Bookbox

Една шише фрлено во море, неколку реченици на хартија и милиони километри неизвесност. Пораките во шише одамна се дел од романтичните приказни и филмовите, но зад нив стои и нешто подлабоко - човечката потреба да оставиме трага, да воспоставиме контакт или едноставно да веруваме дека некој, некаде, ќе нè пронајде.

Филмовите инспирирани од античките митови и епови речиси секогаш отвораат прашања за тоа кој има право да ги раскажува и како треба да изгледа нивното современо претставување. Новата филмска адаптација на „Одисеја“ на Кристофер Нолан не е исклучок. Наместо разговорите да се водат околу продукцијата, вниманието се насочи кон едно друго прашање: зошто во приказна што се промовира како грчко културно наследство речиси и да нема грчко присуство?

Од ризницата на древните лажни вести: Александар Македонски и Кипар

Историјата на Александар Maкедонски е исполнета со битки, освојувања и легенди што со векови ја замаглуваат границата меѓу фактите и митот. Колку повеќе растела неговата слава, толку повеќе приказни почнале да се плетат околу неговото име - некои вистинити, некои преувеличени, а некои целосно измислени. Една од нив е и приказната за неговата наводна посета на Кипар и необичното крунисување на сиромашен градинар. 

Diei duri dox: професорот од 60-тите што ги преведувал Битлси на латински

Учењето странски јазици, дури и на наједноставните, не е лесно. Затоа наставниците со години бараат покреативни начини за приближување на јазиците до учениците — преку серии, стрипови, музика и популарна култура. Но што се случува кога станува збор за латинскиот, јазик кој многумина го доживуваат како далечен, строг и „мртов“? Еден британски професор нашол неочекуван одговор: Битлси.

Човекот што го барал изворот на младоста, а ја нашол - Флорида

Ако постои историска награда за најдолговечна легенда, тогаш онаа за изворот на младоста сигурно би била меѓу фаворитите. Со векови луѓето сонуваат за магично место што ќе ги подмлади, а името на Хуан Понсе де Леон речиси неизбежно се појавува секогаш кога ќе се спомне оваа приказна. Но зад митот за вечната младост се крие многу покомплексна и поинтересна личност - војник, истражувач, колонизатор и човек чиј живот бил исполнет со потрага по нови земји, богатство и слава. 

Пишоња и Жуга во театар

На големата сцена на „Атеље 212" во Белград завчера премиерно беше изведена претставата „Балада за Пишоња и Жуга", по текст на Владимир Ѓурѓевиќ, инспирирана од мотивите на славните песни за двајцата неразделни пајташи од осумдесетите на минатиот век.

„ГОДИНА ЌЕ МИНЕ, ДЕНОТ НИКАКО“ од Жарко Лаушевиќ

Што ако во Црна хроника прочитате дека лицето Н.Н., провоцирано од локални мангупи, среде сендвичара извадило пиштол, и со неколку куршуми усмртило две и ранило едно момче?

Љубов, по-љубов и нај-љубов

Пред да помислите дека е ова уште едно од оние квази-научни видеа, со снимки од магнетна резонанца кои прикажуваат флуоресцентни мозоци, дозволете да ви објасниме. Нема да зажалите.

Олимписка поезија

Поезијата ќе има свое место на годинашниве летни олимписки игри во Лондон. Целта на проектот е да го сврти вниманието кон поезијата преку поставување инсталации со стихови во Олимпискиот парк, и со нив да го поттикне спортскиот дух.

Писмо од омилениот писател

Румпус е онлајн списание посветено на културата, и тоа не онаа популарната, од типот „познати луѓе направени од врвки за чевли" или „ликови од Војна на ѕвездите во смешни перики". Најнова идеја на списанието е - испраќање писма (не електронски, туку во коверт, со марка и печат) на читателите од нивните омилени автори.

 

Вук Караџиќ: „Некој ми го мазна есцајгот“

Историскиот архив на Белград објавува серија книги „Да се живее во Белград", кои содржат оригинална граѓа од фондот на Управата на градот. Воодушевени од содржината на документите кои се однесуваат на 19. век, ви пренесуваме само дел нив. 

Медведев на Маркес за роденден

Рускиот претседател му го врачи престижното одликување Легија на честа на колумбијскиот книжевник, токму денес, кога Маркес го слави својот 85. роденден.

Вотерс: Фокландите се на Аргентина

Основачот на Пинк Флојд го навлече бесот на сонародниците осудувајќи ја политиката на Лондон кон Фокландските острови. „Мислам дека тие треба да бидат Аргентински. Загрижен сум заради тоа што островите се користат како аргумент за тесни политички цели, прво од страна на Тачер, а сега и од Камерон“, изјави тој во интервју за Гардијан.

Путин како Брнс од Симпсонови

Анимираното видео на рускиот уметник и активист Егор Жгун, во стилот на Симпсонови ги прикажува 12-те години на Путиновото владеење, кои според него (a и според најновите изборни резултати) лесно можат да се претворат во 120.

Сликарот во Линч

Денес во Њујорк се отвара изложба на Дејвид Линч, прва во овој град од 1989. Авторот на неодоливо бизарните „Син сомот“ и „Диви во срцето“, како и на серијата „Твин пикс“ која некогаш се гледаше како сега турските серии, всушност се занимавал со сликарство пред да почне да режира.

Парите од наградата ТЕД 2012 одат за..

