот картон

Фудбалот денес е еден од најпопуларните и најпрофитабилни спортови во светот. Играчите заработуваат милиони, клубовите се во сопственост на милијардери, а натпреварите привлекуваат огромно внимание. Иако страстите често се разгоруваат, фудбалот генерално не се смета за насилен спорт на теренот. Токму затоа ретките инциденти на екстремно насилство остануваат запаметени во историјата.

Село гори, Дилан објавува песна за Кенеди

Среде глобалната окупација која ни се случува поради пандемијата на коронавирусот, Боб Дилан слободарски реши да крикне, да го прекине авторскиот целибат и после цели осум години да направи нова песна. За убиството на Кенеди.

Светицата со круна: приказната за св. Корона (Стефанида)

Соочени со близината на можната смрт заедниците се навраќаат на подзаборавени верувања и обреди. Кај нас, на пример, од камионче се осветуваа улиците на Велес. Во католичката црква, пак, се сетија дека постои светица под име Корона. Кај нас таа се слави заедно со св. Виктор, на 11 ноември, и се вика св. Стефанида. 

Руски театар ќе дава претстави за само еден гледач

Се наоѓа во Перм, блиску до Урал, и како и голем број театри во светот во моментов е затворен. Но тоа не е причина таму да не се држат претстави. Само со помалку луѓе. На пример со - еден.

„Банкарот“ (2020)

Иако изгледа дека сè во сферата на филмот е стопирано, неодамна Епл ТВ+ го промовираше својот прв оригинален филм, базиран на вистинска приказна на двајца афро-американски бизнисмени кои успеваат да го изиграат расистичкиот систем на 1950-тите.

Mану Дибанго, џез-фанк музичарот кој го инспирираше Мајкл Џексон, почина од коронавирус

Eден од бизарните онлајн феномени деновиве е водењето списоци за познати личности заболени од вирусот, кои постојано се апдејтуваат (Пласидо Доминго, Харви Вајнстин, принцот Алберт...). За жал, првата жртва е од џез сцената.

Јозеф Пилатес: човекот кој во затвор го измислил познатиот метод на вежбање

Има луѓе на кои наметната изолација им доаѓа одлично - им дава време и енергија да смислат нешто корисно и добро. Ако никогаш не сте вежбале пилатес, сега му е мајката. Во чест на човекот кој со години им го спасувал животот на луѓето кои биле со него во затвор, со тоа што им ги одржувал и телата, и умот.

Дали и вие не можете веќе да гледате филм без да мислите на социјално дистанцирање?

Неверојатно е колку бргу мозокот ни се шалта во „дистанцирај се“ моуд, и почнува да толкува сè што е обратно од тоа како опасно или барем необично. Бацување на филм? Брррр...

Здравје или слобода?: светот за време и по коронавирусот

Бурата ќе помине, но нашите животи можат долгорочно да се променат. Ако самите не покажеме одговорност, тоа ќе биде оправдување за наметнување засилен надзор и губење на приватноста, кои нема да бидат само привремени.

Против „вирус“ како метафора

Кога целата криза ќе помине, ќе можеме пораат да ги анализираме нејзините последици во различни подрачја, кои не секогаш имаат врска со медицина или економија. На пример, тие веќе имаат врска со јазикот - користењето на „вирус“ во метафорична смисла не само што не е соодветно, туку може да е и опасно. 

Научете оро за истерување на „чумата“

Неодамна почнавме со објавување видео туторијали изработени од студентите на Институтот за етнологија и антропологија при ПМФ, УКИМ. Првото беше за учење пајдушко, второто за фаќање 7/8 ритам на дајре.

JSTOR си пукна во колено со тоа што „почасти“ слободен пристап до дел од списанијата

Во момент кога стриминг сервиси, телеком оператори и дата бази овозможуваат целосно бесплатен или олеснет пристап до содржини, JSTOR одлучи да направи великодушен чекор - да „отвори“ нешто што и претходно беше отворено. И да потсети на својата алчност и недемократичност.

