Bookbox

Филдсовиот медал, често нарекуван „Нобелова награда за математика“, и годинава ги истакна научниците чии идеи отвораат нови хоризонти не само во математиката, туку и во физиката, информатиката и разбирањето на природата. На Меѓународниот конгрес на математичарите во Филаделфија, четворица истражувачи под 40 години ја добија оваа престижна награда за решавање на проблеми што со децении, па и со векови, им пркосеа на најголемите умови. Меѓу нив особено се издвојува Џон Пардон – тивок, скромен научник чии револуционерни идеи веќе се сметаат за пресвртница во современата математика.

Со години Нетфликс важеше за платформата што целосно ги промени навиките на телевизиската публика, нудејќи цели сезони одеднаш и поттикнувајќи „бинџање“. Но, според сè повеќе аналитичари, токму тој модел денес почнува да му се враќа како бумеранг. Во текст на Слејт се тврди дека стриминг-гигантот ја нарушил една од најважните особини на телевизијата – чувството дека гледачите со текот на времето градат трајна врска со ликовите и сериите што ги следат.

Издавачот на „Хари Потер“ ќе добие милионска отштета од спогодбата со компанијата Антропик

Вештачката интелигенција сè почесто се судира со авторското право, а еден од најголемите судски договори досега покажува дека последиците можат да бидат милионски. Издавачката куќа „Блумсбери“, позната по серијалот за Хари Потер, ќе добие значителен дел од спогодбата меѓу стартапот Антропик и илјадници автори, со што случајот станува пресвртница во односите меѓу креативната индустрија и компаниите што развиваат генеративна вештачка интелигенција.

Букбокс читанка: „Црната молња“ од Башир Храјеф (1961)

Познавачите велат дека туниската литература од втората половина на 20 век се обидува да одговори на едно суштинско прашање: како изгледа едно општество што штотуку ја стекнало својата слобода, но сè уште живее со товарот на колонијалното минато? Едно од делата што на впечатлив начин го отвора токму тоа прашање е новелата „Црна молња“ од 1961 година, напишана од тунискиот писател Башир Храјеф, еден од најзначајните автори во современата арапска книжевност на Магребот.

Куќата во која е роден Хитлер претворена во полициска станица

Куќата во австрискиот град Браунау на Ин, во која во 1889 година е роден Адолф Хитлер, од 22 јули официјално стана полициска станица. Одлуката, донесена по долгогодишни расправи и обемна реконструкција, повторно ја отвори дебатата за тоа како треба да се постапува со местата поврзани со нацистичкото минато и како тие да се зачуваат од злоупотреба.

Нобеловецот навлечен на кисело млеко

Денес пробиотските јогурти и кисели млека се вообичаени за превенција или третман на „разбуричкан“ стомак. Заслужен за оваа мода е човек кој живеел во 19 век и бил опседнат со животинскиот и со човечкиот имунолошки систем. 

„Мавританецот“ (2021)

Вистинска приказна, заснована на 14-годишен притвор без конкретно обвинување на Мохамеду Улд Салахи во озлогласениот затвор Гвантанамо. 

„Ту формации“: еуфемизми во медицината

Да речеме дека сте го виделе изразот од насловот во медицински извештај. И да речеме дека сте биле и доволно љубопитни и крајно наивни да помислите дека тоа е некоја специјална формација, која ќе ви се отвори веднаш штом ќе ја изгуглате. Ама „ту“ да не ти било латински, туку „таен“ медицински јазик.

Која е Чечилија Галерани, жената на славната слика на Да Винчи?

Сме ја гледале на гоблени и на oние старите бонбоњери. Сликата „Дамата со ласица“ е портрет на Да Винчи од крајот на 15 век, на жена која делува како симбол на спокојство и чистота. Нејзината приказна е сепак малку покомплицирана, исто како и обичаите во времето во коешто живеела.

Олеснува ако си дозволиш да смениш мислење

Луѓето се програмирани да мислат дека се во право по секоја цена. Борбата против тој инстинкт ослободува.

Телото по 50-тата: фотографско претставување на женското зреење

Во тек на една година, Понч Хокс фотографиралa повеќе од 400 голи жени на возраст од над 50 години, како обид за решавање на еден проблем - тoa што генерално не знаеме како изгледаат телата на постарите жени, кои поп културата и рекламите често ги претставуваат како само малку по „изабена“ верзија на оние младите.

Почина Лу Отенс, пронаоѓачот на касетата

Имаше Ба-ес-еф. Те-де-ка. Скоч. Хромки и металки. На нив снимавме песни од радио, па музика од едни на други. Се уште чуваме некои од нив, иако веќе немаме на што да ги слушаме. Изумителот на касетите почина на 94 години, а тие станаа колекционерска скапоценост.

Дали интервјуто сè уште може да биде уметност?

Разговорот на Опра со војводата и војвотката од Сасекс денес е главна тема во светските медиуми. Интервјуто се анализира од сите можни аспекти, а славни станаа дури и столиците од ратан на кои седеа гостите. Но ова сепак е далеку од оние ТВ интервјуа кои менуваат траекторија на настани или обезбедуваат цитати кои со години подоцна влегуваат во популарната култура. Такви, иако се ретки, сепак имало.

