Bookbox

Куќата во австрискиот град Браунау на Ин, во која во 1889 година е роден Адолф Хитлер, од 22 јули официјално стана полициска станица. Одлуката, донесена по долгогодишни расправи и обемна реконструкција, повторно ја отвори дебатата за тоа како треба да се постапува со местата поврзани со нацистичкото минато и како тие да се зачуваат од злоупотреба.

Пред да ги напише своите најпознати романи и да стане еден од најконтроверзните гласови на бит-генерацијата, Вилијам С. Бероуз имал уште една опсесија - древната цивилизација на Маите. Според нови истражувања, писателот драстично ја преобликувал нивната култура за сопствени книжевни цели, но неговите приказни сепак биле вкоренети во академските сфаќања за оваа цивилизација што биле актуелни во времето кога студирал во Мексико. 

Скриената историја на зборот „ментор“

Денес „ментор“ се користи за искусна личност што советува, насочува и им помага на другите да напредуваат. Но малкумина знаат дека овој поим има речиси три илјади години стара историја и потекнува од еден лик во Хомеровата „Одисеја“, каде што улогата на менторот е многу поголема отколку што изгледа на прв поглед.

Како го гледав „Одисеја“ во грчко летно кино

Да се најдеш случајно во Солун на денот на премиерата на „Одисеја“ е како да си се нашол случајно во Њуjoрк на финалето на фудбалското првенство. Ако не си од најопседнатите, јасно ти е дека е нешто битно, но не и интензитетот на страстите што ги буди еден ваков настан од, во основа, забавен карактер. Сепак, атмосферата понесува, па ти доаѓа на проекцијата не само да купиш пуканки во специјална изработена „кофа“ во форма на Тројански коњ, туку и да си ставиш шлем на глава.

Геометријата како тајно оружје во фудбалот

Фудбалот најчесто се поврзува со брзина, техника и физичка подготвеност, но зад најдобрите акции често стои и нешто неочекувано – геометријата. Пред финалето на Светското првенство меѓу Шпанија и Аргентина, аналитичарите посочуваат дека токму паметното распоредување на играчите и создавањето триаголници при додавањата може да биде една од клучните причини за успехот на шпанската репрезентација.

Најстариот анус на светот

На македонски се викаат реброносци или ктенофори, иако во буквален превод би требало да се чешлоносци или „чешли“. Желатинозна маса ама граблива, плус со својство на биолуминисценција - емитирање светлина. Тие носат некои од најстарите гени на планетата, а како што стојат работите веројатно го имаат и најстариот анус на истата. 

Роботска рака за вежбање пијано што штити од повреди и ја подобрува изведбата

Секој кој се обидел да совлада инструмент знае дека маката може да биде и ментална и физичка. За пијанистите ова значи дека часовите минати во вежбање можат да предизвикаат грчеви во рацете, кои прават прекини во рутината и дополнително да имаат негативни психолошки ефекти. За ова сега е смислено решение кое визуелно не изгледа баш софистицирано, но можеби е како некогашниот Космодиск - шашаво е, ама функционира. 

Окултниот Елвис: дали Присли бил телепатски полубог?

Според нова книга, кралот на рокенролот тврдел дека е исцелител од деветтата месечина на Јупитер. Со еден потег на раката наводно можел да направи да престане да врне. И верувал во вонземјани, од кои човештвото не требало да се плаши. 

Крај на рекламните текстови на задните корици?

„Апсолутно восхитувачка“. „Морате да ја прочитате“. „Шекспир да позавиди“. Доколку ги читате само рекламните текстови на задните корици од книгите сите излегуваат Нобеловци. Еден издавач сака да стави крај на ова. 

Опера за една премиерка

„Интимно истражување на една од највлијателните но и најполаризирачки личности во британската историја“. Вака гласи описот на нова опера посветена на животот и делото на Маргарет Тачер.

Последниот филм на Марлон Брандо бил кошмар за екипата и режисерот

Се вика „Резултатот“ (Τhe Score), премиерно е прикажан во 2001 и има „актерска екипа на соништата“ составена од Роберт де Ниро, Едвард Нортон и окрупнетиот, остарен но сè уште харизматичен Марлон Брандо. Во возбудливиот трилер не се чувствува некаква тензија помеѓу самите актери. Ама затоа на сетот...

И ти викам сестро слатка: жените кажуваат 3000 зборови повеќе дневно во споредба со мажите

Значи нема врска. Што све нема на интернет да извадат. Демек збореле жените повеќе. Имав шефица една, збор не можеше да ѝ извлечеш, само со „да“ и „не“. Све у најубаво се облекуваше, држеча жена, опасна. Еднаш така влегувам кај неа во канцеларија...Ааа, за студијава? Добро бе, ќе биде.

Шимпанзата препознаваат кога луѓето се глупи и се обидуваат да им помогнат

Голем дел од нашиот социјален живот подразбира способност да се внесеме во менталната состојба на друг човек и да си ги прилагодиме дејствата врз основа на она што тие можеби го знаат или мислат. И тоа не (толку) за нивно, колку за наше добро, да ги предвидиме нивните следни чекори и ако се негативни по нас или по околината да ги спречиме. Ама изгледа луѓето не се единствените што функционираат на овој начин.

Полицаецот кој со балетски движења го насочувал сообраќајот во Белград

Целиот во бело, со бели ракавици, Јован Буљ бил атракција во 1960-тите на улиците на тогаш главниот град на Југославија. Повеќе сакал да ги опоменува несовесните возачи „со добар збор“ отколку да им пишува казни. Денес сигурно не би бил ниту толку бел во униформата, ниту ќе можел да си дозволи да биде толку фин. 

