Bookbox

Нашата навика да копаме по гајбите на сè почесто организираните настани со продажба и размена на стари книги низ градов, ни донесе уште еден „бисер“ - збирка статии објавени во 2001, во кои се истражува феноменот на забраните во поранешна Југославија и независна Македонија на театарски претстави, книги и полемички текстови. За некои од нив знаевме, но други навистина нè изненадија, дури и насмеаа.

Со смртта на Дејвид Хокни на 88 години, светот на уметноста загуби еден од своите највлијателни и најиновативни творци. Британскиот сликар, графичар и фотограф, кој остави длабока трага во уметноста на 20 и 21 век, беше препознатлив по својата смела употреба на боите, необичните перспективи и постојаната подготвеност да експериментира со нови технологии. А живееше во духот на слободата кој го промовираше и во своите дела.

„Битката за Сантјаго“ - фудбалскиот натпревар што ги иницирал жолтиот и црвениот картон

Фудбалот денес е еден од најпопуларните и најпрофитабилни спортови во светот. Играчите заработуваат милиони, клубовите се во сопственост на милијардери, а натпреварите привлекуваат огромно внимание. Иако страстите често се разгоруваат, фудбалот генерално не се смета за насилен спорт на теренот. Токму затоа ретките инциденти на екстремно насилство остануваат запаметени во историјата.

Букбокс гледанка: „Амели или карактерот на дождот“ (анимиран, 2025)

Филмот, кој беше номиниран за Оскар за 2026, ја буди носталгијата по детството и потсетува колку силно раните искуства и луѓето што ги среќаваме во тие години го обликуваат нашиот идентитет. 

Жртви на преработеност имало и во 19 век - лекот бил „легитимно безделничење“

Денес зборуваме за „брнаут“, ментална и физичка исцрпеност предизвикана од постојан притисок, прекувремена работа и неможност да се исклучиме од обврските. Но иако поимот изгледа современ, луѓето се соочувале со слични проблеми и пред повеќе од еден век. Викторијанците како лек препорачувале нешто што и денес би звучело како добра идеја: неколку месеци, па дури и години, поминати на сонце покрај Медитеранот.

Ако сте го виделе Господ овие научници сакаат да зборуваат со вас

Истражувачи од медицинскиот факултет при Универзитетот Џон Хопкинс во Балтимор, чија област се променети состојби на свест под влијание на психотропни супстанци, ги канат сите оние кои сметаат дека имале „средби со нешта што изгледаат како автономни суштества или ентитети“, да се пријават како волонтери во нивната студија.

Реиздаден електронскиот албум на Урсула Ле Гвин

Во 1980-тите, славната авторка на научна фантастика учествуваше во правењето на албумот "Music and Poetry of the Kesh", аудио дополнување на нејзин роман од истиот период. По нејзината смрт овој јануари, тој сега е реиздаден.

„12 правила за животот: противотров за хаосот“ од Џордан Питерсон

Книга за самопомош, за поединци, но и за цела една култура. Опис на еден поглед на свет, со кого не мора целосно да се согласувате, но кој е сепак одважен чин на човек, кој со она оружје со коешто располага - својот ум и искуство - излегол на интелектуалното и животно боиште.

Надја Буланже, или највлијателниот педагог по Сократ

Списокот на оние на кои таа им има предавано изгледа како енциклопедија на највлијателните музичари на 20 век. Била и прва жена-диригент на најголемите симфониски оркестри во Европа и САД.

„Бесмртниот живот на Хенриета Лакс“ (2017)

Филм за една од оние историски „невидливи“ хероини, која незнаејќи повлијаела на борбата на човештвото со различни болести. И тука на ниво на приказна има многу штоф, кој за жал не е искористен како што треба. Добра вест е што тој поттикнува интерес за темата кај помалку упатените, кои ако бидат доволно пост-филмски упорни, ќе научат нешто за развојот на генетиката и бесмртните ХеЛА клетки.

Дебитантскиот роман на Шон Пен е многу лош

„Писателот Пен мора да биде сопрен“. „Дебитантската книга на Пен - одбивна и глупа“. Вака гласат критиките на Bob Honey Who Just Do Stuff, првиот роман на славниот актер, со кратка кариера на меѓународен репортер и екс-маж на Мадона.

Трилер-приказна за билката која домородните Индијанци ја користеле пред кафето и чајот

Знаеме за црн, зелен и бел чај, направен од листовите на Камелиа синенсис. Па за црвен, од африканска грмушка. Па за ерба мате, од Јужна Америка. Но до сега немавме чуено за касина - црниот пијалок на домородните американски Индијанци. Неговата историја и употреба сега се актуелизира.

