Bookbox

Зборовите што денес ги сметаме за учтиви, неутрални и општествено прифатливи често по неколку децении добиваат поинакво значење и почнуваат да звучат навредливо, застарено или несоодветно. Затоа јазикот постојано создава нови изрази за истите појави. Лингвистите овој процес го нарекуваат „лента на еуфемизмите“ – бескрајно движење во кое старите зборови се заменуваат со нови, а потоа и тие со текот на времето го губат својот првичен ефект.

Речиси седум децении по нејзината смрт, мексиканската сликарка Фрида Кало не е само една од најпрепознатливите уметници во светот, туку и вистински културен феномен. Нејзиниот лик денес се наоѓа на маици, шољи, кукли, постери и безброј други производи. Токму оваа трансформација – од уметница во глобална икона и комерцијален бренд – е во фокусот на новата изложба „Фрида: Создавањето на една икона“ во лондонската Тејт Модерн.

Силвио Гацанига – уметникот кој го дизајнирал трофејот на Светското првенство

Кога Лионел Меси го крена трофејот на Светското првенство во 2022 година, тој момент за него и за милиони навивачи беше влез во фудбалска вечност, како што претходно било за легенди како Диего Марадона, Зинедин Зидан, Роналдо Назарио и Бастијан Швајнштајгер. Но, златниот трофеј чие кревање предизвикува транс не бил отсекогаш истиот.

Некои од најпознатите ривалства помеѓу татковци и синови во историјата

Од античкиот Рим до средновековна Англија и царска Русија, историјата е полна со драматични конфликти меѓу татковци и синови. Борбите за власт, различните карактери, љубомората и амбициите честопати ги претворале семејните односи во вистински политички и лични пресметки. Некои од овие судири завршиле со бунтови, предавства, па дури и смрт, оставајќи длабока трага во историјата. 

И со „траума“ се претера

Што всушност значи терминот „траума“? Денес тој се користи многу почесто отколку порано – за тешки животни настани, но и за секојдневни разочарувања, стресови и непријатни искуства. Летвичката за тоа што се може да биде траума е толку спуштена, што излегува дека и најмало непријатно искуство го заслужува овој опис.

Вистинскиот „повратник" или приказната за Хју Глас

„Човек, ѕвер, светец, маченик, дух" - вака го опишува Инариту главниот лик во неговиот филмски еп, човекот кого историјата го памти како Хју Глас, а американскиот фолклор како супер-херој.

Русија забранува пцуење во затвори

Да забраниш пцуење со декрет, па уште и во затвори? Вакво нешто може да му текне само на политичар, кој е доволно самобендисан да не мисли дека можеби еднаш ќе заврши таму. И ќе реди сè по список.

Осумте номинации за Оскар кои биле повлечени

Ваквите случаи биле ретки, но сепак Академијата понекогаш одлучувала да поништи номинација или да дисквалификува некој филм откако тој бил номиниран. Еднаш дури одзеле Оскар на филм што веќе го добил. Еве неколку такви примери.

Боуви, Елвис и Блејд Ранер

После смртта на Боуви излегоа толку статии и муабети што веќе тешко ги следиме. Но после оваа теорија веќе немаме што да додадеме.

Сите лица на Алан Рикман

И пак од рак, и пак на 69 години - уште еден голем Британец го напушти овој свет. Стинг деновиве е забележан како поагилно вежба тоа јогата, Брајан Фери почесто се загледува во огледало, а и на Стивен Фрај нешто не му е баш најарно. Само Кит Ричардс не покажува знаци на тревога.

Доделена наградата Прицкер за 2016

Еквивалентот на Нобел за архитекти оваа година го доби 48-годишниот Чилеанец Алехандро Аравена. Суштината на неговата работа не е само во објектите кои ги има дизајнирано, туку во пристапот кон луѓето кои треба да живеат и работат во нив.

Зошто адвокатите толку го сакаат Шекспир?

Кога минатиот месец Оскар Писториус беше осуден за убиство, судијата го опиша случајот како „човечка трагедија од шекспировски пропорции". Правниците често посегнуваат по делата на Бардот, како нивната содржина да има не само уметничка, туку и правничка тежина.

Aнтологиски филмски сцени со холограми

Џеф Десом е режисер и уметник кој работи визуелни ефекти. Неговиот најнов проект е комбинација на мини, рачно скулпторство и висока технологија

Цветови што ги краселе масите на кои се потпишувани значајни договори

Во 60-тите хипиците ставаа цвеќиња во цевките на оружјето.Во нова серија фотографии Тајрин Сајмон ни претставува еден поинаков „флауер пауер" - букети кои стоеле на масите каде светските лидери потпишувале значајни договори за историјата на човештвото.

