Bookbox

Во центарот на Љубљана неодамна е отворен необичен музеј посветен на хуморот на поранешна Југославија. Наместо големи историски експонати, посетителите ги пречекуваат манекени со необични реквизити, карикатури и шеги за секојдневниот живот, јазикот, љубовта, политиката и балканскиот менталитет. Зад привидно едноставната идеја стои обид да се покаже дека хуморот со децении бил еден од ретките заеднички јазици на луѓето од просторот на поранешната држава.

Понекогаш нешто што сме го виделе или направиле безброј пати одеднаш може да ни изгледа необично и сосема непознато. Еден едноставен експеримент тоа добро го покажува: земете лист хартија и напишете го своето име триесетина пати едно по друго. По извесно време, буквите може да почнат да изгледаат чудно, а самото име накратко да го изгуби своето значење. Овој необичен психолошки феномен е познат како „жаме ву“ и претставува своевидна спротивност на многу попознатото „дежа ву“.

Индустријалец, политичар, визионер: кој бил Емерик Блум?

Постојат личности чие значење не може да се смести во една професија или во една област. Таков бил Емерик Блум, инженер, индустријалец, визионер и општествено ангажиран интелектуалец, човек кој верувал дека еден град се гради не само со фабрики, патишта и електрични мрежи, туку и со култура, знаење и јавен живот. Денес најчесто се памети како човекот кој од мал инженерски колектив создал огромен стопански систем, но неговата приказна започнува многу порано, во кругот на млади сараевски уметници и интелектуалци кои во пресрет на Втората светска војна го основале Колегиум Артистикум.

Нова видео игра - „Докажи дека си човек“

Студиото Сансет визитор, познато по тоа што во своите видеоигри обработува општествени и современи проблеми, со новата игра „Докажи дека си човек“ (Prove You’re Human) повторно навлегува во теми поврзани со технологијата, работата и вештачката интелигенција. По наградуваната 1000XResist, која беше инспирирана и од искуствата на тимот за време на пандемијата, овојпат студиото создава психолошки хорор во кој играчот треба да се соочи со вештачка интелигенција која е убедена дека е жива.

Јанис Варуфакис: Наследниците на Агамемнон се во Силициумската Долина

Во текст објавен на сајтот АнХрд, Варуфакис објаснува зошто не сака да го оценува самиот филм, туку преку некои од темите кај Хомер и Нолан ги разгледува современите прашања за вештачката интелигенција, капитализмот, технологијата, слободата и моќта. Пренесуваме дел од него.

Тенката граница меѓу сатирата и вистината

Чарлс Крафт е уметник-провокатор. Тој прави керамика од кремирани човечки остатоци и кравји коски: бокали со затворачи во форма на кукаст крст, бисти на Чарлс Менсон, макети на свадбени торти со симболи на Третиот рајх. До скоро сето ова се толкуваше како иронија. Но...

Вистинскиот бродоломец од „Пи"

„Животот на Пи" е роман за едно момче кое доживува бродолом и е исфрлено на отворено море. Режисерот Анг Ли сакал неговата филмска верзија да биде навистина реална. Затоа во тимот повикал консултант - некој кој преживеал повеќе од два месеци во гумен чамец среде океан!

Преку нив мртви

Воскреснати заради рекламни цели, славните ни криви ни должни постхумно се изманипулирани. Ваквата пракса поставува низа законски, но и етички прашања. На пример, чии се овие луѓе?

Асексуалност во хиперсексуализиран свет

L'Envie (Желба) е ироничен наслов на француски бестеселер кој, наспроти очекувањата, не зборува за сексуалните желби и нивните остварувања, туку напротив - за нивниот недостаток!

Културна историја на јадење коњско

Мојот прв и последен пат свесно јадење коњско месо се случи во монголски ресторан во Виена. Си бираш од изложените парчиња речиси флуоресцентно црвено месо, и ти го подготвуваат пред тебе, дур ти доаѓа слика од сите коњи од детските сликовници. 

Иконографија на турцизми

Прекрасни визуелизации на турцизмите во босанскиот, кои функционираат и во македонскиот јазик. Наши фаворити: чаршија и ќилим. Напрајте ни ќејф, кликнете „аферим". 

Музика од сè

Дали виршлите можат да произведат музика? Каков звук испуштаат крофни со еурокрем? А модрите патлиџани? Сè што ви треба за да го пробате ова е едно едноставно електрично (не-Жикино) коло. 