Човекот кој го слика океанот, во океанот

Голем број уметници низ историјата биле инспирирани од морињата и океаните. Но методот на Питер Метјуз е малку поинаков - тој остава океанот да ја заврши работата место него.

Претстава според 20 песни на Дилан

„Големиот успех на лондонската поставка на Девојката од северот, мјузиклот на Конор МекФерсон базиран на песните на Дилан, е во неговата способност, како и онаа на неговиот музички супервизор Сајмон Хејл, да пронајдат нијанси на значења во песните кои веројатно би го изненадиле и самиот Дилан.“

Сеирот како бизнис

Знаете онакви видеа каде некој, како во старине слепстик комедии, се лизнува на кора од банана и се праи парче, а вие не можете а да не се насмеете? Нешто што е толку длабоко вградено во нас - склоноста да се ситиме на туѓата мака - изгледа нема ни географски, ни историски ограничувања. Подобро за бизнис, здравје. 

Една од најзначајните мислителки на 20 век била бугарски шпион?

Името на Јулија Кристева им е познато на книжевните теоретичари, критичари, психоаналитичари и феминисти. Бугарско-француски филозоф, таа уште од 1960-тите живее и работи во Франција. Неодамна излезе вест дека била соработник на бугарските тајни служби.

Oтворен музеј на баклавата во Турција

Ова може да изгледа како наивен обид за оттргнување на вниманието од позначајни теми. Но баклавата е културолошки многу побитна отколку што можеби изгледа на прв поглед, и освен слаткиот вкус го има и оној горчливиот, на политиката.

Скандалот со антиквитети што ја тресе Франција

Во текот на последните денови на стариот француски режим, заробен во тесна и мрачна ќелија на врвот на Бастиља, еден дерогиран аристократ го составил најбогохулниот роман на сите времиња. Но од непријател на француската држава, Маркиз де Сад прерасна во национално богатство во 2014, кога ролна хартија на која е напишана неговата „120 дена содома“ се продаде за 10 милиони долари. Сега истиот тој ракопис е во центарот на најголемиот скандал со антиквитети во земјата.

Tеатар во кој физичката попреченост се претвора во предност

Нова продукција на „Не јас“ на Семјуел Бекет се придружува на движење на актери и режисери кои се обидуваат нарушениот слух или хендикепираноста да ги направат дел од својата приказна.

Речник на отоманската еротика

Под „пусто турско“, а пред влијанието на западната хетеронормативност од доцниот 19 век, сексуалните обичаи биле многу поразлични и поживописни отколку што замислуваме. Пример за тоа е отоманската сексуалност.

Зошто толку многу научници сакаат да бидат режисери?

Изминатите пет години сајтот за наука Nautilus има објавувано бројни интервјуа со познати научници. Едно од прашањата кои се повторуваат во нив е што би сакале тие да бидат доколку не би биле научници. Иако има и пооткачени одговори, голем број од нив, од невронаучници, преку астрономи до физичари велат - режисери и уметници.

Документарец за свадби без невеста и зет

Прекрасна можност за оние кои не можат да се одлучат да рипнат во тавче заради стресот од целата церемонија. Има и начин да стапиш во брак без воопшто да бидеш присутен на сопствената свадба. Додуше во моментов не и кај нас.

Нова книга на Изабела Роселини, за нејзините кокошки

Во „Моите кокошки и јас“ славната актерка ја комбинира својата љубов кон пердувестите животни и искуството во филмскиот и уметничкиот свет, во кој овој пат ѕвезди се кокошките.

„Бикини мун“ (2017)

Веројатно немаше подобар начин да се отвори премиерата на новиот филм на Милчо со двете девојчиња од првиот дел на претходниот, „Мајки“. И не само затоа што на тој начин го видовме времето што поминало отелотворено во нив, туку и затоа што „Мајки“ во голема мерка беше предвесник на прашањата кои „Бикини мун“ доследно продолжува да ги истражува.

Приказната за кралицата на билијардот

Еден јануарски ден во 1938, слабичка жена со големи очи по име Рут МекГинис влегла во Аркадија, салон за билијард во Вашингтон, каде шестмина од најпознатите играчи во регионот чекале да играат со неа. Таа ги напудрила рацете, одбрала штека, и почнала еден по еден да ги елминира присутните мажи.

Добра финта на шпански издавачи: како да објавиш книга кога таа е забранета?

Витезот од Ла Манча се бореше против ветерници. А Здружението на книжари на Мадрид сега го користи 400 години старото дело на Сервантес за да го надмудри шпанскиот судски систем.

Асиметријата ги спојува економистите, физичарите и уметниците

Во Франција оваа недела се одржува првиот Европски симпозиум за асиметрија. Неговата мултидисциплинарна програма покрива широк опсег теми, од глувчешки зиготи и пазарни економии, до јапонска уметност и невронаука.