Bookbox

Што би се случило кога би постоела органа на која наместо тонови се свират мириси? Или инструмент што ги претвора звуците во бои? А што ако музиката може да се создава само со мисла, со движење на ѕвездите или дури со повлекување на опашките на мачки? Звучи како фантазија, но историјата на музиката е полна со токму вакви необични замисли – некои никогаш не биле реализирани, други навистина биле конструирани, а трети се наоѓаат некаде меѓу измисленото и стварното.

Во поголемиот дел од 39-тиот игран филм на Спилберг единствени што разбираат што навистина се случува се два лика со натприродни способности, за кои и самите не знаат од каде им се. Ние до крајот останавме во онаа другата група, ем без посебни когнитивни вештини, ем посиромашни за два и пол часа. 

Додадена уште една нота во најбавната композиција на светот

Во време кога сè се случува сè побрзо, во еден средновековен храм во Германија веќе четврт век се изведува најбавниот музички концерт во светот. Делото на авангардниот композитор Џон Кејџ е замислено да трае неверојатни 639 години, а секоја промена на акорд претставува вистински историски настан што привлекува посетители од целиот свет.

Зошто белото знаме е симбол на предавање?

Белото знаме денес е универзален симбол на предавање, примирје и желба за прекин на борбите. Го гледаме во филмови, книги и историски реконструкции. Неговата употреба датира уште од пред повеќе од две илјади години, а причината поради која токму белата боја станала знак на капитулација е многу попрактична отколку што би се очекувало.

Како Луис Армстронг станал „Сачмо“?

Малкумина музичари оставиле толку длабока трага во историјата на џезот како Луис Армстронг. Освен по виртуозната свирка на труба и препознатливиот глас, тој остана запаметен и по прекарот „Сачмо“, кој со текот на времето стана речиси подеднакво славен како и неговото вистинско име. Зад овој необичен прекар се крие интересна приказна, исполнета со хумор, случајности и духот на Њу Орлеанс.

Бертолучи: Бев заљубен во Брандо

Славниот италијански режисер замина на 77-годишна возраст, оставајќи зад себе легендарни филмови и пар скандали. Во 2004, кога почина Марлон Брaндо, тој напиша отворено писмо во кое го опиша турбулентниот однос со актерот со кого го снимаше „Последното танго во Париз“.

Како реагирале современиците на Њутн кога тој ја „открил“ гравитацијата?

Да речеме дека тогаш, на преминот меѓу 17 и 18 век, имало Фејсбук. Или да замислиме дека некој решил да прави документарец за откритието на Њутн и собрал неколку негови колеги да се изјаснат. Што би рекле тие?

Може ли сериозната музика да биде смешна?

Има хумористични приказни, блесави цртежи, комични филмови. Може ли музика, па уште и класична, да направи да пукнеш од смеа?

Реакции по веста дека Чиле планира да преименува аеродром во чест на Неруда

Активисти за човекови права велат дека ниту една институција, па ни аеродром, не треба да носи име на човек кој во своите мемоари самиот признал дека силувал слугинка.

Заборавената жена-антрополог која успеала да исконтактира со „најопасното племе на светот“

Вчера 22.11 медиумите известија за настан кој изгледа како излезен од некој авантуристички филм - изолирано племе со стрели усмртило американски мисионер. Дали тие навистина никогаш не биле успешно контактирани од бел човек?

Има ли кај нас професија „проверувач на факти“?

Пишувањето на текстов го почнавме со една наивна мисла, дека кај нас можеби постои работно место „факт чекер“ и дека оттаму би имало и добар превод на ваквата професија, која (таму, некаде на друго место) е макотрпна и одговорна работа.

Фани Менделсон - композиторката во сенка на нејзиниот славен брат

Била eден од брилијантните музичари на 19 век. Но како и со голем број други жени во уметноста, нејзиниот талент не бил препознаен во времето во кое живеела.

Објавувањето мемоари е опасно по живот

Си бил тежок криминалец, ги знаеш главните фаци и нивните валкани тајни. Во еден момент решаваш да се повлечеш. Што е најглупото што можеш притоа да го направиш? Да напишеш мемоар.

Контроверзните скулптури на фетуси на Дејмиен Хрст повторно поставени

Пред гинеколошки центар во Катар осамнаа 14 огромни скулптури на матки со фетуси во различни фази на развој. Истите оние кои пред неколку години беа покриени заради реакции од јавноста.

