Bookbox

Некои фрази ја надживуваат својата првобитна намена. Изговорени во точно определен историски миг, тие со текот на времето стануваат дел од политичкиот, правниот, па дури и од секојдневниот јазик. Таков е случајот со прочуената формулација: „Не можеме ниту да потврдиме, ниту да демантираме.“ Денес ја слушаме во филмови за шпиони, во политички изјави, во судски постапки и во медиумите, но малкумина знаат дека зад неа се крие една од најсмелите разузнавачки операции на Студената војна.

Повеќе од пет века историчарите сметаа дека Симонета Веспучи, прочуената убавица на италијанската ренесанса и веројатна муза на Сандро Ботичели, починала од туберкулоза. Но ново истражување предлага поинакво објаснување: ретко, но драматично медицинско нарушување кое, според авторите, подобро се совпаѓа со историските сведоштва и промените што се забележуваат на нејзините портрети.

Κако Нетфликс ја прекина традицијата што ја правеше телевизијата посебна

Со години Нетфликс важеше за платформата што целосно ги промени навиките на телевизиската публика, нудејќи цели сезони одеднаш и поттикнувајќи „бинџање“. Но, според сè повеќе аналитичари, токму тој модел денес почнува да му се враќа како бумеранг. Во текст на Слејт се тврди дека стриминг-гигантот ја нарушил една од најважните особини на телевизијата – чувството дека гледачите со текот на времето градат трајна врска со ликовите и сериите што ги следат.

Жижек за „Одисеја“: Конечно една добра камерна драма

Во продолжение пренесуваме делови од есеј на Славој Жижек, во кој наместо класична филмска рецензија тој нуди филозофски и културолошки осврт во кој филмот го чита како приказна за крајот на едно историско време и раѓањето на нова цивилизација. И наместо холивудски спектакл, го смета за - камерен филм!

Издавачот на „Хари Потер“ ќе добие милионска отштета од спогодбата со компанијата Антропик

Вештачката интелигенција сè почесто се судира со авторското право, а еден од најголемите судски договори досега покажува дека последиците можат да бидат милионски. Издавачката куќа „Блумсбери“, позната по серијалот за Хари Потер, ќе добие значителен дел од спогодбата меѓу стартапот Антропик и илјадници автори, со што случајот станува пресвртница во односите меѓу креативната индустрија и компаниите што развиваат генеративна вештачка интелигенција.

Почина Конвеј Севиџ од „Бед сидс“

Австралискиот музичар, долгогодишен пијанист во бендот на Ник Кејв, почина на 58-годишна возраст после кратка битка со тумор на мозок.

По 40 години конечно премиера на последниот филм на Орсон Велс

Во 2015, на 100-годишнината од раѓањето на Орсон Велс, пишувавме за почеток на кампањата за довршување на неговиот филм, „Другата страна на ветрот“. Сега, на самиот почеток на овогодишниот филмски фестивал во Венеција, се случи неговата премиера.

Доделена наградата за акцијата „Раскажувам лектира“

Во јули ги повикавме основците кои и онака (би требало да) читаат лектири за време на летото, да ни раскажат една. Рокот за испраќање на текстовите беше до 1 септември. Вчера ја доделивме наградата.

Госпоѓица Холмс - јапонска верзија на Шерлок

Нова адаптација на приказна која има доживеано голем број верзии, и на хартија и на екран. Во оваа на ХБО главен лик е необична жена која се вика - Шерлок.

Човекот кој сакал да го обиколи светот одејќи наназад

Нова книга ја раскажува приказната за Плени Винго, обичен Американец, кој како и голем број други негови сограѓани за време на Големата депресија морал да смисли креативен начин да заработи некој долар. Неговиот бил - да оди наназад.

Oбјавени финалистите за алтернативната Нобелова за литература 2018

„Новата академија“, основана откако доделувањето на Нобеловата за литература за оваа година беше откажано како резултат на сексуален скандал, ги објави своите финалисти.

Музичарот кој фотографира заборавени пијана

Дебиси некогаш изјавил дека музиката е „тишина помеѓу нотите“. Но Роман Тиери се обидува таа тишина да не стане заглушувачка. Веќе десет години е во потрага по заборавени клавири покриени со прашина, кои ги минуваат своите последни денови во осама.

Ѓубре или уметност?: уметнички дела во вселената

Разликата помеѓу културен артефакт и вселенски отпад е тешка за одредување, па дури и (или особено) стотици километри над Земјата.

Берлинскиот ѕид воскресе

Рускиот режисер Иља Кржановски, Брајан Ино, Марина Абрамовиќ и Масив Атак ќе постават огромна уметничка инсталација - реплика на Берлинскиот ѕид, симулирајќи како изгледало да живееш обиколен од него.

