Bookbox

Некои фрази ја надживуваат својата првобитна намена. Изговорени во точно определен историски миг, тие со текот на времето стануваат дел од политичкиот, правниот, па дури и од секојдневниот јазик. Таков е случајот со прочуената формулација: „Не можеме ниту да потврдиме, ниту да демантираме.“ Денес ја слушаме во филмови за шпиони, во политички изјави, во судски постапки и во медиумите, но малкумина знаат дека зад неа се крие една од најсмелите разузнавачки операции на Студената војна.

Повеќе од пет века историчарите сметаа дека Симонета Веспучи, прочуената убавица на италијанската ренесанса и веројатна муза на Сандро Ботичели, починала од туберкулоза. Но ново истражување предлага поинакво објаснување: ретко, но драматично медицинско нарушување кое, според авторите, подобро се совпаѓа со историските сведоштва и промените што се забележуваат на нејзините портрети.

Κако Нетфликс ја прекина традицијата што ја правеше телевизијата посебна

Со години Нетфликс важеше за платформата што целосно ги промени навиките на телевизиската публика, нудејќи цели сезони одеднаш и поттикнувајќи „бинџање“. Но, според сè повеќе аналитичари, токму тој модел денес почнува да му се враќа како бумеранг. Во текст на Слејт се тврди дека стриминг-гигантот ја нарушил една од најважните особини на телевизијата – чувството дека гледачите со текот на времето градат трајна врска со ликовите и сериите што ги следат.

Жижек за „Одисеја“: Конечно една добра камерна драма

Во продолжение пренесуваме делови од есеј на Славој Жижек, во кој наместо класична филмска рецензија тој нуди филозофски и културолошки осврт во кој филмот го чита како приказна за крајот на едно историско време и раѓањето на нова цивилизација. И наместо холивудски спектакл, го смета за - камерен филм!

Издавачот на „Хари Потер“ ќе добие милионска отштета од спогодбата со компанијата Антропик

Вештачката интелигенција сè почесто се судира со авторското право, а еден од најголемите судски договори досега покажува дека последиците можат да бидат милионски. Издавачката куќа „Блумсбери“, позната по серијалот за Хари Потер, ќе добие значителен дел од спогодбата меѓу стартапот Антропик и илјадници автори, со што случајот станува пресвртница во односите меѓу креативната индустрија и компаниите што развиваат генеративна вештачка интелигенција.

Историја на „руската“ салата

Од сите контроверзни генези важни за човештвото, за време на празнициве нас нè измачи една мисла - дали има вистина во приказната за руското потекло на салатата, или тоа е уште еден словенски заговор кој е време да се разнебити?

„Паралели и парадокси: истражувања поврзани со музиката и општеството“ од Едвард Саид и Даниел Баренбојм

Годината ја завршуваме со мал јубилеј - двестотата Букбокс читанка, посветена на една тема која ни беше важна минатата година, прелевањето меѓу музиката и контекстот во кој таа се создава.

„Црно огледало: Бандерснеч“ (2018)

Серијата, која ја прогласивме за едно од најдобрите нешта што ѝ се случиле на популарната култура во последнава деценија, со овој филм преоѓа во долгометражни проекти. Но премиерата на првиот, кој на Нетфликс се емитуваше вчера, 28.12, не ветува.

За што (побогу) служи студирањето?

Однапред знаеме кои маани би можеле да му ги најдете на текстов. Ниту општеството им понудило „високо квалитетен идентитет“ на нашите студенти. Ниту пак нашите библиотеки се толку „неверојатно богати“ како оние на Харвард или на Јеил. Но овие совети би требало да важат од најзабаталената селска училница која се грее на дрва, до најпрестижниот универзитет. 

Кога Наполеон од досада учел англиски

Император, војсководец, за многумина генијален стратег. Во еден момент изолиран на крај на светот, во куќа без ви-фи и сателитски канали, а полна стаорци. Што може човек да прави во такви околности а да не полуди? Па - да учи странски јазик.

Почина најнеобичната ТВ ликовна критичарка

Сестра Венди Бекет за Британците беше сакана телевизиска презентерка, токму затоа што не изгледаше дека се разбира во финтите на медиумот. Почина во манастир, на 88 години.

Сите пропаднати бизниси на Марк Твен

Во „Како да НЕ се збогатиш: финансиските невољи на Марк Твен“ Алан Пел Крафорд, ги истражува опсесивните аспирации на славниот автор да се занимава со разни бизниси. Подеднакво неуспешно со секој од нив.

Сликата на Салвадор Дали што ѝ го спасилa животот на жена му на Ескобар

„Танцот“ не е најпознатата слика на шпанскиот надреалист, но има најинтересна приказна. 

