Bookbox

Паноптиконот (еден можен превод - Севид) е еден од најпознатите архитектонски и општествени концепти во историјата. Замислен кон крајот на 18 век од британскиот филозоф Џереми Бентам, тој требало да биде револуционерен модел за затвори, болници и други институции. Денес овој концепт најчесто се споменува во дебатите за надзор, контрола и приватност, но неговите траги можат да се пронајдат и во реални градби, меѓу кои и еден затвор на грчкиот остров Крф.

Кога ќе се спомене средновековното банкарство, повеќето луѓе помислуваат на трговци, благородници или богати семејства. Но во средновековна Виена важна улога во финансискиот живот на градот имале и женските манастири. Во време кога модерни банки сè уште не постоеле, калуѓерките не само што управувале со значителни средства, туку и позајмувале пари, финансирале имотни трансакции и придонесувале за стабилноста на градската економија.

Промени во Греми наградите за 2027 - пет нови категории

Најпрестижната музичка награда во светот продолжува да се прилагодува на промените во музичката индустрија. Организаторите на Греми наградите најавија воведување на пет нови категории и низа измени во правилата за гласање и номинации, кои ќе важат од изданието во 2027 година. 

Шон Пен ќе режира филм инспириран од нападот врз Капитол

Американскиот актер ќе режира нов филм посветен на настаните од 6 јануари 2021 година, кога приврзаници на Доналд Трамп насилно упаднаа во зградата на Конгресот во Вашингтон. Проектот, кој ќе го реализира во соработка со студиото Ворнер брос, е заснован на сценарио на Пен, а снимањето се очекува да започне во 2027 година.

Кога Европа се плашела од патлиџани

Денес без домати не може да се замисли европската софра - го има во салати, пици, тестенини. Но кога првпат пристигнал во Европа од Америка, наместо во чиниите, завршил во градините како украсно растение. Со векови многу Европејци верувале дека доматот е отровен, па дури и поврзан со вештерство и магија. Потребни биле речиси двеста години за ова црвено овошје да ја надмине својата лоша репутација и да стане едно од најомилените во европската кујна.

Голема интерактивна изложба за Михајло Пупин во Белград

Колку интересна може да биде изложба за макар и славен научник, во историски музеј, за некој што нема појма од природни науки? Епа многу.

Збор на годината кој воопшто не е тоа

Оксфордските речници, издание на Оксфорд jуниверзити прес, го објавија нивниот збор на годината. Тоа е:

Koга терористички напад се случува на концерт

На денот на нападот во Париз се обидовме да видиме дали има некаква врска помеѓу името на бендот кој свиреше таа вечер во Батаклан, и мотивите на напаѓачите. Таква врска изгледа нема, но има една друга - дека тероризмот е во спротивност на идеалите на музиката и на уметноста воопшто.

Опера чија сцена е еден цел град

126 музичари, танчари и актери уествуваат во „Куцкамен", подвижна опера која се случуваше во Лос Анѓелес до вчера, 22 ноември. Проектот се опишува како најамбициозен музички настан од Вагнеровата поставка на „Прстенот на Нибелунзите" во 1876, која траела непрекинато четири дена.

Кога јутјубери стануваат писатели

Пред некое време едно (наше) осумгодишно дете нè остави без зборови кога на стандардното теткинско прашање „Што сакаш да станеш кога ќе пораснеш?" брзопотезно изјави - јутјубер! Нему, за разлика од нам, му е сосема јасно дека се работи за респектабилна, атрактивна и над сè профитна професија. Плус сега вклучува пишување книги.

Нонсеум или уметноста на неуспехот

Чинија со дупки, за оние кои се на диета. Комбинација на лопата со фотеља, за мрзливи градинари. „Фејсбук" или книга со огледалца во кои се гледате себеси - ова е мал дел од пронајдоците во Нонсеум, или музејот на пропаднатите и тотално бескорисни идеи. Демек сите други се спротивно на ова.

„Мондегрин" или феноменот на погрешно слушање стихови од песни

Ви се случило во уво да ви влезе збор од песна од кој никако не можете да се отарасите, дури и кога знаете дека нема шанси тој да гласи така? Не се секирајте, и на други им се случува, а феноменот си има и име.

Нов албум со досега неиздадени песни на Џеф Бакли

„Јас и ти" ги содржи првите снимени сесии за Колумбија рекордс на прерано заминатиот музичар. Како и со сите други изданија на тн. „загубен" материјал и ова остава доза на скепса - дали ваквото постхумно издавање ни кажува нешто ново? Дали неговата репутација може да биде загрозена од второкласен материјал? Кога е во прашање Бакли ништо од ова не ни е важно.

