Bookbox

Филм на Уберто Пазолини - адаптација на митот за Одисеј, но само делот со враќањето. Иако ова фокусирање на финалето најпрвин делува како добра идеја, кастрењето на нарацијата за таа да личи на разрешување на модерна брачна криза - без богови и киклопи - всушност се покажува како голема утка, дури и со прекрасните Ралф Фајнс и Жилиет Бинош во кадарот.

Наместо на неа да се гледа како на божествен дар, душата можеби треба да се разбере културна творба – нешто што луѓето самите го создале преку јазикот, свеста и заедничките претстави за себе.

Орвел ја предвиде ВИ „помијата“

Вештачката интелигенција може да создава текстови, музика и слики со неверојатна леснотија, често во огромни количини и со минимален човечки придонес. Оваа појава, која сè почесто се нарекува „АΙ slop“ (ВИ помија), отвора прашања за квалитетот, вредноста и влијанието на ваквата содржина. Интересно е што уште во средината на 20 век Орвел замислил свет во кој машините автоматски произведуваат масовна култура за широките народни слоеви. Неговата визија денес изгледа не само актуелна, туку и вознемирувачки прецизна.

„Будалата“ што правел сè погрешно, а излегувал во ќар

Тимоти Декстер е една од најнеобичните фигури во американската историја: човек кој, и покрај тоа што бил речиси необразован и често предмет на потсмев, успеал да стане милионер, благодарение на одлуки што на сите други им изгледале целосно апсурдни.

Повеќе од хедонизмот, клуч за среќата е - автономија

Што навистина нè прави среќни? Ново истражување сугерира дека одговорот не лежи само во задоволството или исполнетоста, туку во нешто што често го земаме здраво за готово – слободата да одлучуваме за сопствениот живот.

Половина век нема револуционерни научни откритија - зошто?

Бројот на публикации кои значајно влијаат врз одредена научна дисциплина е драстично намален во последните педесетина години. Нова студија се обидува да објасни зошто.

Доли Партон сними песна која нема да можеме да ја слушнеме до 2046

Познатата кантри пејачка често прави вонмузички креативни излети, од промоција на линија за љубимци (Доги Партон) до пишување роман од жанрот мистерија заедно со славниот Џејмс Патерсон. Последниот проект има врска со музиката, но истовремено има елементи на перформанс. Затоа што новата песна е всушност временска капсула. 

Како да убиеш милијардер: малку поинаков поглед кон „Кромид од стакло“  

Првиот дел на овој филм, преведен како „Нож в грб“ (Knives Out), беше покласична мистерија, како во детективските филмови со Еркул Поаро (овој пат персонифициран низ ликот на Беноа Бланк, кој го игра Даниел Крег). Но овој вториот, можеби филмски полош, има малку поинаков и подлабок подтекст. 

Приказната за Биба Струја

Долги години важи за жива „паранормална“ појава во Србија. Се вика Славиша Пајкиќ, но е попознат по естрадниот прекар Биба Струја. Човек кој наводно спроведува и акумулира струја, фрла искри и „лечи“ луѓе со електрошокови. За него пред една деценија е снимен документарец, а тој се уште настапува по шоу програми во регионов.

Научникот кој се згрозил од своето откритие - како изгледа спермата

Антони Филипс ван Левенхук, таткото на микробиологијата, бил ужаснат од тоа како изгледаат сперматозоидите под микроскоп. Ниту сакал веќе да ги гледа, ниту да ги проучува. Овој негов став ќе придонесе тајната за машката семена течност да остане неоткриена цели два века.

Како библиотеките можат да ни го променат животот

Во 1971, Исак Асимов испратил писмо - поздрав по повод отворањето на нова библиотека во Трој, Мичиген. Тоа е упатено пред сè кон децата и младите и укажува на важноста на читањето, не само како алатка за собирање знаења туку и за психолошкиот раст и здравје. 

За тоа дали 2022 ќе ни остане во добар или лош спомен одлучува - една молекула

Кога мозокот ги енкодира спомените како позитивни или негативни, само едно мало - многу мало нешто - одредува дали тие ќе одат во едното или во другото купче. Истражувачите сега се обидуваат да одредат што е пресудно во ваквото групирање.

„Чикитита“: песната чии авторски права АББА ги донирала на УНИЦЕФ

Факт кој дури и големите фанови на шведскиот бенд не го знаат - и покрај тоа што нивниот хит од 1979 до сега е продаден во повеќе милиони копии, АББА нема заработено ни денар од „Чикитита“. Сите права ги имаат дадено на програми за образование на млади од целиот свет.

Mинатата година се откриени 351 нови видови суштества на планетава - најбројни се осите

85 нови видови оси се помеѓу 350 нови видови инсекти и животни идентификувани во 2022 од Природонаучниот музеј во Лондон, а научниците велат дека следната година бројот се очекува да биде уште поголем.

Дали Божикна песна напишана од нацист ќе остане вклучена во збирките протестантски химни?

Во Германија постои богата традиција на божикни верски песни и химни. Една од нив е напишана од Херман Клаудиус, кој бил лојален на нацистичкиот режим. Сега во земјата се одвива дискусија дали таа треба да биде исфрлена од официјалниот црковен репертоар. 