Знаевте ли дека на остров во арктичкиот круг има огромна архива на податоци?

Додека ние мака мачиме да најдеме архивирани броеви од и не толку стари весници и списанија по нашите библиотеки, недалеку од Арктикот има длабоко закопан челичен трезор со податоци, за кои се очекува дека ќе бидат сочувани за идните 1000 години. 

Букбокс гледаше: „Единствената девојка во оркестарот“ (документарен, 2024)

Нов филм, номиниран за овогодинешните Оскари, ја раскажува приказната за Орин О'Брајан, контрабасистка која во 1966 била единствената жена во Њујоршката филхармонија и со тоа ги отворила вратите за бројни нејзини колешки.

Гитара што менува бои прилагодувајќи се на музиката

Технологијата е-инк веќе е вградена во смарт-телефоните и во електронските читачи. Наскоро, благодарејќи на истата, ќе сведочиме нова линија гитари што менуваат бои, можеби виолетова кога ќе се свири „Прпл рејн“ или бела за „Бело лице љубам јас“.

„Сообраќајна НЕЗГОДА со смртни последици“: како зборовите релативизираат трагедија

Букбокс нема кој знае каква агенда за општествена „мисија“ или амбиција да го промени светот. Но доколку едно, ЕДНО нешто помогнеме да се промени во медиумскиот простор, ќе бидеме задоволни. Ако има мртви не е НЕЗГОДА, тоа е трагедија, несреќа. А можеби и убиство.

Новата концепција на гимназиско образование - како да направиш едно големо НИШТО

Ова е којзнае која по ред реформа на начинот на кој нашите деца институционално се стекнуваат со знаења и вештини потребни да бидат „изведени на пат“, што значи не и оставени на првата приградска тумба, без знаење за страните на светот и животот вон Тикток и Инстаграм. 

Што се тоа „Џенифер Анистон“ мозочни клетки?

Поединечни клетки во мозокот реагираат на специфични идеи. Овие концепт-неврони ни помагаат да мислиме, замислуваме и да се сеќаваме на епизоди од нашите животи. Првично биле наречени по една актерка. 

„Мафија“ - како советски социјален експеримент стана друштвена игра

Во 1987, Димитри Давидов, тогаш студент по психологија на државниот Московски универзитет, „на нејќење“ создал една од најдобрите игри на сите времиња. Ако не сте ја пробале, ви требаат „само“ околу 7-8 души, талент за лажење и за откривање на туѓите лаги.

Кога брзото јадење тестенини било улична атракција за туристите во Неапол

Уште во 1787 Јохан Волфганг фон Гете, при својата посета на Италија, запишал дека „пастата може да се купи насекаде и за многу мали пари“. Притоа тестенините се јаделе како и лебот, имено, со раце. 

Њујоршкиот ресторан кадешто готвачки се бабички од различни култури

Енотеката Марија на Стејтен Ајленд почнала како италијански ресторан и винарија. Но денес служи храна направена од „нони“ од Азарбејџан, Узбекистан, Перу, Јапонија и други земји. 

Повеќето од нас им веруваат на научниците ама им замеруваат на арогантноста

Пандемијата и затеченоста на науката околу мерките кои требаше да бидат преземени (или не) ја разниша довербата во неа. Или барем така изгледаше непосредно по нејзиното завршување. Сега, истражување со 72.000 луѓе од целиот свет покажува дека репутацијата на науката сепак не е загрозена. Научниците само можат да бидат малку поотворени и подготвени на дијалог.  

Зошто одеднаш има толку многу шпионски серии?

Од втората сезона на хитот на Нетфликс, „Ноќен агент“ до „Бавни коњи“ на ЕплсТВ+ со стариот и добар Гери Олдман во главната улога, приказните за тајни агенти и мрачни завери изгледаат повторно актуелни. Тоа е, велат, затоа што нивната содржина се вклопува во општата атмосфера на недоверба и желбата да се ѕирне зад завесите на мрачниот и таен свет кој управува со светот. 

Букбокс гледаше: „Шугаркејн“ (документарен, 2024)

Номиниран за овогодинешните Оскари, овој филм зборува за ужасните злосторства извршени врз четири генерации домородни деца, кои биле „преобратувани“ во католички училишта во Канада, од крајот на 19 век, дури до 1997.

Букбокс читанка: „Пристапни обреди“ од Вилијам Голдинг

Најпознат по својот дебитантски роман „Господар на мувите“ од 1954, Голдинг е добитник на Букер за книга која стана прва во неговата „морска трилогија“. Три години по нејзиното излегување ја доби и Нобеловата. Kaко и голем број други дела кои се одвиваат на брод, и тука атмосферата е клаустрофобична, а ликовите и нивните односи се асоцијации на оние кои владеат на копното. Сепак, најмалку еден од нив доживува катарза, односно премин. 

Човекот кој ја „труе“ вештачката интелигенција за да ги заштити авторите од имитација на нивните дела

Се вика Бен Жао и е професор по компјутерски науки на Универзитетот во Чикаго. Неговото име се најде на листата на Економист од 100 најпрестижни научници кои се занимаваат со ВИ за 2024. Методите му се навистина креативни, иако е жално за каква цел се наменети.

„Револуција на здравиот разум“ - што точно значи повикот на Доналд Трамп?

„Во изминатите 72 часа светот беше сведок на револуција на здравиот разум“ - ова го изјави новоизбраниот, 47-ми претседател на САД, при виртуелното обраќање на Светскиот економски форум во Давос, само три дена по својата инаугурација. Терминот „здрав разум“ беше често повторуван во неговите победнички говори, но секогаш во истиот контекст - дека тоа е нешто што е потребно, добро и револуционерно.