Bookbox

Филдсовиот медал, често нарекуван „Нобелова награда за математика“, и годинава ги истакна научниците чии идеи отвораат нови хоризонти не само во математиката, туку и во физиката, информатиката и разбирањето на природата. На Меѓународниот конгрес на математичарите во Филаделфија, четворица истражувачи под 40 години ја добија оваа престижна награда за решавање на проблеми што со децении, па и со векови, им пркосеа на најголемите умови. Меѓу нив особено се издвојува Џон Пардон – тивок, скромен научник чии револуционерни идеи веќе се сметаат за пресвртница во современата математика.

Со години Нетфликс важеше за платформата што целосно ги промени навиките на телевизиската публика, нудејќи цели сезони одеднаш и поттикнувајќи „бинџање“. Но, според сè повеќе аналитичари, токму тој модел денес почнува да му се враќа како бумеранг. Во текст на Слејт се тврди дека стриминг-гигантот ја нарушил една од најважните особини на телевизијата – чувството дека гледачите со текот на времето градат трајна врска со ликовите и сериите што ги следат.

Издавачот на „Хари Потер“ ќе добие милионска отштета од спогодбата со компанијата Антропик

Вештачката интелигенција сè почесто се судира со авторското право, а еден од најголемите судски договори досега покажува дека последиците можат да бидат милионски. Издавачката куќа „Блумсбери“, позната по серијалот за Хари Потер, ќе добие значителен дел од спогодбата меѓу стартапот Антропик и илјадници автори, со што случајот станува пресвртница во односите меѓу креативната индустрија и компаниите што развиваат генеративна вештачка интелигенција.

Букбокс читанка: „Црната молња“ од Башир Храјеф (1961)

Познавачите велат дека туниската литература од втората половина на 20 век се обидува да одговори на едно суштинско прашање: како изгледа едно општество што штотуку ја стекнало својата слобода, но сè уште живее со товарот на колонијалното минато? Едно од делата што на впечатлив начин го отвора токму тоа прашање е новелата „Црна молња“ од 1961 година, напишана од тунискиот писател Башир Храјеф, еден од најзначајните автори во современата арапска книжевност на Магребот.

Куќата во која е роден Хитлер претворена во полициска станица

Куќата во австрискиот град Браунау на Ин, во која во 1889 година е роден Адолф Хитлер, од 22 јули официјално стана полициска станица. Одлуката, донесена по долгогодишни расправи и обемна реконструкција, повторно ја отвори дебатата за тоа како треба да се постапува со местата поврзани со нацистичкото минато и како тие да се зачуваат од злоупотреба.

Илон Маск издаде сингл со електро-денс музика

Песната се вика Don't Doubt ur Vibe, излезе на Саундклауд, и според дел од критиките, звучи како просечна денс нумера која успева да се сомнева во сопствениот вајб. Ама во сето ова има и една добра околност.

Познати личности кои ја преживеале пандемијата од пред еден век

Додека светот се соочува со коронавирусот, да се потсетиме на пандемијата на грип од 1918 која зафатила 500 милиони луѓе низ светот, дури и на Арктикот. Се смета дека тој однел 50 милиони жртви, што од овој настан прави една од најсмртоносните епидемии во човечката историја. Голем број славни личности му подлегнале, но имало и такви кои успеале да се извлечат.

Берлиналето укина награда поради нацистичкото минато на човекот по кого е именувана

Наградата воведена во далечната 1986 го носи името на основачот на престижниот фестивал, Алфред Бауер. Откако во нова статија се обелодени неговото нацистичко минато, организаторите веднаш реагираа со нејзино укинување.

Татлиновата кула: 100 години од советскиот утописки проект

Да била изградена, нејзината челична рамка би била за 91 метар повисока од Ајфеловата кула, во тоа време највисоката структура направена од човечка рака. И овој рекорд би го држела повеќе од половина век, до изградбата на „кулите близначки“ во Њујорк, кои биле отворени за јавност во 1973.

Остри реакции по избор на роман за мексиканска имигрантка во клубот на Опра

Книгата се вика „Американско ѓубрe“ (American Dirt) и се однесува на Мексиканка која се обидува да влезе во САД со нејзиниот син. Но авторката е бела, и според дел од оние кои (бурно) реагираат, таа нема право да зборува на оваа тема, од која наводно прави „сензација“ за сопствена полза.

„Паразит“ во нова, црно-бела верзија

Одличниот јужно-корејски филм кој е во конкуренција за Оскар во категоријата најдобар странски, заедно со нашиот „Медена земја“, наскоро ќе се прикажува во мал број кино сали во нова, црно-бела верзија.

Што значи точно зборот „стар“?

Прво си млад, па средовечен, па стар. Последниов термин кажан некому в лице звучи како навреда. Дали „стар“ во ерата на промовирањето вечна младост е табуизиран збор?

Kоељо избришал ракопис за книга која ја пишувал со Коби Брајант

„Без придонесот на Брајант, книгата ја загуби својата смисла“, изјавил Пауло Коељо по смртта на славниот кошаркар, објаснувајќи зошто одлучил да ги уништи досегашните скици за она што требало да биде нивна заедничка книга.

