Bookbox

Од 11 јуни до 19 јули во шеснаесет градови во САД, Мексико и Канада ќе се одржи 23-тото светско фудбалско првенство, прво кое има три домаќини, и прво кое ќе вклучи максимални 48 тимови. Но фудбалот не е само поле за спортски натпревар меѓу народите, туку и за испраќање силни политички пораки.

Новите истражувања покажуваат дека музичките жанрови кои традиционално се сметаат за сложени, како класичната музика и џезот, со текот на времето стануваат поедноставни во својата структура. Иако постарите генерации често тврдат дека музиката „порано била подобра“, научниците сега се обидуваат тоа да го проверат преку конкретни анализи, а не само преку носталгија.

Бизарната идеја за средовековно оружје - мачки-самоубијци

Прво мислевме дека станува збор за истоимената друштвена игра, Експлодинг китенс. Ама ова било друго. Во историјата на воените прирачници може да се најдат навистина необични и морничави идеи, но малку од нив се толку чудни како замислата за едно вакво оружје. 

Тишината во книжевноста - кога неизговореното зборува најсилно

На прв поглед, тишината изгледа како спротивност на литературата. Книжевноста живее преку зборови – преку внимателно избрани реченици што пренесуваат чувства, мисли и идеи. Затоа лесно е да се помисли дека тишината е празнина, нешто што ја прекинува комуникацијата. Но, токму спротивното е вистина: низ историјата на литературата, тишината често зборувала подеднакво силно како и зборовите.

Чекорот не лаже: начинот на кој одиме открива како сме

Не мора некој да е немтур за да сфатиме дека не е расположен. Понекогаш доволно е само да го видиме како оди. Начинот на кој ги движиме рацете и нозете додека чекориме може многу да каже за нашата емоционална состојба – дали сме лути, тажни, исплашени или расположени. Ново истражување покажува дека токму одењето е еден од најискрените „јазици“ на телото.

Eдна година во која мажите нема да можат да објавуваат

Во 2018 една британска издавачка куќа нема да објави ниту едно дело од машки автор. Одлуката е резултат на две работи, кои очигледно функционираат ако сакаш да иницираш промена: јавна провокација и шарени дијаграми.

Напиши есеј и добиј фарма со кози?

Некоја нова мода се појавува во САД последниве месеци - луѓето ги даваат нивните домови, фарми и хотели како награди на книжевни конкурси. Иако ова за сопствениците е добар начин да се ослободат од долговите, тие истовремено им даваат шанса на оние со помали примања и литературен талент да добијат дом каде би пишувале на раат.

Разговори со ќерка ми за економија

Mинатото лето актуелниот министер за финансии на Грција минал десет дена пишувајќи книга за економија на грчки. Идејата била таа да се напише како да ѝ се обраќа на неговата ќерка-тинејџерка, односно идеите во неа да бидат изложени едноставно, и на начин кој би ги инспирирал младите да покажат интерес за економските процеси. Судејќи според овој извадок, Варуфакис успева во тоа.

Зошто Французите се плашат да прикажат филм за нивните неонацисти?

Нов филм на режисер чие уметничко име е Диастем (Diastème) сугерира врска помеѓу неонацистите и третата по големина партија во Франција, Националниот фронт. Иако критиките се позитивни, кино салите во Франција ги откажуваат проекциите, поради страв од насилства.

Чудниот збор „фала"

Иако звучи како нешто што е универзално убаво да се чуе, „благодарам" во различни култури се употребува и се толкува различно. Еве една споредба помеѓу САД и Индија - Македонија е веројатно нешто помеѓу.

„1984“: ремек-делото што му го скрати животот на Орвел

Објавен на денешен ден, 8 јуни 1949, „1984" е еден од најзначајните романи во светската книжевност. „Големиот брат", „новоговор", „орвеловски" се асоцијации за репресивни времиња и режими, кои и денес се исто толку актуелни колку и во времето на појавување на книгата, која за малку никогаш немало да биде завршена.

„Пат низ Италија" (2014)

Двајца британски актери, кои се играат самите себеси, минуваат шест дена шетајќи по италијанскиот брег. Се мачат јадејќи во прекрасни ресторани, спиејќи во скапи апартмани во кои престојувале Наполеон или Грета Гарбо и едрејќи со брод под име „Трпение". Ама освен од завист и воајеризам, филмот го изгледавме и заради нивните шармантно апсурдни муабети.

„Сплит за почетници: абецеда на градот" од Ренато Баретиќ и Ивица Иванишевиќ

Бескрајно шармантен, неофицијален туристички водич за град-антички побратим на Скопје, во кој се наоѓа најтесната улица на светот, а ако сте доволно љубопитни, и најширокиот поглед на свет. 

Пиј ме со очи

Мислевме дека нема нешто што не сме го чуле од Кеш, додека не наидовме на оваа песна, чија приказна и различни верзии излегоа поинтересни од очекуваното.

Вагина во Версај

Додека ние сакаме модерното да го претвораме во барок, Французите одат контра - во нивните барокни замоци од време на време поставуваат изложби на современи автори. Сега една таква поставка, во замокот Версај, предизвикува жестоки полемики.

