Колку и да се важни физичкото дистанцирање и само-изолацијата за намалување на ширењето на коронавирусот, не треба да се игнорира дека овие мерки земаат данок во психичко здравје.

Веќе пишувавме за забележаната поврзаност на губењето на сетилата за мирис и вкус и заразеноста од коронавирус. Сега тоа и емпириски е потврдено и почнува да се користи како официјален симптом за ковид-19. Добрата страна е што ова може да ви укаже во која фаза на болеста сте. Ако се враќа пo некој мирис, тоа мириса на оптимизам. 

Логиката вели колку посилен имун систем имаме, толку сме поспремни за борба со непријателот. Не мора секогаш да е така. Некогаш тој систем знае толку да се занесе и да претера, што во неговата јуначка битка, ние гинеме како колатерална штета. Бељата се вика цитокинска бура.

Откритието кое доведе до фамозната вијагра сега експериментално се инхалира во болници на неколку краја на светот. Онаа која своевремено беше прогласена за „молекула на годината“, сега се тестира дали на ковид-19 пациентите ќе им помогне да дојдат до он кое најмногу им недостига - кислородот.

Коронавирусот најмногу ги погоди најразвиените земји. Една од работите кои им е заедничка е дека, заради проценка дека болеста е искоренета, го имаат укинато универзалното вакцинирање против туберкулоза, болест некогаш позната како офтика.

Нил Фергусон и моделот на Империјалниот колеџ по кој Британија повлекуваше потези и градеше стратегија за пандемијата, во последно време драстично -  ама драстично!  - ги променија предвидувањата. И тоа - на подобро. Доволно некои медиуми егзалтирано да повикаат луѓе да напуштат изолација, да излезат на улица и да викаат: „Готово е! Победивме!“ Нормално, кочете малку.

Главната мантра што периодов непрестајно се повторува е „израмнување на кривата“, што треба да спречи преплавување на здравствените системи низ светот со неподнослив број на пациенти, и нивно последователно крахирање. Ова пак се постигнува со само-изолација, која речиси неизбежно е на пат да стане 24-часовен карантин.

Женевјев е медицинско лице од северо-источна Франција, Де Севр, и нема еден убав збор ниту за народот како се однесува сред пандемија, ниту за власта, објаснувајќи дека има многу повеќе заразени отколку што се кажува, и порачувајќи им на сите: „Французите не се ништо повеќе бесмртни од Италијанците.“

Да почнеме од најосновното: вирусот се вика САРС-КоВ-2, и тој ја предизвикува болеста ковид-19, а е дел од семејството коронавируси (или уште попрецизно бетакоронавируси).

Одобрен е во САД, за позитивен резултат доволни му се 5 минути, за негативен треба да се почека 13 минути. И е пренослив.

Од таканареченото респираторно дрво оди во коморите за размена на гасови. Од таму во воздушните џебови. Сакајќи да го исфрлат од себе воспалението, тие го шират во останатиот дел од белите дробови и доаѓа до пневмонија. Проблем е што оваа пневмонија не е иста како повеќето пневмонии поради кои луѓето завршуваат во болница. И знае да биде сурова. 

Заклучокот на експертите од лабораторијата за еволутивна екологија на заразни болести звучи шокантно. Но, во нивниот модел се кријат и позитивни епилози.

Кој ќе го знае дали ова е точно или не. Се работи за тн анегдотална евиденција, но, ако ништо друго, во цела прпа, и научната заедница почна да ги зема таквите случаи доста озбилно, нешто што во мирнодопски услови не би имало шанси да пројде.

Стотици пациенти со коронавирус од сите страни на Европа се верува дека болеста ја фатиле додека биле на скијање во австриски Ишгл (Тирол), а добар дел се поврзуваат и со еден популарен бар во градот.

Од 20-ти јануари годинава Пекинг Аеномед нема затворено и нема прекинато со производство на вентилатори, а од пред две недели на фабричките ленти се и вработените кои никогаш претходно не се симнале во фабричките хали.

Британската влада ќе испрати 1,5 милиони писма до свои граѓани на кои ќе им препорача да се изолираат од општеството минимум 12 недели. 40% од нив се лица постари од 75 години но јасно е дека не се само тие. Кои се луѓето кои се сметаат за екстремно ранливи и што им се советува?

Пораката што вечерва ја имам за вас не е лесна. Реалноста е дека коронавирусот е тука меѓу нас, и сега за сега така и ќе остане. Не постои брзо или лесно решение за оваа интензивно тешка ситуација, порачува холандскиот премиер во објавувањето на одлуката дека земјата ќе се бори против коронавирусот преку создавање групен имунитет.

Се развива тест со кој ќе можат да се тестираат неколку илјади луѓе дневно, стапката на смртност во Вухан била помала од онаа со која се оперираше, 99% од настраданите од вирусот во Италија имале и друга болест.....

Јапонија е една од првите држави вон Кина во која се прошири коронавирусот. Моментално соседот на Кина е една од најмалку погодените држави во светот. Ваквиот статус е и покрај тоа што Јапонија не наметна ниту карантин како Кина, ниту изолација како Европа или САД.

Сериозен американски професор ги става под прашање актуелните драконски мерки за глобално заклучување на државите. Не затоа што знае дека тие мерки нема да успеат туку затоа што знае како се донесени - без минимум потребни податоци и факти. „Можеби сме слон кој е нападнат од домашна мачка па за да ја избегне, решава да скокне во провалија“, вели Џон Јоанидис од Стенфорд.

На вакцина за коронавирус и медикаменти кои би им помогнале на заболените се работи на неколку фронтови и трката е во полн ек. Некои решенија се во предност бидејќи веќе влегуваат во фаза на тестирање и немаат проблем со доброволци а адутот на други е што берзата верува во нив.  

Околу 10.000 италијански студенти по медицина по скратена постапка ќе бидат прогласени за доктори и пуштени во оптек во здравствениот систем на земјата како дел од обидите за справување со вирусот од кој до сега починаа над 2.500 лица.

Пали Тордарсон е професор по хемија на австралискиот Универзитет на Нов Јужен Велс кој во една реденка од речиси 40 твитови се обидува научно човечки да објасни сè што знае на тема сапун, и зошто тој е толку успешен во заштита од ковид-19. Спојлер: професорот неспоредливо повеќе е наклонет кон сапун во неговата оригинална тврда агрегатна состојба, а не течна.

Маските за лице се корисни, ама има кога и како се корисни, и се заштита, ама не целосна, плус може да направат и поголем проблем.