Bookbox

Полската серија достапна на Нетфликс е драма што лесно може да се изгледа во еден здив, но поради тежината на темата и вистинската приказна на која се темели, можеби е подобро да се гледа во неколку наврати. Шесте епизоди се инспирирани од вистински настани од 1970-тите години во индустрискиот регион Горна Шлезија, во тогашна комунистичка Полска.

Научниците неодамна идентификуваа сосема нов род цицачи, наречен „тус“, што претставува ретко и возбудливо откритие во биологијата. Иако постојат околу 6.800 познати видови цицачи, тие не се особено разновидна група ако се споредат со водоземците, птиците или влекачите. Сепак, цицачите се меѓу најистражуваните животни на Земјата – но и меѓу најзагрозените: повеќе од една четвртина од нив се сметаат за ранливи или загрозени.

Психопати не постојат?

Поимот „психопат“ е длабоко вкоренет во популарната култура, во филмовите и трилер-романите. Често го, или ја замислуваме како личност без совест, без емпатија и без емоции – некој што манипулира со другите и е склон кон насилство. Но според современи истражувања во психологијата и филозофијата на науката, луѓето кои ги нарекуваме психопати можеби не припаѓаат на посебна психолошка група, туку се многу различни луѓе со различни проблеми, карактери и животни приказни.

Мираз, чеиз, приќе: кратка историја на еден обичај

Меѓу различните практики поврзани со бракот, еден од најраспространетите низ историјата е миразот. Иако денес во многу општества се смета за застарена или неправедна практика, тој со векови играл важна улога во уредувањето на брачните односи, наследството и економските врски меѓу семејствата. 

„Игри на репликација“ - како да се проверат грешките (или местенките) во научните публикации

Во време кога научните трудови влијаат врз јавни политики, здравствени препораки и образовни системи, се поставува суштинско прашање: колку се стабилни резултатите на кои им веруваме? Таканаречената „криза на репликабилноста“ откри дека значаен дел од истражувањата не ги издржуваат повторните проверки. Наместо да се прифати тоа како скандал, дел од научната заедница почнува да го третира како можност – да се врати науката кон нејзиниот основен принцип: проверливост. 

Сара Снук од „Сксешн“ ќе игра 26 улоги во поставка на „Сликата на Доријан Греј“

Прв пат по нејзината појава на лондонската театарска сцена во 2016, кога заедно со Ралф Фајнс играше во „Мајсторот ѕидар“ на Ибзен, Сара Снук ќе игра во нова сценска адаптација на романот на Вајлд од 1890.

Гуштерите можат (буквално) да ја намирисаат величината на своите ривали

Во свет на брутален натпревар, собирање на разузнавачки информации за опонентите знае да биде работа на живот или смрт. Еден вообичаен рептил наречен „ѕиден гуштер“ користи прилично лукава тактика за оваа цел.

Дали треба да читате иста книга повеќе пати?

Дали сте некој што чита голем број книги и ги довршува без оглед дали ви се допаѓаат или не, или пак порадо би ги читале одново и одново најдобрите на кои сте наишле до одредена возраст (на пример до 50-тата најдобрите 100). Мозокот си има свој мемориски капацитет, еквивалент на 3 милиони часови ТВ серии. Тоа изгледа многу, но кога на книгите и сериите ќе се додадат и сите други нешта кои треба да ги памтиме, мозокот лесно се „прегрева“.

Лудакот во Белата куќа: кога Фројд го анализирал психолошкиот профил на Вудроу Вилсон

Иако „лудак“ е веројатно пресилна дијагноза, мал број американски претседатели имале толку контрадикторно однесување колку Вудроу Вилсон. Фројд бил мотивиран да напише книга на оваа тема, но таа од калкулантски причини на нејзиниот ко-автор останала необјавена до доцните 1960-ти.

На врвот на светот - потсетување на вештината на седење на јарболи

Има многу други нешта што светот ги памети од лудите 1920-ти. Но тогаш земал замав и еден откачен тренд кој е подзаборавен, а вклучувал ексцентрични забавувачи и „обични“ луѓе кои преку ноќ станале славни само затоа што седеле на високо. И тоа со недели.

Кога Матис на 90 години си направил свој „базен“ во дневна

Летото 1952, славниот сликар Анри Матис отишол на својот омилен базен во Кан. Му пречела гужвата, жештината, вревата. Се вратил дома и си направил свое мирно базенско катче.

Гејмање во Британската библиотека

„Дигитално раскажување“ е нова изложба која покажува како интерактивната технологија влијае врз начинот на кој ни раскажуваат или ние создаваме и пренесуваме приказни.

Букбокс гледаше: „План 75“ (2022)

Овој јапонски филм беше прогласен за победник на неодамна одржаниот Филозофски фестивал во Скопје. Зборувајќи за свет во кој нема место за остарените, тој всушност длабоко задира во начинот на кој општеството ги вреднува своите до скоро највредни поединци - прогласувајќи ги за „вишок“ и поттикнувајќи ги на доброволно самоубиство за општо добро.

По повеќе од половина век конечно објавени фотографиите од Македонија на Нил Фолберг

Веста за промоцијата на фотомонографијата „Огледало во Македонија“ на Нил Фолберг на 19 јуни во 19 часот во МКЦ деновиве ќе ја сретнете на повеќе портали. Но во неа недостасуваат најинтересните детали за тоа како после 50 години воопшто се случи некогашниот американски студент повторно да се поврзе со нашата земја. 