„Некој бил тука“ од Николина Андова Шопова

Главен лик во овој дебитантски роман не е човек, туку место. Не зборува и не дише, па сепак, како огледало ги рефлектира копнежите и стравовите на оние кои престојуваат во него. Во случајов тоа е стан во неименувана градска населба. Но таквото место може да биде лоцирано насекаде. И во други луѓе. Дури и во самите нас.

Градот дизајниран во облик на глава од ирвас

Во Рованиеми, на работ на Арктичкиот круг, сè се врти околу неговиот најславен жител, Дедо Mраз. Она што од поплавата визуелни дразби туристите не го гледаат, е формата на самото гратче.

„Апсолутно за музиката: разговори со Сеиџи Озава“ од Харуки Мураками

За личен културен настан на годината го прогласувам мојот обновен интерес за класичната музика и сето она што тоа го повлече - нови пријателства со луѓе од оваа бранша, посетени концерти и изгледани едукативни видеа, и последно но не и најмалку значајно, прочитани книги на оваа тема. Две од нив е најдобро да се читаат една по друга - еве ја првата.

Изотип или обидот да се создаде универзален визуелен јазик

Неодамна пишувавме за „Солресол“ - вештачкиот јазик создаден од композитор од 19 век базиран на седумте слогови од западната музичка скала. Во редицата обиди да се создаде универзален јазик кој ќе ги надмине недоразбирањата кои ги создаваат оние поединечните, еве уште еден.

Година на бестселери со е*ење во насловот

До сега не сме сретнале нешто слично во македонското издаваштво. Но списоците на најдобро продавани книги на англиски во 2018 беа полни со *.

Кога медиумите со месеци ја пренесувале смртта на еден поет

Во декември 1891, Волт Витман се разболел. Репортерите на Њујорк Тајмс континуирано и со неверојатни детали известувале за состојбата на здравјето на омилениот американски поет, до неговата смрт, на 26 март 1892.

Уметноста е опасна по живот: срцев удар заради Ботичели

Неименуван 70-годишен посетител на галеријата Уфици во Фиренца пред неколку дена добил срцев напад стоејќи пред сликата „Раѓањето на Венера“. Ваквата интензивна реакција на уметност не е непозната. Си има и име.

Вежбање скромност како услов за човечност

Неодамна пишувавме дека човек не треба да се фрустрира од своите купови книги, затоа што тие се само потсетници на она што тој не го знае, односно поттикнувачи на неговата интелектуална понизност. И што ако највисокото постигнување во овој свет доаѓа токму од нашата свесност за сопствената ништожност, од која (парадоксално) треба да црпиме енергија за подобро и повеќе?

Не се срамете од натрупаните книги - тие ве потсетуваат колку не знаете

Во рубрикава до сега сме пишувале за „цундоку“, односно за трупањето книги, во негативен клуч. Со блага иронија сме ги спомнале и најголемите трупачи во историјата. Но сега да ја видиме и другата страна - зошто поседувањето голем број книги (кои не сте ги прочитале) може да биде добро?

Kласичната музика прави да трошиме повеќе

Шведска професорка порачува: музиката пуштена во продавниците и трговските центри може потсвесно да ја зголеми желбата за купување скапи работи. За среќа по нашите не го пуштаат Бетовен.

„Правда“ е збор на годината според Меријам-Вебстер

Изминатата година овој збор бил во првите 20-30 пребарувања на сајтот на издавачот на познатите речници на англиски јазик. Расна, социјална, економска - сите овие биле во центарот на американската (и не само американската) дебата.

Чувајте си ја лутината (корисна е)

Вообичаената мантра е - ако чуваш некој гнев или незадоволство во себе, тоа не е здраво и треба што побрзо да се надмине и заборави. Нова книга го тврди обратното: лутината е корисна, затоа што нуди морален компас и го крепи достоинството.

Жената чие тело ќе живее вечно

Сузан Потер го донирала своето тело на науката. Од тогаш тоа било замрзнато, пресечено со пила на четири дела, 27.000 пати сецкано и после секој рез фотографирано. Резултатот: виртуелен труп кој (буквално) ќе им зборува на студентите по медицина од гробот.

Кампања за читање во (наши) автобуси

Неодамна пишувавме за тоа зошто не е можно да се чита во скопскиот градски превоз, кукајќи над нашата транспортна судбина. Ама некој наместо да кука, се фатил за работа.

Фотографот кој ги визуелизира различните верзии на својата смрт

Секој со минимум способност за интроспекција си го поставува прашањето - и кога, но и како ќе заврши мојот живот? Сепак, ретко кој е доволно храбар тоа и да го визуелизира на начин на кој го прави овој фотограф.