Bookbox

Во доцниот 19 век, група германски доселеници тргнала кон Парагвај со амбициозна, но мрачна идеја – да создаде „нова Германија“, изолирана колонија наменета за таканаречената „ариевска раса“. Проектот, воден од Бернхард Ферстер и неговата сопруга Елизабет Ферстер-Ниче, сестра на филозофот Фридрих Ниче, бил претставуван како утописки рај, но брзо се претворил во приказна за сиромаштија, болести, разочарување и пропаст. Иако нивната визија пропаднала уште во 19 век, местото Нуева Германија и денес постои, носејќи го товарот на едно необично и контроверзно минато.

Зборот „сикофант“, кој денес во повеќе јазици е преземен со значење човек што лицемерно им ласка на моќните и богатите за лична корист и кодоши други, има необично потекло и тоа директно од античка Грција и од трговијата со еден од најважните производи за тогашната економија.

Писател? Ако, нешто да се работи

Покрај малиот број автори кои „успеваат во животот“ и можат не само да се издржуваат туку и добро да печалат од својата работа, мнозинството кои пишуваат затоа што не можат а да не го прават тоа работат нешто друго во таканаречениот секојдневен живот. Голем број од нив биле толку сиромашни што да можат да се разбудат денес би се чуделе што во меѓувреме нивните книги станале класици.

Букбокс гледанка: „ДТФ Ст. Луис“ (серија, ХБО, 2026)

Ретко ни се случува да не знаеме како да почнеме осврт, но тоа обично е добар знак - дека нештото е повеќеслојно, тешко за доловување низ рационалните алатки на текстот и такво кое мора самиот да го видиш за да сфатиш за што воопшто станува збор. Со тазе изгледана последна епизода од нешто што и не веруваме дека би имало следна сезона, почетокот би можел да гласи - догледајте го ова и покрај тоа што на моменти ќе сакате да го од-видите.

Замислете сите голи слепи кучиња да живеат во мир

Ако мислите дека дворските интриги и борбите за власт се резервирани само за луѓето, грешите. Кај голите слепи кучиња, смената на „кралицата“ обично личи на вистинска војна за престолот. Но една колонија решила да го прескокне хаосот и да направи нешто што луѓето ретко го постигнуваат: мирна транзиција на власт.

Цмиздрам, значи постојам

На литературен македонски би требало да е „лелекање“. А ако нема некој посоодветен збор тогаш тој треба да се измисли, за оној вид лигавење кое стереотипно им се припишува на разгалени деца, недоволно мажествени мажи и на мелодраматични жени.

„Фала за танцот“: најавен постхумен албум на Леонард Коен

Наскоро (22.11) ќе излезе до сега необјавен материјал на мајсторот кој почина во ноември 2016, на 82 години.

Планета на која наскоро нема да може да се живее

Насловите на поглавјата во книга која излезе на почетокот на оваа година -  „Смрт од жештина“, „Океани што умираат“, „Воздух што не може да се дише“, „Чума на загревањето“ - сами по себе можат да предизвикаат паничен напад. Но работата станува уште полоша кога човек ќе се зачита. 

Зборувате ли меѓусловенски?

Дури и на софра да има само еден Македонец и еден Словенец нема да има многу муабет ако обајцата не сакаат или не знаат да се најдат некаде на средина, околу некогашниот српско-хрватски. За разбирлива комуникација пак помеѓу претставници на повеќе словенски јазици е потребна поголема координација. Меѓусловенскиот е еден начин тоа да се постигне.

Затвор за украдени 7000 книги

Дарен Бар претходно не бил познат по ништо особено. Сега го судат како да е нарко бос - само што овој крадел книги.

Сите ќе умреме: како стравот од смртта ни влијае врз однесувањето

Тројца психолози покажуваат како вознемиреноста од мислата на смртта свесно и подсвесно влијае врз нашиот начин на живот. Чувството е толку застрашувачко, што луѓето прават сè за да најдат некаква утеха и чувство за смисла, од трупање статусни симболи до формирање заедници со истомислениците.

Зошто музеј во Амстердам ќе престане да го користи терминот „холандско златно доба“?

Во 17 век Холандската република станала светска сила, а нејзината просперитетна економија придонела за процут на уметноста и културата. Тоа било ера на еден Спиноза и Хигенс, на Рембрант и Вермер, која историчарите долго време ја нарекуваа „златно доба“ на земјата. Но еден холандски музеј реши да престане со оваа практика.

