Bookbox

Археолозите во Холандија открија необичен римски артефакт што фрла нова светлина врз верувањата и магиските практики во античкиот свет. Станува збор за мала оловна плочка со испишани клетви и повикувања на божества и демони, која била користена за нанесување штета на непријатели. Истражувачите се особено заинтересирани од необичната комбинација на јазици и културни влијанија што се забележуваат во натписот.

Паноптиконот (еден можен превод - Севид) е еден од најпознатите архитектонски и општествени концепти во историјата. Замислен кон крајот на 18 век од британскиот филозоф Џереми Бентам, тој требало да биде револуционерен модел за затвори, болници и други институции. Денес овој концепт најчесто се споменува во дебатите за надзор, контрола и приватност, но неговите траги можат да се пронајдат и во реални градби, меѓу кои и еден затвор на грчкиот остров Крф.

Кратка историја на навивачкиот шал

Без разлика дали се работи за натпревар во Англија, Аргентина, Германија или Бразил, едно нешто е заедничко за фудбалските навивачи ширум светот – шаловите. Денес тие се неизбежен дел од навивачката култура и симбол на припадност кон омилениот клуб. Но нивната историја не започнала како маркетиншки производ или навивачки реквизит. Напротив, првите фудбалски шалови имале многу попрактична намена – да ги заштитат навивачите од студот на британските зими.

Промени во Греми наградите за 2027 - пет нови категории

Најпрестижната музичка награда во светот продолжува да се прилагодува на промените во музичката индустрија. Организаторите на Греми наградите најавија воведување на пет нови категории и низа измени во правилата за гласање и номинации, кои ќе важат од изданието во 2027 година. 

Шон Пен ќе режира филм инспириран од нападот врз Капитол

Американскиот актер ќе режира нов филм посветен на настаните од 6 јануари 2021 година, кога приврзаници на Доналд Трамп насилно упаднаа во зградата на Конгресот во Вашингтон. Проектот, кој ќе го реализира во соработка со студиото Ворнер брос, е заснован на сценарио на Пен, а снимањето се очекува да започне во 2027 година.

Како Харви Стромберг го насамари MoMA

Не мора да е 1 април за да смислите добра измама, местенка или шега. И не само за некого да исмеете или зафркнете, туку и за да искажете став по однос на некое важно прашање. Токму како што направил овој њујоршки уметник.  

Само битангите пијат млеко

Големите книжевни имиња влегле во легендите по пијанчењето - тие станале нераздвојни од нивните дела. Се пиело во сите епохи и веројатно уште од првиот пишан збор. 

Строгите животни правила на Толстој: посетувај бордел само два пати месечно

Кога имал 18 Толстој веќе знаел дека има потенцијал да стане „исклучителна личност“ и голем писател. Но бил свесен дека тоа подразбира одреден режим на живот и големи жртви. Си зацртал правила, кои со текот на годините станувале построги. Некои од нив очигледно ги следел, за други му одело потешко. Па и писателите се само луѓе...

Книга напишана на хартиени авионски ќеси

Ги знаете оние ќеси, што стојат во мрежичката на авионското седиште пред вас, и кон кои посегнувате кога не-дај-боже ќе ви се слоши? Епа врз такви Кејв ги запишувал своите впечатоци од последната турнеја низ Америка, за сега да ги вкоричи во тврда корица и да ги наплаќа по 1,100 долари. Што би се рекло, „еве, не знам“...

Зошто милиони возрасни ја купуваат оваа боенка?

Списокот на топ 100 книги на Амазон се менува од час во час, но две книги долго се држат на него. И двете се - боенки за возрасни.

Почина Нобеловецот Транстромер

Се сеќаваме на овој тивок човек, којшто во св. Софија, при примањето на Струшкиот венец на поезијата во 2003, свиреше клавирско дело за лева рака, напишано специјално за него, бидејќи само таа му беше подвижна. Истата таа внатрешна креативна сила зрачи и од неговата поезија.

Дорс и Рејдиохед во аудио архивата на Конгресната библиотека

Деби албумот на Дорс од 1967, OK Computer на Рејдиохед од 1997, историски снимки со музика од светскиот саем во Чикаго од 1893, се меѓу овогодинешниот избор на Конгресната библиотека, како нови архивски единици во нејзината голема звучна збирка.