Нашите за Боуви

Без намера да наддаваме во глупиот натпревар на „Ја го сакав Х кога никој од вас не го сакаше", од луѓе за кои приватно (и јавно) знаеме дека Боуви им бил херој, кои ја свиреле неговата музика, организирале трибјути „за живота" и генерално со години му го следеле ликот и делото, побаравме да напишат збор-два, или да ни дозволат да објавиме нивни постови на темата.

Мемоари на синот на Хантер С. Томпсон

Денес пишувавме за гонзо-новинарството на Шон Пен, што некако логично се поврзува со ликот и делото на Хантер С. Томпсон. Неговиот син има нова книга, „Приказни што си ги кажувам себеси", која го опишува чувството да имаш татко чиј ден почнува со виски и кокаин, а со кого се дружиш само кога заедно чистите пушки.

Контроверзите околу интервјуто на Шон Пен со Ел Чапо

Професионалните новинари скандализирани од „глумењето" новинар на холивудскиот глумец, кој според нив погазил куп етички принципи во портретирањето на нарко-босот. A да не се они малку љубоморни?

Боуви го одговара Прустовиот прашалник

Во 2009 Венити Фер објави книга „Прашалникот на Пруст: 101 познати личности за љубовта, среќата и смислата на животот". Еве ги одговорите на Боуви од август 1998 - по малку груби и саркастични, но на линија со она што тој го смета за негова најмаркантна особина.

Таткото на фитнес справите од 19 век (со кои денес тешко би се справиле)

Иако на прв поглед изгледаат како да се за мачење, овие машини биле врв на „механотерапијата", метод на одржување на здравјето промовиран во време кога докторите за оваа цел главно советувале „пуштање крв".

Вистинскиот лик зад „Џој"

Moтото на новиот филм на Дејвид О. Расел, со Џенифер Лоренс во главната улога, гласи: „Инспирирано од вистински приказни за храбри жени. Особено на една од нив".

Книги како билети за метро

Ем реклама, ем добро потрошено време дур се клацкате низ градскиот превоз - книги со десет гратис возења, и картичка која потоа може да се надополни или да подари. 

Кога фановите ги „убиваат“ своите идоли

Правилото гласи: за секоја дружина обожаватели постои паралелна, исто толку гласна дружина анти-обожаватели. Но најнтересното е кога најголемите фанови на некоја позната личност стануваат и нејзини најагилни хејтери.

Што се случува кога писател не може да си го доврши делото?

Умирале, се откажувале, мистериозно ги прекинувале - сите овие се можни причини зошто некои дела остануваат без својот крај. Но понекогаш тоа се доживува потрагично, што пак врши неверојатен притисок врз оној којшто треба да ја нахрани јавноста. А сè што сакал на почетокот било да си пишува раат.

Неверојатното нешто што го правиме додека муабетиме

Разговарањето со други луѓе најчесто се одвива толку спонтано што не забележуваме дека притоа се служиме со една од најголемите човечки вештини - надоврзувањето, со неверојатна брзина, на муабетот веднаш по точката којашто ја става нашиот соговорник.

Феноменот на детските хорови

Детски гласови сплотени во хармонија асоцираат на нешто божествено и трогателно, измамуваат насмевка и се одличен детокс по нервозно поминат ден. Истовремено, во гледањето војнички дисциплинирани дечиња во униформа знае да има и нешто вознемирувачко.

Херојската изведба на Симфонијата бр. 7 на Шостакович

Во воена опсада, кога луѓето умираат по улици од глад, последно на коешто човек би помислил е музика. Но изведбата на едно дело во Ленинград во 1942 имала огромно психолошко влијание врз неговите жители.

Уметничкиот проект што ќе пристигне на Месечината во 2017

Во 1970-тите на вселенските летала Пионир 10 и 11 беа поставени плочи кои содржеа податоци за животот на Земјата, за вонземјаните да знаат со кого би имале работа ако баш решат да нè контактираат. Но она што наскоро ќе биде испратено на Месечината како уметничко-научен проект којшто го претставува човештвото е многу пооткачено.

„Јастог" (2015)

Веројатно има и почудни начини да ти почне новата година отколку на 1 јануари, веднаш по Виенскиот концерт, со титкањето на СМС пораки кои посакуваат „многу љубов и здравје", да си пуштиш филм од Јоргос Лантимос. Ама тешко дека некои од другите опции би биле толку иронични.