Пред Порнхаб: фаталните последици на самозадоволувањето

„Тој беше млад и убав, мајчина радост и гордост - но умре во големи маки, слеп, болен и парализиран, на само 17 годни. Да ги знаеше последиците на мастурбацијата, можеби ќе поживееше“.

Прогласен германскиот збор на младите за 2018

Во рубрикава негуваме блага опседнатост во однос на тн. „зборови на годината“ кои ги прогласуваат различни речници, сајтови и организации. Тоа е затоа што тие одразуваат некои значајни општествени трендови, кои се повеќе од лингвистички. Уште поинтересни се оние кои не се англиски.

„Баладата за Бастер Скрагс“ (2018)

Одамна немаме гледано толку концептуално издржан, а истовремено презабавен филм. И ова не е само затоа што во него глуми Том Вејтс.

Kога Хајдн сакаше да си оди од Унгарија

Има разни начини човек да се вози на бранот на некоја актуелна тема. Во случајов ќе се обидеме да го искористиме нагло пораснатиот интерес за една земја за да раскажеме приказна не за човек кој влегол во неа на необичен начин, туку за таков кој од таму едвај излегол.

Зборот на годината е „токсично“

Во муабет кога сакаме да го доловиме влијанието на социјалните мрежи врз нашето психичко здравје, или на животот во главниот град, користиме збор кој очигледно станува глобална парадигма. Отруени сме, на многу начини.

Каква врска има Стравински со хип-хоп и Бруно Марс?

Има еден звучен ефект карактеристичен за поп музиката од 1980-тите, но кој се смета и за хип-хоп клише. Истиот има интересна историја.

Натпревар во библиотечно сортирање

Ова сигурно не изгледа вака кај нас. Но во Њујорк и други делови на САД распоредувањето на книги за библиотечните ограноци се врши со машина која бара брзи раце и добри рефлекси. 

Како можела да се рекламира „Моби Дик“ во 19 век?

Вчера, 14.11, се навршија 167 години од првото објавување на „Моби Дик“, ремек-делото на Мелвил. Еден замислен текст за тоа како би изгледало промовирањето на книгата пред повеќе од век и половина, кога немало социјални мрежи и Букбокс?

Пред пасвордите: уметноста на „заклучување“ писма

„Летерлокинг“ е неколку векови стара вештина на пакување писма, така за да се обезбеди дека никој нема да ја прочита пораката пред таа да стигне до оној до кого е наменета.

Џиновските чекори на Колтрејн

Не мора да се разбирате во техничките детали за да уживате во музика. Но понекогаш задлабочувањето во она што се случува во нотниот запис отвара неочекувани хоризонти и прави уште повеќе да го цените она што го слушате.

Како Едгар Алан По бил исфрлен од американската армија

Има голем број писатели кои истовремено биле и воени ветерани - Витман, Селинџер, Толкин. Тешко е да се замисли дека еден од нив бил и По. Важел за добар и мотивиран војник, до моментот кога бил исфрлен од армијата.

Кога Стен Ли имал состанок на слепо со своја позната колешка

Многу пред Стен Ли да стане легендарниот креатор на Спајдермен, Халк и доктор Стрејнџ, и пред Патриша Хајсмит да стане славна писателка („Туѓинци на возот“, „Талентираниот г-дин Рипли“, „Керол“), обајцата во своите дваесети години живееле на Менхетен и работеле во областа на стрипот. Еден нивен заеднички пријател се ставил во улога на проводаџија.

Почина актерот кој му го позајми гласот на Хал во „2001: Одисеја во вселената“

Даглас Рејн почина на 90 годишна возраст, и иако зад себе остава и многу позначајни улоги , сепак најзапамтен ќе биде по саркастичниот глас на Хал 9000 од антологискиот филм на Кјубрик - гласот кој од тогаш го симболизира нашиот страв од вештачката интелигенција.

Како звучело примирјето на Првата светска војна?

Додека светот ја одбележува 100-годишнината од крајот на Првата светска војна, да слушнеме како тоа звучи кога одеднаш оружјето ќе стивне. Со други зборови, како звучи мирот по долга и исцрпувачка војна.

„Оној свет: збирка илустрации“ од група автори

Дело на 13 автори, двајца искусни стрип цртачи и неколкумина етнолози-консултанти, кои се обидуваат да ги визуелизираат митските претстави за светот, кои на овој начин оживуваат, токму како да се под, над и околу нас.