„Американски животни“ (2018)

„Ова не е бaзирано на вистинска приказна“, пишува на почетокот на филмот. За потоа неколку зборови да исчезнат, и да остане - „ова е вистинска приказна“.

Kнигата која морала да биде пишувана преку телефонски пораки

Курдско-иранскиот писател Беруз Бочани во 2013 побарал азил во Австралија, но наместо тоа бил испратен во озлогласениот центар за имигранти на островот Манус. Последниве пет години пишувал книга, и тоа преку пораки кои ги испраќал преку сервисот Whatsapp.

Кој е шеф: солистот или диригентот?

Обраќањето на диригент пред концерт не е нешто необично. Но диригент да се огради од изведбата, пред да биде исвирена една единствена нота е незамисливо. Па сепак, тоа се случило, во Карнеги Хол, во 1962.

„4 3 2 1“ од Пол Остер

Во текот на годината има момент кога ме фаќа шубе што бројот на изгледани филмови и серии (и текстови напишани за нив) е неколкукратно поголем од оној на прочитани книги. Ама затоа лете балансот во личната вселена колку-толку се воспоставува. Овој пат со книга од 866 страници.

Црвената линија: кога уредникот му се меша на писателот

Не сме чуле за случај уредник во наша издавачка куќа да се осмелил да му чепне во делото на домашен автор. За разлика од ваквиот нежен однос, во други контексти копи-едиторот знае да биде и продуктивен, но и многу суров соработник. Каде е границата?

Музеј на гревот (не е за луѓе со слаб стомак)

Откако 35 години работел во мртовечница, Јури Шчукин собрал морничава збирка на унакажани остатоци или цели тела на „грешници“, и формирал музеј, надевајќи се дека грозните глетки ќе превенираат посетителите да западнат во истите проблеми како и некогаш живите експонати.

На Малдиви бараат продавач на книги

Онаа стереотипна слика на човек на пуст остров, опкружен само со куп книги, ни изгледа страшничка. А кафани? А други луѓе? Еве конечно варијанта која ни е сосема прифатлива.

Њујоршка библиотека промовира класичната литература на Инстаграм

„Инста романи“ е нова иницијатива преку која корисниците на инстаграм можат да читаат книги и на овој начин. За конзервативните како нас ова е тотално непотребно, но признаваме дека убаво изгледа - кориците, на пример, мрдаат, и има музика.

Живееме во парасоцијален пекол

Секој ден десетици илјади „влогери“ погледнуваат во својата камера и изговараат позната фраза (главно на англиски): „Како е дечки?“ А оние кои ги следат имаат чувство дека им се лични пријатели, дека ги познаваат. Всушност, врската е еднонасочна и долгорочно непродуктивна.

Адам Загајевски: Животот е потценет, а добрата поезија не претерува

Во Струга деновиве ќе престојува поет кој зад себе има интересна семејна историја и творештво кое било забранувано во неговата татковина. На младите поети им советува интелектуална љубопитност, но не и „работа“ во класичната смисла на зборот.

Дали е оправдано да бидеш лош за нечие добро?

Имаше една наводно вистинска приказна за тоа како татко-богаташ го научил синот како треба да се однесува во бизнисот. Му рекол да скокне од високо, а дека тој ќе го дочека во раце. Потоа се тргнал на страна, а детето паднало и се повредило. „Го направив ова за твое добро. За во бизнисот да немаш доверба во никого, па ни во сопствениот татко“.

Посетител на изложба паднал во дупка-експонат на изложбата

За Аниш Капур сме пишувале повеќе пати, како кога доби ексклузивно право за користење на најцрната црна на светот, која според многумина има „нереални својства“, на пример она на длабочина. Но дека реалното и нереалното се испреплетуваат сфатил неименуван Италијанец, кој паднал во два и пол метри длабока црна дупка насликана со оваа боја.

Што е тоа „сатаи“ вестерн?

Како што има италијанска, „шпагети“ верзија на вестерн, сега има и индонезиска. Режисерка е жена, и таа е пионер на нов жанр, сатаи вестерн, според традиционалното индонезиско јадење - ражнич од месо и сос од кикирики.

Ретката сина боја која ја измислиле Маите

Додека нивните европски колеги сината боја добиена од лапис лазули ја плаќале во суво злато, и ја штеделе само за најважните теми, Маите сами измислиле прекрасна сина нијанса, која масовно ја користеле. 

Коски и камења: експерименталната музика на Џеф Џерман

Како да се победи суровоста на времето што минува? Со тоа што ќе се биде присутен во моментот, слушајќи го сето она што се случува околу нас, фучењето на автомобилите, тропањето на нечиј чекан врз штица, далечна смеа на луѓе излезени пред дуќан на цигара.