Студентите по етнологија и антропологија за #седидома

Сте оделе на свадби на кои не сте можеле да се приклучите на пајдушко? Не знаете како се држи 7/8 такт? Еве ви шанса да научите.

„Ќе преживеам“: професорска верзија во време на коронавирус

Насекаде низ светот, па и кај нас, очајните времиња подразбираат очајни мерки. На пример држење настава онлајн, дури и за оние кои никогаш тоа не го пробале, ниту пак го сакаат.

Зошто сме опседнати со гледање филмови за епидемии?

Бројките според кои деновиве најгледани филмови на стриминг сервисите се оние поврзани со катастрофи и болести укажува на тоа дека луѓето наместо ескапизам, бираат да се изложат на стравот.

Што можеме да научиме за стравот од смртта од римскиот филозоф Лукрециј?

Страв од болест. Страв од смрт. Сето тоа поттикнува ирационални верувања и однесувања кои можат да му наштетат на општеството. Еден римски поет и филозоф од петтиот век п.н.е. зборува токму за ова.

500 години бремени жени во уметноста

Нова изложба во Лондон истражува за тоа како се прикажувани жените во „благословена состојба“ од средниот век до денешното, дигитално доба. Со оглед на моменталното седење дома, по пар месеци можно е актуелизирање на темата.

Диксит предизвик: состави приказнa

„Диксит“ е популарна друштвена игра со карти, чии илустрации поттикнуваат асоцијации и инспирираат раскажување приказни. Даваме награда за првите тројца кои ќе ни испратат свои. Но пишувајте и за ќеф, онака.

Брилијантната американска пијанистка за која малкумина знаат

Се викала Јунис Нортон, живеела од 1908 до 2005, а нејзините изведби (над сто) денес се достапни само на Јутјуб. Откако се омажила нејзината дискографска куќа едноставно ја избришала од списокот на свои клиенти.

„Шрапнел“ од Игор Анѓелков

„Знам дека ми ги читаше претходните книги, некои ти се допаднаа повеќе, некои помалку, но оваа, по седум години пауза, сметам дека ми е поместување од досегашната издадена проза.“

Ракување во време на корона

Aко деновиве ви се случило да одбиете да се ракувате до сега веројатно ве прогласиле за арогантен или ненормален. Иако ракувањето докажано пренесува патогени, ритуалот е толку длабоко всаден, што луѓето се збунети кога остануваат без него. 

Што е тоа „хипокогниција“?

Кога во твојот јазик не постои одреден термин (или постои, ама не го знаеш), тогаш тенденцијата е тој феномен воопшто да не го забележуваш. Ова значи дека ти се случува „подсознание“, или хипокогниција.

„Декамерон“ како прирачник за самопомош при пандемија

Има неколку книжевни дела кои почнаа да се препрочитуваат низ призмата на коронавирусот - „Чума“ на Ками, „Слепило“ на Сарамаго, „Беснило“ на Пекиќ. И едно италијанско дело од 14 век, од кое ги памтиме еротските сцени, но на сметка на тоа имавме подзаборавено дека се одвива во време на пандемија.

Зошто и покрај советите да не се допира лицето не можеме да издржиме а да не го правиме тоа?

Го видовме клипчето на кое жена чита соопштение во кое се препорачува недопирање на лицето заради опасност од пренос на коронавирусот, а потоа си го лизнува прстот за да го сврти листот. Колку и да ти кажуваат дека не треба да го правиш тоа, нагонот за самодопирање е посилен. А тој е забележан и во историјата на уметноста.

Интернет бегство на помирни места - што е тоа „котиџкор“?

Некаде онлајн постојат ливади посипани со ситни цвеќенца, сончеви зраци кои ѕиркаат низ гранките, стадо диви елени и кошници полни печурки. Во селската колиба со сламен покрив мириса на тазе пита, а пред неа се суши облека која мириса на лаванда.