Bookbox

Што ако интелигенцијата не е привилегија само на луѓето и животните со мозок? Што ако клетките, органите, па дури и едно растение имаат сопствен начин на „размислување“? Токму ваквите прашања ги поставува американскиот биолог Мајкл Левин – еден од најконтроверзните и највлијателните научници во областа на развојната биологија и регенеративната медицина. Неговите идеи предизвикуваат бурни дебати, но и отвораат сосема нови погледи кон животот, свеста и можностите на човечкото тело.

Денес оваа фраза се користи во англискиот но и во други јазици кога зборуваме за очигледен проблем што сите го забележуваат, но никој не сака да го спомене. Сепак, малкумина знаат дека нејзините корени водат кон филозофски расправи, руска приказна и книжевност од 19 век.

Кога мртвото тело го посочувало убиецот

Во време кога форензиката не постоела, а науката сè уште не можела да понуди одговори, луѓето барале правда на необични начини. Едно од најраспространетите средновековни верувања било дека жртвата на убиство може, дури и по смртта, да го „обвини“ својот убиец.

Со лоша музика против омразата: бучавата како форма на отпор

Наместо со извици и судири, група дански музичари решија на говорот на омраза да му се спротивстават со импровизиран – и намерно лош – џез. Најчесто свират на собири кадешто говори одржува десничарскиот политичар Расмус Палудан.

Букбокс друштвени игри: „Акрополис“ или како да изградите свој древен град

Јасно ни е дека рубрикава летово ни се „погрчи“ (блејм ит он Одисеја), но точеното пиво и пуканките во маалско борд гејм кафе со поглед на море си го прават своето и повлекуваат и тематски соодветна игра. И не дека таа е од грчки автори или има директна врска со реалниот Акропол, но контекстот е одлично искористен за развивање механизми на внимателно планирање, како тоа што го градите да ќе трае илјадници години.

„УТОПИЈА“ од Томас Мор

„Дури и помеѓу буржујските економисти, тешко дека има сериозен мислител кој ќе одрече дека е можно, со средства кои во моментов постојат во смисла на материјални и интелектуални сили, да се стави крај на гладта и на сиромаштијата, и дека сегашната состојба на нештата се должи на социо-политичката организација на светот" 
Херберт Маркузе, „Крајот на Утопија"

Јапонски секс во Британскиот музеј

Во Лондон на 3. октомври ќе се отвори изложба посветена на сексот во јапонската уметност од 17-20. век. Сликите се толку експлицитни што музејот мораше да воведе забрана за посетители под 16 години, кои можат да ја разгледаат само „со родителско присуство“. Но во Јапонија тие никогаш не биле сметани за порнографски или скандалозни.

„ВИДИ КОЈ СЕ ВРАТИ“ од Тимур Вермеш

Четврто во светот, и прво на Балканот, македонското издание на бестселерот на германско-унгарскиот писател Вермеш.

Сексуални совети од познати писатели

Се сеќавате на изјавата на рускиот омбудсман дека најдоброто сексуално образование е читањето книга? Ајде да видиме кои се ставовите на писателите, во и вон книжевноста, по ова деликатно прашање.

Балет според „Преобразба“ на Кафка

За Едвард Вотсон се вели дека е еден од најдобрите британски современи танчари. Неговата најнова улога, како Грегор Самса во „Преобразба" на Кафка, во кореографија на Артур Пита, дефинитивно го потврдува тоа.

Мемоарите на еден комичар

Били Кристл, актер, продуцент, комичар и режисер, кој стана најпознат по „Кога Хари ја сретна Сели", и по тоа што дури девет пати го има водено доделувањето на Оскарите, издаде автобиографија. Богами, има и што да раскажува.

За што (не) треба да се грижиш

Вчера (24.09) Френсис Скот Фицџералд ќе го славеше својот 117 роденден. Го замислуваме како прави журка на небото во стилот на Гетсби, и со Зелда танцуваат до сабајле. Но она што понекогаш се заборава кога се зборува за него е неговата нежна, татковска страна, која е очигледна во ова писмо до неговата ќерка Франсис.

Еволуцијата на женскиот субјект во турбо-фолкот

Неодамна излезе од печат книгата „Турбо-фолк ѕвезда" на младиот босанец Златан Делиќ, кому ова му е всушност магистерска теза од областа на родовите студии. Дали е можно академско истражување на турбо-фолкот без да се плука по него? Изгледа да.