Ќорсокакот од поделбата на светот по линија на идентитети

Аманда Горман блесна на инаугурацијата на Бајден, кога настапи со својата поезија. Мариеке Лукас Ријневелд, најмладата добитничка на Букер, требаше да ја преведува нејзината поезија на холандски. Но Горман е црна, Ријневелд бела. Ова беше доволно за втората на крај да мора да се повлече од проектот.

Запознајте го Карл Харт: доктор на науки, професор и хероински зависник

Во нова контроверзна книга под наслов „Употреба на дроги за возрасни“, истакнат професор од Универзитетот Колумбија во Њујорк тврди дека опасностите од рекреативната употреба на дроги се напумпани. Човекот е невронаучник кој на себе ги тестирал ефектите на хероинот.

Славно дело на Мештровиќ во Чикаго може да биде отстрането поради наводен расизам

По бран реакции во однос на голем број споменици на територија на Чикаго, градот формирал комитет за нивна ревизија. На списокот од 40 дела, кои наводно промовираат расизам и геноцид, се најде и споменик на Мештровиќ.

Дали Оскарите би можеле да ги спојат наградите за најдобар актер и актерка?

На неодамна завршениот виртуелен Берлински фестивал прв пат беше доделена родово неутрална актерска награда. Дали овој пример би можеле да го следат и други филмски награди, и какви би можеле да бидат последиците?

Како велосипедот го забрзал движењето за права на жените

На преминот од 19 во 20 век точаците станале полесни и поевтини. Но револуцијата на ова транспортно средство не била само технолошка - тоа овозможило поголема независност на жените, кои на две тркала почнале да зујат низ градот. На ужас на конзервативците, носејќи пантолони.

„Сликање со Џон“ (2021)

Мини-серија за сликање за која можеби не знаевте ни дека постои, ни дека ви е потребна. Откако ќе ја изгледате ќе ви дојде како таков мелем на пандемиска рана, што веднаш ќе почнете да ја гледате по втор пат.

Дали би можеле да функционираме без мејлови?

Нова книга под наслов „Свет без електронска пошта“ од Кал Њупорт, тврди дека мејловите и пораките ја уништуваат продуктивноста на работните места. Не дека не го знаевме ова, ама убаво е да си повториме. И по неколку минути пак да си го провериме телефонот.

Ник Кејв во нова онлајн верзија на „Сон на летната ноќ“

Претставата „Сон“ комбинира виртуелна реалност и настапи во живо, а Кејв ќе биде вклучен со глас, во улога на - шума.

Прв пат објавена песна на Набоков за Супермен од 1942

Во „Тажаленката на човекот од утрешнината“, одбиена од Њујоркер во 1942, авторот на „Лолита“ го замислува суперхеројот како некој кој има голема, иако не баш човечка мака.

Како изгледала Македонија во 1971?

„Селаните, кои се подготвени да го споделат својот скромен дом со туѓинци, живеат во рамнотежа помеѓу реалноста и кошмарот“ - вака напишал американски фотограф во писмо од 1971 во текот на неговиот шестмесечен престој во Македонија. Од тука заминал со преубава збирка фотографии, која покажува колку ни била убава земјава, полна со живот, смрт и врколаци. Не како денешнава, напредна.

Науката потврди: луѓето буквално не знаат кога да заќутат

Изгледа дека сме навистина неспособни за детектирање и реагирање на клучни точки во една од нашите најосновни социјални интеракции - муабетот. И кога треба да престанеме да зборуваме, но и кога имаме шанса да продолжиме.

Наместо масло на платно - лепешки на хартија

Баварски уметник им оддава признание на сточарите и фармерите од неговиот роден крај со „сепија“ боја слики, направени од кравји лепешки.

Над 1000 нови зборови во германскиот од почетокот на пандемијата

Некои се постари а сега станаа повторно актуелни, а други се новосоздадени кованици. Сите тие се обидуваат да го опишат она што луѓето од германските говорни подрачја го минуваат последнава година. И имаат баш добри решенија од кои може да зајмиме.

Кога Серж Гензбур си направи реге верзија на „Марсељезата“

Почина од срцев удар на 2 март 1991. Претходно пушеше пет кутии Житан на ден, настапуваше пијан, плукна колешка на ТВ интервју, ѝ се пушташе на Витни Хјустон. Но ова беше само кулминација на контроверзните потези кои ги правеше цел живот. Меѓу нив и пеењето своја верзија на Марсељезата.

„Длабока носталгија“: вештачка интелигенција за оживување стари фотографии

Нова опција на сајтот за генеалогија MyHeritage, која нуди анимирање на стари семејни фотографии, стана вирална на социјалните медиуми, и е уште еден пример за тоа како манипулацијата на слики базирана на вештачка интелигенција полека станува мејнстрим.

Мемоар за една зима помината на -30 со номадски сточари

Нов мемоар на Ли Џуан, „Зимско пасиште“, неодамна објавен на англиски, е приказна за една зима која кинеската есеистка ја поминала живеејќи со сточари во сeверозападна Кина.