Моцарт, Џојс и содомија

Овој месец New York Review of Books прославува 50 години од своето постоење. Нарекувано „најдоброто литературно-интелектуално списание на англиски јазик" и „главен теоретски орган на Радикалниот шик", тоа содржи и рубрика - лични контакти!

Кога албумот нуди повеќе од музика

Уште една причина да го сакате винилот, и да бидете носталгични по него: еротско-сатирични корици на албуми од 1950-тите и 1960-тите. А богами и насловите не се за потценување.

Вековни стремежи на еден цицач

Се сеќавате на текстот дека некои од дамките на средовековните книги се всушност фосилни остатоци од европските инсекти? Епа откриен е ракопис кој содржи информација за постоење и на други чудни суштества. Овие предат, и имаат шепи.

Твитер муабет со Кејв

Вчера (19.02) Ник Кејв одговараше на прашања на Твитер како дел од промотивната кампања за новиот албум Push the Sky Away. Како и секогаш мудар, со смисла за хумор, и (му личи на годините) по малку ироничен.

Архитектот на поп-уметноста

Во прва ретроспектива по неговата смрт во 1997, која е истовремено и досега најголема, во галеријата Тејт на едно место ќе се соберат 125 слики и скулптури на Рој Лихтенштајн. 

Илустрирана историја на музиката

Трубадурите, Гвидо де Арецо, ренесансниот Палестрина, кастратите, Пурсел, Скарлати, Телеман, страшниот Бетовен, романтичари и пост-романтичари, регтајм, џез, Чак Бери, метал, Њу Ордер, Продиџи...И сето тоа во помалку од седум минути.

Реакции по повод освртот кон „Снеговите..“

Неодамнешната Букбокс читанка, односно нејзиното издание бр. 172 за книгата на Горјан Петрески, ја „разбранува јавноста", и повлече и поддршка на изнесените ставови, и нивна критика. Издвојуваме некои од нив. 

Секирче на годината

Додека кај нас и најмал обид за негативна книжевна критика кон домашен автор веднаш се оценува како „нарачана", а критичарот како „шарлатан", Британците за најострата критика на годината даваат - награда.

Интерпункција, вистинска

Дали одвреме-навреме чувствувате дека ви недостасува вистинскиот интерпункциски знак, кој прецизно би ги доловил вашите чувства, за да немате недоразбирање со веќе истрошените емотикони, три точки и извичници? Еве неколку предлози.

Сите во кревет!

Освен тоа што денешниот ден е посветен на љубовта и виното, предлагаме истиот да биде и ден на - креветот: сите патишта водат кон него, и од многу љубов и од многу пиење. А што би рекол Фројд, некогаш човек оди во кревет и затоа што просто му се спие.

Не фаќајте нешто за Валентајн

Текстов не е замислен како реакција на подмолните трикови за „омрсување" за Валентајн, промовирани од машкиот дел на редакцијата, и не е совет до сите девојки кои не знаат што да им купат на партнерите за овој празник. Од друга страна, не е грев ни ако го толкувате баш така..

Приказната зад 7 славни љубовни песни

Не дека е важно да знаете дали зад некоја песна стои вистински настан и фиљан човек на кого му е посветена за таа да ве допре, и да помислите дека е напишана баш за вас и вашата љубовна среќа/болка/чемер/јад. Ама па овие песни се толку познати, што сигурно нема да ви ги расипеме со деталите околу нивното создавање. 

Нов филм на Ларс фон Трир

Откако првата ексклузивна фотографија од долго најавуваниот нов филм на Ларс фон Трир ги разочара гладните за скандал, кои овој режисер редовно ги снабдува со материјал, втората фотка е веќе нешто сосема друго...

Папа-уметност

Авторитетните фигури - а има ли поголем папа од папата? - се податни теми на уметнички дела, заради „гребење" на уметниците од славата на првите, но и заради желбата за пародичност и контроверзност, кои со ваквите ликови секогаш успева.

10 пеени азбуки

Песничките се прекрасни мнемонички средства: кој пее-тој и памти. Од нашата од Бушава азбука, преку хрватската, турската, една од малезиските и етиопските, до хард-кор верзија на грчката, сигурни сме дека ова е забавен начин да се чујат, а можеби и научат туѓите азбуки, дури и ако не сте деца.

„Изгон" (2007)

Филмов може или да ве скрши на парчиња и да не можете со денови да си дојдете на себе, или да ви биде досаден и непотребно долг. Оние кои сигурно треба да го гледаат филмот се парови во долги врски, кои некаде по пат заборавиле дека до нив дише друго човечко суштество.