Од 2005. наградата ТЕД се доделува на исклучителни поединци, чии  идеи и однесување можат да поттикнат некаква позитивна промена. Но во декември минатата година беше направен преседан: таа не замина во рацете на некој како Бил Клинтон или Џејми Оливер, туку стоте илјади долари ги доби една - идеја. Сега се знае и за што ќе се потрошат.

Ил’ е бозон, ил’ е зезон

Критикувајќи (или повеќе - исмевајќи) поетска творба на извесен Игор Шипиќ под наслов LHC ('Large Hardon Colider'), напишана во високопарен стил, уште познат и како „серење мермер“, критичарот на Booksa.hr реплицира, но овој пат во форма на народен еп.

„ДВЕ КУЛТУРИ“ од Ч.П.Сноу (и нејзиното интелектуално влијание)

Ајде да видиме – колкава е веројатноста некој микробиолог, астроном или геолог да го има прочитано, па уште и наизуст да го рецитира Волт Витман? Од друга страна, колкумина пијанисти или поети би можеле од збор до збор да го наведат Вториот закон на термодинамиката?

КОМПЛЕТНИТЕ КАЛВИН И ХОБС од Бил Вотерсон

Крајот на годината на политички потреси, економски колапси и умирачки (што на диктатори, што на битни уметници) сакавме да го одбележиме со нешто поведро, но никако преромантично или неангажирано.

TOM WAITS MEETS GOCE ARNAUDOV

Овој расказ се случува во воз, помеѓу двајца туѓинци, кои на преминот помеѓу 6. и 7. декември патуваат низ неодреденото, „ни-ваму-ни-таму" космичко пространство. Едниот во одреден момент мора да се симне. Другите остануваат да ја раскажат приказната.

„СÈ ИСПУСТЕНО, СÈ ЗАПАЛЕНО“ од Велс Тауер

За еден меланхоличен ум, наслов како овој на првата книга на Велс Тауер може да звучи како апокалиптична закана, но и како перверзна утеха – ако навистина сè е веќе уништено, прегазено и разрушено, во архитектонска, агрономска, етичка и естетска смисла, тоа остава расчистен простор, за врз стрништето на стариот да се изгради нов, храбар и доблесен свет.

„ПРОДАВНИЦИТЕ СО БОЈА НА ЦИМЕТ/ САНАТОРИУМОТ ВО ЗНАКОТ НА КЛЕПСИДРАТА“ од Бруно Шулц

Каша е една од најинтересните личности кои ги познавам. Родена во Полска, половина живот го има поминато во патувања, пакувања и селења – од Африка, преку Швајцарија, до Индија.

„ПРОБЛЕМОТ НА ИРОНИЈАТА“ од Џонатан Лир

Оние кои популарно пишуваат за иронијата, а сепак сакаат да ја доловат нејзината сложеност и филозофска повеќеслојност, обично ја цитираат сцената од Reality Bites, познатата романтична комедија од деведесетите, кога Винона Рајдер во интервју за работа треба да одговори на прашањето „Што е тоа иронија?".

„ВАЛДЕН“ од Хенри Дејвид Торо

Дали Торо би купил Приус? Што би им порачал на оние кои протестираат на Вол Стрит? Како би ја разрешил грчката криза? Што би мислел за слободниот софтвер, органски модифицираната храна и топилницата во Велес? Во средината на 19. век, во времето кога живеел Хенри Дејвид Торо, самоизолацијата била поедноставен потфат.

ПОЕЗИЈА од Милан Младеновиќ

„Милан беше остар, до суровост. А пак во суштина беше нежен, со онаа своја насмевка. Тој единствен од сите рокери беше добар ученик. Ја сакаше моќноста, беше профи. Смртта на Милан мене лично ми го прекина животот. А луѓето сè забораваат, сè бргу се заборава. Важно е едно – ние полека заминуваме, а сме една епоха. Не можам да голтам екстази, јас сум полош фанатик, панк-рокер, а Милан, тој мораше сè сам да прави, да влече и да тегне. Мислам дека на крајот сè му се смачи и згади. На крајот сè се претвори во ништо..умре некаде на тринаесетиот спрат во некое новобелградско армирано чудовиште. Имам впечаток дека само се свртел да се одмори, и знам, истиот миг некаде повторно се родил"
Зоран Костиќ Цане (Партибрејкерси)

„ПРАШКИ ГРОБИШТА“ од Умберто Еко

„Оваа книга со задоволство ќе ја прочита дури и оној кој воопшто не помислува дека сето опишано навистина се случило, кој не се разбира во литературата на предминатиот век, и кој многу сериозно се однесува кон сето она што го напишал таму некој си Ден Браун"

„ЧИСТА АНАРХИЈА“ од Вуди Ален

Ироничната четвртина на мојот светоглед (за потребите на овој текст дијаграмски претставен во форма на бурек или славска погача), генетски втемелена врз здрава подлога - аманет од некогашните жители на едно македонско село од југо-западот, конечно беше формирана во прва средно.

xkcd oд Рендал Манро

Ако една слика вреди илјада зборови, тогаш една лента стрип вреди повеќе од „Поларизациски и корелациски феномени при атомски колизии" од Балашов и Кабачник . Има само еден „веб-комик" кој одговара на овој опис, чиј високо софистициран дизајн – луѓе-стапчиња кои најчесто седат пред компјутер - никако не можете да го утнете.