Bookbox

Повеќе од пет века историчарите сметаа дека Симонета Веспучи, прочуената убавица на италијанската ренесанса и веројатна муза на Сандро Ботичели, починала од туберкулоза. Но ново истражување предлага поинакво објаснување: ретко, но драматично медицинско нарушување кое, според авторите, подобро се совпаѓа со историските сведоштва и промените што се забележуваат на нејзините портрети.

Филдсовиот медал, често нарекуван „Нобелова награда за математика“, и годинава ги истакна научниците чии идеи отвораат нови хоризонти не само во математиката, туку и во физиката, информатиката и разбирањето на природата. На Меѓународниот конгрес на математичарите во Филаделфија, четворица истражувачи под 40 години ја добија оваа престижна награда за решавање на проблеми што со децении, па и со векови, им пркосеа на најголемите умови. Меѓу нив особено се издвојува Џон Пардон – тивок, скромен научник чии револуционерни идеи веќе се сметаат за пресвртница во современата математика.

Жижек за „Одисеја“: Конечно една добра камерна драма

Во продолжение пренесуваме делови од есеј на Славој Жижек, во кој наместо класична филмска рецензија тој нуди филозофски и културолошки осврт во кој филмот го чита како приказна за крајот на едно историско време и раѓањето на нова цивилизација. И наместо холивудски спектакл, го смета за - камерен филм!

Издавачот на „Хари Потер“ ќе добие милионска отштета од спогодбата со компанијата Антропик

Вештачката интелигенција сè почесто се судира со авторското право, а еден од најголемите судски договори досега покажува дека последиците можат да бидат милионски. Издавачката куќа „Блумсбери“, позната по серијалот за Хари Потер, ќе добие значителен дел од спогодбата меѓу стартапот Антропик и илјадници автори, со што случајот станува пресвртница во односите меѓу креативната индустрија и компаниите што развиваат генеративна вештачка интелигенција.

Букбокс читанка: „Црната молња“ од Башир Храјеф (1961)

Познавачите велат дека туниската литература од втората половина на 20 век се обидува да одговори на едно суштинско прашање: како изгледа едно општество што штотуку ја стекнало својата слобода, но сè уште живее со товарот на колонијалното минато? Едно од делата што на впечатлив начин го отвора токму тоа прашање е новелата „Црна молња“ од 1961 година, напишана од тунискиот писател Башир Храјеф, еден од најзначајните автори во современата арапска книжевност на Магребот.

Некролози какви што луѓето (и нештата) заслужуваат

Во нова книга на хумористот Мо Рока се исправаат некои неправди од минатото - луѓе кои не биле во свое време доволно сфатени и ценети ги добиваат некролозите кои ги заслужуваат. Но последно испраќање добиваат и цели држави и спортски клубови.

Жан-Мишел Жар издаде „бесконечен“ албум

Насловот е „Еон“, специјално програмирана апликација за ајфон, која произведува динамичко парче музика, такво кое постојано еволуира.

„Воскреснатиот“ Џејмс Дин ги налути актерите

Славниот холивудски актер не е жив веќе 64 години. Но (како што пренесовме тука) ова не било пречка тој да добие улога во нов филм за Виетнамската војна. Веста предизвика лавина критики.

Жената што открива фалсификувани слики во научни статии

Се вика Елизабет Бик и се има самопрогласено за детектив кога станува збор за манипулација со визуелни прикази во научни текстови. Ова го работи бесплатно веќе долго време, во обид да го корегира корпусот онлајн текстови врз кои се заснова светското знаење. Од нас - со среќа!

Гладни кози библиотека од пожар спасуваат

Ова не е наслов на некаква модерна басна, туку вистински случај, од Калифорнија.

Изложба: 3000 фотографии на 76000 деца од основни училишта во Лондон

Пред една година пишувавме за намерата на режисерот Стив МекКвин да работи нов проект во кој ќе ги слика сите ученици од трето одделение кои во моментов учат во Лондон. Проектот заврши, и ова се неговите искуства.

Кога Чарли Чаплин завршил на 20-то место на натпревар за двојник на Чарли Чаплин

Славниот комичар почнал да се појавува во филмови - поточно во своите 40 филмови - во 1914, а веќе до 1915 во САД владеел вистински „чаплинитис“. Се појавиле куп имитатори, и биле организирани натпревари за најуверливи двојници. На еден од нив наводно се појавил и самиот Чаплин. Не завршил баш успешно.

Жителите на Амстердам може да си добијат парче од историјата на градот

Пред некое време пишувавме за тоа дека музеј во Амстердам ќе престане да го користи терминот „холандско златно доба“. Но сега градот оди чекор понатаму во соочувањето и раздавањето на своето минато.