Корисноста на телефонските муабети

Не знаеме за вас, ама ние полека но сигурно го губиме трпението за телефонски разговори. Од непотребни воведни поздрави, до она бесконечно „ај“-„епа ок“-„ај“ на крајот кој никако да настапи, чувствуваме дека од таков вид епски муабети во ера на чет и мејл веќе нема потреба. Ама изгледа разговорот со глас сепак има некои предности.

„Најсилниот глас“ (мини-серија 2019)

Се вели дека за да се вовлечете во гледањето на некој филм или серија треба да се поврзете со главниот лик, да дозволите тој да ви влезе под кожа. Во случајов тој е толку гаден, што не сакате да ве опседне. Па сепак, не можете да престанете да го гледате. Не за друго, туку за да го дочекате моментот кога ќе го стигне некаква казна.

Откриени ракописни белешки на Милтон на прво издание на Шекспировите драми

Шекспир починал кога Милтон имал 8 години. Славниот автор на „Загубениот рај“ (на македонски препеан од Драги Михајловски) се смета за книжевен наследник на бардот. Но сега има и доказ за нивната духовна поврзаност. 

Колку заштита е доволно?: епидемијата на токсично родителство

Австралиски автор и директор на неколку училишта тврди дека е сè потешко да се раководи со ваква институција. Не поради децата, туку поради нивните родители.

Koму му е гајле за книжевните награди?

Во светот се кудени, но посакувани заради видливост и продажба. Кај нас, пред сè заради еднократната исплата и признанието од колегите - членови на жирито, ако тоа се погоди чесно. За првото има истражување. За второто само инсајдерски впечатоци.

Истражување за тоа зошто грицкаме моливи помеѓу добитниците на овогодинешната Иг нобелова

Германски научник ја доби пародијата на Нобеловата за оваа година заради откритие дека држењето молив во уста не носи радост. А има и уште поживописни теми.

Што се случи со „Урбан речник“?

Urban Dictionary во раната интернет ера делуваше како одличен проект - отворен речник на англискиот во кој секој може да придонесува. На неговиот 20-ти роденден ова веќе не изгледа како добра идеја. 

„Бомба“ за Битлси: снимки од пред 50 години кои фрлаат нова светлина врз распаѓањето на бендот

Марк Левисон, англиски автор и историчар се смета за светски авторитет кога станува збор за Битлси. Снимките до кои дошол за нивните последни состаноци кажуваат поинаква приказна од онаа која до сега ја знаевме - дека едвај чекале да се растурат, и дека главен виновник за тоа бил Џон.

Што се случува во „Тестаменти“, новата книга на Маргарет Атвуд?

Пред неколку дена излезе долго очекуваното продолжение на „Приказната на слугинката“, дистопискиот роман од 1985 кој стана најпознат по истоимената серија инспирирана од него. Магазинот Тајм по тој повод ја стави Атвуд на насловната, и направи детално интервју во кое таа обелоденува дел од содржината.

За да бидеш подобар човек, треба да знаеш да се засрамиш

Кант сметал дека моралното образование е „хидрауличен“ процес - срамот ни ги потиснува пороците, и прави простор за да се издигнат нашите доблести. Ова особено ефикасно функционира кога сме соочени со примери кои нè засрамуваат со својата морална исправност. Како тоа - кои примери?

Кога машините за перење свират на харфа

Бизнисот на изработка на „џинглови“, потсетници и аларми за различни апарати за домаќинството цвета. Но дали звуците што ги испуштаат тие навистина им прават разлика на потрошувачите или само создаваат непотребна врева?

Љубовна преписка помеѓу некогашни затвореници која траела 60 години

И двајцата биле жртви на советскиот Гулаг. Владимир бил осуден на 10 години тешка физичка работа, а Ивана се водела како затвореник број 108. Никогаш не се сретнале, но на нивното допишување таа се сеќава и денес, на 93 години.

Излегува продолжение на бестселерот „Капиталот во 21 век“ на Томас Пикети

„Капиталот и идеологијата“ се надоврзува на темите начнати во претходната книга, која се продаде во 2 милиони примероци.

„Мртвите не умираат“ (2019)

Нов на Џармуш? Со Бил Мареј, Иги Поп, Tилда Свинтон и Том Вејтс? Давàј! 

Зошто сликата „од мајмун до човек“ е погрешна?

Еволуцијата не следи некој предодреден, рамномерен пат. Па сепак, масовно користената визуелизација на овој процес ја прикажува токму така - како развој од примитивно кон напредно.

„Животот на Ник Дрејк: чувствителна душа“ (2002)

Вечерва (петок, 6.9), на програмата на фестивалот Скопје синема сити, Кинотека, 19 часот, документарец за еден од најмеланхоличните трубадури во историјата на музиката, прерано починатиот „Ники“ Дрејк.