Кратка историја на „Американитис"

Пред повеќе од еден век, експертите сметале дека Американците премногу работат, што претставувало закана не само по нивното лично здравје, туку и по она колективното. Оваа појава била опишана со еден денес подзаборавен израз. 

Митот за осумдесетите

На ХТВ е во тек серија којашто зборува за загребската сцена од ’80-тите. Нивните медиуми се полни со главно негативни коментари на разни „експерти" и живи сведоци на тоа време, кои тврдат дека серијата не чини, дека ништо во неа не е „веродостојно".

Мрачното оригинално сценарио за „Прекрасна жена"

Филмот којшто се смета за антологиски во жанрот романтични холивудски филмови, во првичната верзија не бил ни од далеку таков. Како дошло до тоа мрачен филм за зависничка-проститутка и богаташ-кретен да стане современа бајка?

Сте чуле ли за славниот шведски уметник Ике Андрјус?

Дали правите разлика меѓу постер од 10 евра кој се продава во Икеа и врвна уметност? Life Company, холандска продукциска компанија, ги мами посетителите на Музејот на современа уметност во Арнхем, сугерирајќи им дека постерот е всушност концептуално дело на уметник, чии дела вредат милиони.

Кант е идиот

Русија е баш чудна земја - додека светот жолчно се расправа за актуелни политички настани и ликови, тие се фаќаат за пиштол за филозофски дела, и за тоа дали прозата е подобра од поезијата. Најново е што некој го искажал своето мислење за големиот германски филозоф, на ѕид од неговата родна куќа, којашто се распаѓа.

Медиумски случај од кој треба да зарумениме

Ако „интернет" вика дека Румена е лезбејка, кои сме ние да се противиме?

Болницата за кукли

На оние коишто немале прилика да го запознаат Синан можеме само да им порачаме - не знаете што сте пропуштиле. Обдарен со редок раскажувачки талент, тој има способност да ги хипнотизира собраните околу кафанскиот астал. Оттаму, штета што овој текст ќе го читате, а нема да го слушате со гласот на „Овидиј од Граб", како што го нарекуваат овој писател и преведувач од српското село Граб.

55 први и последни филмски сцени

Во животот е јасно - првата сцена е кога ќе се родиш, а во последната умираш. Барем во овој аспект уметноста не го имитира животот, туку се обидува да биде понепредвидлива од него. Често во тоа и успева.

Така компонираше Ниче

„Би верувал само во Бог кој знае да танцува" е една од славните изреки на Ниче, којшто не само што бил голем љубител на музиката, туку и самиот ја создавал.

Моќта на „доволно добро"

Потрагата по „најдобриот од сите можни светови" е сигурен начин како да се откажеш и од она малку животна среќа којашто ти следува. Многу подобро поминуваат оние коишто наместо многу да бираат, уживаат во она што е „сосема ок", исто како тоа да е совршено.

Уморни од сето тоа

Иако сонетите на Шекспир главно се толкуваат како љубовни, и како такви се често цитирани на маици, плишани срциња и покани за свадби, има и такви кои се всушност остра критика на нехуманите времиња во кои владеат разорени морални и естетски вредности. Таков е 66-тиот, чија атмосфера можеби ќе ви се види позната.

Книга на малите животни задоволства

Помала од нокт, оваа книга содржи сè за што би требало да бидеме благодарни што воопшто сме живи - балони, мирис на дожд, возење на колички во супермаркет, кога ќе го извадиш она што ти се заглавило меѓу забите...И да, јадење музли од черепот на твојот непријател.

„Бранот" (Die Welle, 2008)

Каде се границите на нашата природна потреба за потчинување на авторитет и припадност на група? Колкав е нашиот капацитет за нанесување зло во име на овие „повисоки добра"? Тоа се темите со коишто се занимава oвој филм, правен според реален социјален експеримент, чии резултати се применливи и сега и тука.

Книжевните референци на албумот „Одбрана и последни денови"

Албумот на Идоли беше објавен 1982 и до денес остана еден од антологиските кога се зборува за музиката на бившите југословенски простори. Со него се поврзани најмалку двајца писатели, едниот поочигледен, другиот малку затскриен. Андрија Шкаре на сајтот Букса зборува за Влада, „Русија" и книжевната петокрака на нејзиното чело.

Мостови

Убав есеј на нобеловецот за, според него, практично и симболички најважниот градежен објект којшто го има измислено човештвото - мостот.