Блиссимболички: јазикот кој требало да обезбеди светски мир

Го добил името по својот креатор - Чарлс К Блис. Бил замислен како универзален систем на пишување, кој ни помалку ни повеќе требало да ги надмине сите недоразбирања на човештвото. 

„Врба“ (2019)

„Врба“ го стега срцето. Но и потсетува на важните работи, оние блиску до дома.

„Како да пиеш без да пиеш“ помеѓу финалистите за најчуден наслов на годината

Едно време будно ја следевме оваа награда, а потоа неколку години ни исчезна од вид. Еве ја сега пак со номинираните книги за 2019.

Излезе постхумно објавената автобиографија на Принс

Завчера, 29.10, од печат излезе „Убавите“ (The Beautiful Ones), мемоарот кој Принс почнал да го пишува пред неговата прерана смрт. Во него има спомени за детството, од првиот бакнеж до опседнатоста со Супермен. Но има и коментари за неговите колеги и дискографската индустрија воопшто.

„Името ми е Долемајт“ (2019)

Нов филм на Нетфликс во кој Еди Марфи го портретира Руди Реј Мур, американски комичар, пејач, актер и продуцент од шеесетите на минатиот век, нарекуван „кум на рапот“.

Потрагата по касети на 100-годишен пејач од Коста Рика

Човекот бил раскажувач и пејач во стилот „калипсо“ - вид музика во синкопиран африкански ритам. Им продавал касети на посетителите на Кауита, неговиот роден град во Коста Рика. Сега, како во варијанта на „Барајќи го Шугармен“, на интернет се одвива потрага по овие стари снимки.

Уметноста како апел против свет кој е буден 24/7

Изложба која се отвара утре, 31.10 во Лондон, нуди можност човек да се наспие. Но и да биде свесен за сите дразби кои во секојдневниот живот го држат буден.

Зошто просечни книги и филмови некогаш стануваат култни?

Грофот Монте Кристо е еден од највозбудливите романи на сите времиња. Истовремено, тој е еден од најлошо напишаните романи на сите времиња“, вели Еко, обидувајќи се да открие од каде произлегува овој јаз.

Час по историја на уметност наместо појавување на суд

Горниот хаштаг можеби звучи дефетистички. Но наместо досегашната пракса да сугерираме добри идеи со надеж дека тие некогаш би се примениле кај нас, ќе почнеме да ги третираме под судбински запечатеното „далеку сме ние од...“.

Како е да се живее во мала патувачка книжарница?

Има само 11 квадрати. Патува по забаталени места и по книжевни саеми и фестивали. И нејзиниот сопственик тогаш живее во неа.

„Навикни се на мечката зад тебе“: 24 филмски и животни совети од Вернер Херцог

Бескомпромисен, арогантен, откачен. Сè што може да се очекува од славен режисер, кој не се плаши да си го ризикува и животот за да снима во дождовните шуми на Амазон или на Антарктикот. Ако треба (за потребите на „Фицкералдо“) и да пренесе цел брод преку планина, среде перуанска џунгла. Е, тој нешто да ви каже.

Зошто родителите те нервираат?: водич за тинејџери

Дин Барнет е невронаучник, комичар и автор. Во негова нова книга (август 2019) тој се обидува да ги опише предизвиците со кои се соочуваат младите луѓе денес, и да ни порача - слушнете ги што имаат да кажат и простете им ако тоа понекогаш го прават неспретно и арогантно. Па, отсекогаш и било така.

Добитничката на Нобеловата за литература ќе донира дел од парите за поддршка на писатели

Не знаеме за друг ваков пример на писател-добитник на Нобел кој парите од наградата сакал да ги подели со своите колеги. Кај нас некои ни пијачка не би почастиле. 

Како да мислиш (и памтиш) без Гугл

Не дека сме и онака нешто многу паметни. Ама кога секоја информација е на онлајн дофат, почнуваш да се однесуваш како поглуп отколку што навистина си. Нула напор за нешто да се запамти или да се научи. Чуму маката, кога пак ќе може да се пребара?

Лебот наш насушен: белото и црното брашно на идеологијата

Можеби тукушто појадувате, бел леб и ајвар. Или интегрален со хумус и домати. Ако имате среќа на маса ве чекале пржени лепчиња со јогурт и сирење. Иако делува само како нешто што нè држи најадени, лебот има огромна историска и гастрополитичка улога.

„Оружјата на критичкиот родител“ од Станислав Петковски - Сашо

„Голем залак касни, тежок збор не кажи“, гласи народната мудрост. Отприлика истата која ја пренесува и оваа книга, прогласувајќи ги зборовите истовремено и за корисни алатки, но и за убиствени оружја.