Истоштени и исцедени - уморот низ историјата

Неодамна излезе книга  на францускиот историчар и социолог Жорж Вигарело која го анализира феноменот на уморот од средниот век до денес. Без оглед за кој период станува збор, чувството на истоштеност кое го навјасува духот и ни ја влече снагата надолу е исто.

Неродени бебиња, канабис и коњска сперма: некои од најбизарните звуци кои се користат во современата музика

Од звуци на садници канабис до врескачки пауни, проголтани микрофони и бебиња во матка, постојат музичари кои ги отфрлаат „обичните“ инструменти и звуците кои можат да се добијат со компјутери. Нив ги интересира нешто...поинакво. 

Очајни мерки за очајни времиња: како производителите на алкохол си ги криеле трагите за време на прохибицијата

Ова на фотографијата не е некаква импровизирана платформа за добивање на висина (како оние што викаа дека ги носел за сликање поранешниот француски претседател Саркози). Ова е за буквално покривање на траги на илегални производители на алкохол за време на прохибицијата. А може да послужи и за криења од секаков друг вид.

Кога концерт на Елтон Џон бил прекинат поради напад на - штурци

Несаканото присуство на концертните сцени на разно-разни сталкери, добронамерни но агресивни обожаватели или просто егзибиционисти се спречува со ангажирање обезедување или со физички бариери. Но ова важи само ако напасникот се движи по земја. 

Toме те збори низ град: интересната приказна зад еден познат коктел

Именуван според „местенка“ што била модерна во Њујорк во 1874, „Том Колинс“ и до денес останал еден од класичните коктели со џин.

На 90 Mајкл Кејн објавува дебитантски роман

„Смртоносна игра“ е наслов на првиот роман на славниот актер, во кој главен лик е поранешен полицаец по име Хари кој се обидува истовремено да излезе на крај со пребогати Руси, неонацисти и колумбиски нарко-картели. 

Нов мјузикл ja раскажува вистинската приказна за пронаоѓањето на структурата на ДНК

Претставата „Двоен хеликс“ ѝ оддава признание на Розалинд Френклин, чии истражувања биле од огромна важност за откривањето на структурата на ДНК. Нејзините машки колеги, кои ја добија Нобеловата токму за истото, не ја спомнале ни постхумно. 

Микро-ракописот на швајцарски писател за кој биле потребни четири децении дешифрирање

Ликот и делото на Роберт Валзер се енигматични по повеќе основи. Но петстотините страници пронајдени по неговата смрт до 2000-тите содржеле „код“ кој неговите проучувачи едвај успеале да го пробијат. 

Букбокс гледаше: „Сладок грав“ (2015)

Топла приказна за моќта на поврзување на храната и традицијата. Поголем дел од филмот изгледа како реално шоу за готвење, со спори и тивки сцени кои што се однесува до нас можеле да го сочинуваат и целиот филм. После него може ќе се фатите за работа - да направите „дорajaки“, јапонска палачинка со фил од сладок грав. 

Канон 35 или американската традиција по судовите да има цртачи место фото-репортери

Веројатно најфасцинантното за илустрациите од важните судски процеси во САД е што тие сè уште постојат. Пастел на хартија изгледа како архаичен начин на документирање на некои од најважните правни настани на нашето време. Камерите се побрзи и попрецизни отколку човечките илустратори. Па тогаш, зошто се сè уште актуелни?

„Помирисај ги магарињата“ - сетилни ознаки за културното наследство

Ок, фино е да знаеме дека „во оваа куќа се родил тој и тој, таа и таа година“. Ама натписите кои го означуваат културното наследство не мора да се толку формални, полни забрани и исклучиво со историски податоци. 

Леопарди, нилски коњи и мачки: првата зоолошка во светот

Иераконполис, главниот град на Горен Египет во текот на прединастичкиот период е место на првата зоо-градина во светот. Погребани заедно со елитните членови на општеството, археолозите тука пронашле коски од бабун, слон кој бил украсен (нашминкан) со бои и дотеран со ѓердани и алки, бројни мачки и кучиња, леопард, два крокодила, истребени видови диви волови, нилски коњи, газели и други животни.

Алис Ремзи - првата жена која со автомобил извозила од еден до друг крај на САД

Во јуни 1909, Алис имала само 22 години, а автомобилите биле сосема нов изум, со клупи наместо седишта. Авантуристка по дух, таа поканила уште три другарки и на еден дождлив ден во јуни тие тргнале од Њујорк кон другиот крај на Америка.

Што е тоа „галиматијас“?

Именка, машки род, со значење нејасен говор или писмен состав полн со бесмислици. Како во „текстот беше вистински галиматијас“. Интересен збор за кој етимолозите уште не можат да се договорат од каде потекнува.

Букбокс гледаше: „ПЕЗ одметникот“ (2023)

Документарец на Нетфликс чија централна тема можеби не би била вредна саат и пол доколку не е нејзиниот главен лик, а кој тешко дека би можел да се опише како криминалец, иако реално она со што се занимавал спаѓа во „сивата“ зона на законот. Подеднакво интересни се неговите клиенти, oпседнати колекционери на нешто на што и ние се радувавме како мали.