Супите што се крчкаат со децении

Слично како што порано секоја куќа си имала своја „маја“ - квасец за леб или потквас за млечни производи, така во некои кулинарски традиции се ценат старите основи за супи и чорби. Некои од нив се наводно стари со векови и имаат некаква магична „длабочина“ на вкусот.

Сколовранецот на Моцарт

Славниот композитор три години чувал необичен љубимец - сколовранец. Го набавил во 1784, го нарекол Вогелстар (германското име за тој вид птици) и од него се инспирал за фраза во својот Концерт број 17.

Како да бидеш раат додека дремеш? Стани жаба.

Проѕирните, „стаклести“ жаби можат да кријат 89% од црвените крвни зрнца во својот црн дроб. Подеталното истражување на тоа како тие го постигнуваат ова без да добијат згрутчување на крвта, може да помогне во третман на истото кај човечки пациенти. 

Букбокс читанка: „Се разбудив утрово: дефинитивна усна историја на Сопранови“ од Мајкл Империоли и Стив Скирипа

Штом нешто во насловот поврзан со производ на популарната култура содржи термини како „усна историја“ однапред се знае дека е наменето само за иницирани и фанови. Во случајов, ако не сте ја гледале „Сопранови“, ова веројатно не е за вас. Но може да стане ако ве поттикне за празниците на екс ги изгледате шесте сезони на антологиската серија.

Традиционалната јапонска игра со поезија испишана на карти што се игра за Нова година

Две купчиња карти од по педесет. Еден од играчите врти карта од првото и чита стихови на глас. Останатите треба што побрзо да се сетат на тоа како завршува песната и да ја најдат картата со соодветните стихови во второто купче. Победникот е оној што ем знае најмногу антологиски петстишја, ем е брз во рацете. Нешто вакво со македонска поезија? 

Букбокс избор за филм на 2022: „Наречниците од Инишерин“

Со оглед на тоа дека куп филмови од оваа година допрва ќе дојдат на ред за гледање , бидејќи се уште не се достапни на вообичаените извори за снабдување, можно е некој од нив накнадно да изненади. Сепак, на неколку дена од Новата година, ова е насловот кој нè освои со комбинација на луд заплет, одлични актери и големи зелени површини низ кои фучи нешто што дури и преку екран мириса на чист воздух.

Од сега ќе може да се тужи за трејлер кој создава лажни очекувања

Обожаватели на кубанско-американската актерка Ана де Армас (најпозната по својата улога на Мерлин Монро во „Русокоса“) поднеле тужба до продуцентите кои ги измамиле дека таа глуми во филмот „Вчера“ од 2019, со тоа што ја вклучиле во трејлерот. Всушност, нејзиното појавување било сецнато во конечната монтажа.

Директорот на галеријата Уфици забрани болдирани букви и !! во мејлови

Ејке Шмит е германски историчар на уметност, кој од 2015 е на чело на славната галерија Уфици во Фиренца. По седум години трпение, тој неодамна издал указ до вработените околу едно за него очигледно битно прашање - како треба човек да се обраќа во службена порака.

Приказната за мистериозниот анобтаниум од „Аватар“

Во филмот на Џејмс Камерон од 2009, кој од минатиот викенд доби продолжение, „Аватар - патот на водата“, луѓето се заинтересирани за месечината Пандора затоа што таа е богат извор на елемент кој не постои на Земјата, чие име, буквално преведено е „недобивливо“. Во постоечкиот периоден систем на хемиски елементи него го нема. Но инженерите го користат зборот со децении.

Десет совети за одличен брак според Фридрих Ниче

Според германскиот филозоф, пријателството е највисок облик на љубов. Иако бил скептичен околу тоа колкумина се доволно силни за воспоставување и одржување ваква висока форма на меѓучовечки однос, Ниче го сметал за суштински елемент на добриот брак. Сексот создава компликации затоа што врската базирана на романтични чувства тешко дека може да издржи доживотно. Тоа што самиот не бил женет не му го земајте за минус.

Божикна ѕвезда: контроверзната историја на едно растение

Деновиве го гледаме насекаде - го има во цвеќарниците, по пазарите па дури и по локалните гранапчиња. Прави празнично чувство, затоа што е едно од ретките кое изгледа убаво зиме, со жар црвените (или прскани, жолти, розови) „цветови“ (кои се всушност листови). Во САД го викаат „поинсета“, а растението го добило своето име по првиот американски дипломат во Мексико. Но неговата врска со оваа земја не е таква за да му биде укажувана таа чест.

Замина Дејан Тиаго Станковиќ

Првиот ден од зимата почна со вест што нè смрзна - на 57 години ненадејно починал српскиот и португалски писател и преведувач. Космополит, уметник, другар, во душа Македонец.

Кога имало телефонски линии за маалски забави и оговарања

„Парти лајн“ бил локален телефонски „кружок“, формиран од страна на претплатниците на една фиксна линија во средината на 20 век во САД и Канада. Тие не само што служеле за луѓето да се поврзат во „чет групи“, туку имале и огромно значење во итни ситуации. Нуспојава било прислушкувањето.

Вештачка интелигенција ќе помага за дешифрирање на докторскиот ракопис

Лекарите минуваат низ години учење на материјалот, но едно нешто како да недостасува во програмата - барем скратен курс по краснопис. Додека некому не му текне да го воведе, Гугл ќе се обиде да им дешифрира што пишува на рецептите на фармацевтите и на пациентите.