Како книгите за самопомош инспирирале писатели како Хемингвеј или Вулф

„Оние што пишуваат прирачници за самопомош во однос на другите писатели се како жаби во споредба со цицачите; тие не се раѓаат, тие се мрестат“. Така напишал влијателниот новинар на Њујоркер, Двајт Мекдоналд во 1954. Но поделбата на „сериозни“ и „популарни“ писатели не била секогаш толку ригидна колку што изгледа. 

Повик за бојкот на новата британска монета од 50 пени заради - запирка

„Мир, просперитет и пријателство со сите нации“, гласи текстот на новата монета која треба да излезе на денот на истапување на Британија од ЕУ, 31 јануари. „Неписмени!“, реагира славниот автор Филип Пулман, посочувајќи дека во реченицата фали тн. „оксфордска запирка“.

Од каде потекнува терминот „карантин“?

Во момент кога Кина го проширува карантинот кој треба да спречи експанзија на коронавирусот на 12 градови со вкупно 35 милиони жители, да погледнеме во историјата на овој феномен, и дали ваквите мерки реално помогнале во заштита на населението.

Секс во Британскиот музеј: изложба посветена на тантра филозофијата

Организаторите на првата британска изложба на тема тантра, на публиката ѝ порачуваат две битни нешта: дека таа нема да вклучува ништо од Кама Сутра. И дека во неа не е спомнат Стинг.

Oчи покриени со пршута: изрази од различни јазици кои тешко се преведуваат

До сега на долго и на широко сме зборувале за непреводливите зборови од различни култури, кои кажуваат нешто за нивниот светоглед. Но уште поинтересни и потешки за превод се поговорките, афоризмите и идиомите кои буквално пренесени често звучат смешно и бесмислено.

Тери Џонс: „Уште како дете сфатив дека комедијата е опасна работа“

По смртта на 77 години на човекот кој според многумина беше душата на Монти Пајтон, негово интервју од 2014, кое до сега се нема појавено онлајн.

Зурла на срамот: инструментот за посрамување на лошите музичари

Нам ни личи на зурла, иако англискиот термин е „флејта“ (flute) на срамот. Во средниот век служела за казнување на луѓе што го нарушуваат јавниот ред и мир. Пред сè на лоши и неталентирани музичари.

Дечкото што го линчуваат на Твитер затоа што ги кине книгите на пола

Се вика Алекс Кристофи, а стана славен на социјалните мрежи откако постираше фотографија од неговата необична практика, самиот да ги дели дебелите книги на „томови“, со тоа што ќе ги пресече. Луѓе сега го нарекуваат „убиец“, „психопат“ и го пријавуваат во полиција за кривично дело.

Што е тоа „основна пристојност“?

Не станува збор за политичка коректност. Ни за проста форма, церемонијалност и манири зад кои се кријат други намери. Пристојноста е, и треба да биде, нешто повеќе од потиснување на поинаквите (непристојните?) мислења и начини на однесување, вели нова книга.

Вистински предговори на тотално измислени книги

Некои ги прескокнуваат, други сметаат дека се корисни како воведи, без оглед дали се напишани од самите автори или од некој познавач на нивото дело. Има и такви предговори кои можат да функционираат како засебни есеи. Во нова книга, сите тие се реални, ама се напишани за книги кои (сè уште) не постојат.

Потребни се четири добри нешта за да поништат едно лошо

Нова книга на Џон Тирни и Рој Ф. Баумајстер, „Моќта на лошото“, ни потврдува нешто што веќе искуствено го знаеме - дека лошите работи подолго се памтат од добрите, и дека моќта на негативното мислење е како онаа на ламја со три (во случајов четири) глави. И една глава да исечеш, на нејзино место се појавува нова. Освен ако не ги исечеш сите истовремено.

Рејдиохед отвори „јавна библиотека“

Станува збор за нова онлајн архива која ја содржи историјата на бендот, претходно недостапни раритетни снимки, живи настапи и друг материјал.

„Космос“, или играниот филм направен без пари

Сигурно не е најдобриот филм што некогаш сте го гледале. Но иако е од жанр кој си бара пари за да биде убедлив, тоа што е направен со лични и мали средства на авторите не му одзема од квалитетот. Напротив, така станува добра лекција за тоа како инаетот и тимската работа можат да победат.

97-годишниот филозоф кој се премисли за смртта

20 години откако напишал книга во која тврдел дека стравот од смртта е тотално неоправдан, еден американски филозоф го менува мислењето, и тоа не само за смртта, туку и за смислата на животот. Вели дека дури сега, на 97, ништо не му е јасно.

„Убав ден во соседството“ или приказната за Фред Роџерс

Филмот за кој Том Хенкс доби номинација за Оскар е приказна за човек кој реално постоел. Но неговиот карактер е толку редок и неверојатен, што исто како да е измислен.

37°C - заборавениот прогресивен (и визионерски) рок бенд од поранешна Југославија

Новогодишен подарок од домашните ни ги отвори очите (всушност, ушите) за албум снимен далечната 1979. На него има прогресивен рок, амбиентални мелодии и глас на две пејачки кои тогаш биле во подем - историја на една култура, од која и ние некогаш бевме дел.