Зошто луѓето на старите портрети не се смеат?

До 17-тиот век во Европа единствените луѓе кои имале широка насмевка, како во животот така и во уметноста, биле сиромашните, разузданите, пијаните, и оние кои ги забавувале масите. Зошто?

Почина „Папата на книжевноста“

Марсел Рајх-Раницки повеќе од половина век беше највлијателниот книжевен критичар во германското говорно подрачје. Писателите му се плашеа, а читателите го обожаваа, особено кога се сликаше како кине книга која не му се допаѓа.

Пасија по Јохан Себастијан

Aвторот на Брандербуршките концерти, Пасиите по Матеј и Јован, бројни кантати, корали, менуети - сите сјајни дела на барокната музика - изгледа не живеел под стаклено ѕвоно, како што сугерираа неговите досегашни биографи.

Вербалната одмазда на Стивен Фрај

Извесен Тим Вокер, новинар во британскиот „Телеграф", напиша текст во кој го обвинува Фрај дека не e aвтор на сопствените твитови. Сиротиот, да знаеше што го чека, може никогаш немаше да го стори тоа.

Руските класици како сексуални советници

Заборавете на кондоми, орални контрацептиви, море најубаво заборавате воопшто на секс, и фатете книга да читате. Не, не ви го викаме ова ние. Ова е порака од рускиот детски омбудсман.

Само пречкртајте ги погрешните зборови

Oткако неодамна ја релативизиравме вредноста на цитирањето како интелектуален чин, најлогичниот след на настаните е да објавиме - цитати за пишувањето!

Автокомплетирана поезија

Гугл поетикс е блог кој почнал да собира таканаречени Гугл песни од октомври 2012. Тоа се оние кои се формираат кога пребарувате некој поим, а Гугл ви сугерира цели реченици. Нивните комбинации често се смешни, апсурдни, но има и такви кои навистина имаат смисла.

Цитирањето „славни изреки" како гребење за мудрост

За проблемот на погрешно припишаното авторство на некои познати изреки сме пишувале и порано. Но не знаевме дека за оваа појава веќе има и акроним - WAS (Wrongly Attributed Statement) или по нашки ППИ (Погрешно припишана изјава).

Микеланџело на медицината

Наскоро од печат ќе излезе биографија на Френк Нетер, несуден сликар, кој по желба на мајка му станал доктор, но и најпознат современ медицински илустратор.

Ни Букер нема да биде она што беше

Вчера (16.09) се појави вест дека отсега за престижната Букерова награда за литература ќе можат да конкурираат и американски автори. Некои, главно Британци, се скандализирани. Други, главно Американци, се живи среќни.

Дали писателите си го губат времето на Твитер?

Минатата недела Џонатан Франзен повторно плукаше врз Твитер, спомнувајќи негови колеги-писатели кои според него ја потпомагаат културната апокалипса предизвикана од технологијата. Некои од нив се најдоа погодени.

Американецот кој го сакаше Маркс

Берман (1940), кој заради долгата коса и брада дури и личеше на Маркс, промовираше нов начин на разбирање на германскиот филозоф - не (само) како некој кој ги инспирирал советските револуционери, туку и како некој кој извршил влијание врз слободните мислители воопшто.

„Понижување“ и „Грев“ како лични имиња

„Чудна пуританска номенклатура“ е книга од 19. век која содржи примери на ексцентрични имиња, кои биле такви и во времето кога настанале. Нив на своите деца им ги давале пуританците. Не, не тие пуританци.

Модерноста и личната апокалипса

Џонатан Франзен е познат по неговиот отпор кон новите технологии. Во опширен текст објавен во Гардијан, тој ни го претставува неговиот духовен брат од почетокот на 20. век, кој предвидел сè што е погрешно со модерниот свет денес. 

Церебралните органоиди на Кроненберг

Режисерот кој како млад студирал органска хемија, и кој во своите научно-фантастични, често страшни филмови, има предвидено голем број технолошки откритија, најавува неколку нови проекти. Еден од нив - жив мозочен имплант, наречен Pod.

Чисти глупости како висока наука

Додека услугите на „професионалните професори" стануваат сè побарани на пазарот на изработка магистерски и докторски работи, истите тие мака мачат да си ги задржат работните места и да напредуваат со титулите. Белградска „Политика" објави спектакуларен пример кој покажува до каде дошла работата во измислување „научни" текстови.