За водата, сапунот и вистината

Има луѓе во овој напорен и сè помалку хуман град, кои се обидуваат барем од своето „внатре" да направат естетски автономна територија. Лежерен, дискретен и посветен на своите љубови, Влатко е еден од нив. Денес промовира и книга, чиј жанр е веројатно најдобро опишан со насловот.

Вкусот на дома

Истражувачко-културно-гастрономски проект изработен од Центарот за мировни студии на Хрватска, кој нè запознава со мирисот и вкусот на домашната кујна на бегалците и азилантите во оваа земја.

Германските библиотеки бараат да работат во недела

Во Германија во моментов има 10.200 библиотеки, од кои 106 се мобилни, библиотеки „на тркала" кои патуваат главно низ руралните средини. Но оние општинските се соочуваат со буџетски скратувања кои се закана по нивното постоење. Во последниве години голем број од нив се затворени, а други се драстично намалени или пак работат со скратено работно време.

Познатите зборуваат за неискаж...

На покана на гостите-уредници на специјално издание на New Statesman, Нил Гајман и Аманда Палмер, познати писатели, активисти и јавни личности го откриваат она што обично го оставаат неискажано. Што од немукает, што од страв, што затоа што е потребна мудрост за да се направи разлика помеѓу она за што е подобро да се молчи, и она за што мора да се зборува, па дури и да се вика. 

„Женски" книги не добиваат престижни книжевни награди

Последниве 15 години ниту една книга напишана од жена, а во која истовремено работите се раскажани од аспект на женски лик, нема добиено ни Пулицер, ни Букер, ни бутур. Ако не верувате, погледнете ги овие дијаграми.

Еx Machina (2015)

Тешко е да се гледа научна-фантастика во која речиси совршени човечки „репликанти" се обидуваат да ја преземат контролата, без асоцијации на Блејд Ранер, и чувство дека сè по него е во сенка на неговата визуелна и визионерска моќ. Па сепак, Ex Machina е повеќе од дистописки спектакл во кој главен лик е згодна и (вештачки) интелигентна жена, какви што се изнагледавме во последно време.

Уелбек откажан, па вратен на програмата на Дубровничките летни игри

Дека содржината на едно дело е во втор план пред вонкнижевните случувања поврзани со неговиот автор, особено ако некој има интерес од таквото толкување, покажаа неодамнешните случувања во Хрватска. Причина е една елементарна честичка која недостасува - знаењето.

Дали изложување (и продавање) туѓи слики од Инстаграм е крадење?

Ричард Принс (1949) е еден од најкритикуваните, а истовремено одлично продавани современи уметници. Неговата техника еуфемистично се нарекува „рефотографирање", а всушност се состои од обично крадење туѓи фотографии и правење минимални интервенции врз нив. Најнов скандал поврзан со него - изложба на слики од Инстаграм и нивно продавање за 90,000 долари.

„Стилјаги" - руските хипстери од 1950-тите

„Ловци на стил" или стилјаги бил навредлив термин за членови на субкултура во СССР во 1950-тите. Иако самите биле аполитични, власта ги сметала за провокација, затоа што се облекувале по западен терк и ја идеализирале Америка.

Орвел за шпанските анархисти

По одличните резултати на левицата во првиот круг локални избори во Шпанија oд пред неколку дена, политичкиот пејсаж на оваа земја почнува да се менува. „Индигнадосите" ги потиснаа и десничарите и традиционално второпласираните партии од центарот. И во далечната 1936 радикално левите револуционерни сили владееле со Шпанија. А таму, за да се придружи на нивната борба против фашистите, дошол Орвел.

„Спинглиш" или јазикот на измамата

Македонскиот еквивалент веројатно би бил „спиндонски", кога оние на кои тоа им е работа користат фрази кои навидум звучат разбирливо, но всушност ви го матат умот. Американците наскоро ќе имаат цел речник со илјадници примери од секојдневниот живот, што значи дека оние кои веќе зборуваат спинглиш ќе мора да бидат уште покреативни ако сакаат да ја постигнат целта - да бидат неразбирливи.

Прекрасните умови и нивните психички растројства

Оскаровецот „Прекрасен ум“ раскажуваше за jaзот помеѓу генијалноста на еден познат математичар и неговата психичка состојба. Ова како да е судбина на голем број уметници и научници во историјата - некои од нив биле пациенти во истата болница кадешто се лечел и Неш.

Кога Штулиќ кршеше гитара на сцена

Извадок од новата книга на некогашниот басист на Азра, напишана во стихови и без интерпункција. За разлика од Џони, кој во своите преводи внимава на секоја запирка, Хрњак е лефтерен, но живописен. Во овој дел за инцидент во Словенија, каде Штулиќ кршел опрема на сцена, како да има вишок гитари.

3Д порно во Кан

На вчерашниот, 9-ти ден од 68тиот фестивал во Кан се случила вистинска тепачка за карти - 2,300 пицнати луѓе се појавиле на полноќната проекција на новиот филм на Гаспар Ное, а некои од нив не успеале ни да влезат во салата. По проекцијата имало долга, стоечка овација.