Петар Павленски или радикалниот протест на уметникот

Неговите перформанси предизвикуваат физичка болка дури и ако само слушаш за нив. По најновата акција - палење на огромната порта на зградата на руската Федерална служба за безбедност во центарот на Москва - Павленски се соочува со тригодишна затворска казна. Но ова е благ симболички чин на отпор во однос на она што го има правено претходно.

Македонски хип-хоп документарец на Синедејс

Утре (понеделник, 16.11) во 21 часот во кино Фросина ќе видите една можна приказна за македонскиот хипхоп - ако сте дел од таа сцена ќе ги препознаете луѓето, музиката и стиховите. Ако не сте, ќе научите нешто за една урбана субкултура, чија иднина во градов ни изгледа сигурна. Плус, влезот е бесплатен.

Koja e групата на чиј концерт во Париз се случи најкрвавиот инцидент?

На петок 13-ти во концертната сала Батаклан во францускиот главен град, при крај на концерт на американска група, се случи напад чии жртви уште се пребројуваат. Името на групата: Eagles of Death Metal. Дали во ова има некаква симболика?

Градот убав

Напишана за еден град којшто го снемува, и за едни луѓе кои ги сакам.

Харвард воведе родово неутрални заменки за своите студенти

Наместо само „тој" (he) и „таа" (she), Харвард и уште неколку американски универзитети воведуваат нешто како „ту" (ze), плус и можност да се користи неутралното „тие" (they) и кога станува збор за едно лице. Сега, при уписот или при каква и друга регистрација на факултетот студентите ќе имаат повеќе опции родово да се декларираат.

Што кажуваат, а што навистина мислат Британците?

Ги знаете оние таблици со „преводи" на она што го кажуваат жените и мажите, во она што навистина го мислат? Оваа е направена врз основа на национална припадност, то ест на феномен познат како „британскост".

Реквизитите од „Брејкинг бед" во колекцијата на Смитсонијан

Националниот музеј на американската историја Смитсонијан, како што гласи неговиот официјален назив, во својата збирка ја има шапката која ја носел Линколн вечерта кога бил застрелан, знамето кое го инспирирало Франсис Скот Ки да ја напише американската химна, а сега и „кристалот“ на Волтер Вајт.

Прирачник за витези - нова книга на Итан Хок

Вчера (10.11) од печат излезе нова книга за деца на Итан Хок, опишана како „незаборавна приказна за патувањето на еден татко и безвременски водич за голем број животни прашања".

Врската помеѓу „Црно огледало" и „бомбата" за Дејвид Камерон

Пред нешто повеќе од еден месец во Британија изби скандал во кој (наводно) беше замешан нивниот премиер Дејвид Камерон. За ова пишуваа и нашите медиуми, но ниту еден од нив не застана зачуден пред еден факт - дека целата работа беше визионерски начната во епизода, од (наводно) научно-фантастична серија.

Музиката од „Синема парадизо" со различни инструменти

Италијанскиот филм од 1988 кој на времето доби Оскар за најдобар филм од неанглиско говорно подрачје веројатно сте го гледале, а можеби сте пророниле и некоја солза. Трогателниот ефект во голема мерка го прави музиката на Мориконе постариот (Енио) и помладиот (Андреа).

Роман напишан врз основа на хотелски рецензии

Хотелите и мотелите се чести замислени или реални локации на американската литература. Оваа книга е напишана низ медиумот на хотелските онлајн критики, преку кои често повеќе откриваме за себеси отколку за она што наводно го оценуваме.

Трагедијата на Џејмс Бонд

007 би требало да биде херој и модел за градење карактер во реалниот живот. Но да беше вистински, два пати ќе размислевте пред да го запознаете со роднините и пријателите.

Постојат само 37 можни приказни

„Еден човек убива една жена и потоа се чувствува лошо“. Ова може да биде заплетот на „Злосторство и казна“, но и на бројни театарски драми или филмови. Иако може да се разликуваат во детали, постојат ограничен број приказни, кои ги вртиме откако постои човек кој има нешто да раскаже.

Зошто повеќето јазици кубурат со зборови за мириси?

Ако сакате да објасните што е „јагода" некому којшто никогаш не го пробал ова овошје ќе имате куп зборови на располагање кои го опишуваат нејзиниот изглед (мала, црвена) или вкус (мека, сочна, слаткасто-киселка). Ама како мириса јагода? Па...јагодесто.

18 филмови на ЕТНОФФ

Утре (сабота) во Кинотека и следниот ден на Институтот за етнологија и антропологија на ПМФ ќе се одржи меѓународен филмски фестивал со богата програма. Важно: влезот е бесплатен.

Колумните на Милош Васиќ конечно во книга

Текстовите на овој познат белградски новинар биле толку често пренесувани на сајтов што нè фаќа едно незгодно. Но сега, кога тој објави дел од нив во книга во Србија, се надеваме дека нив наскоро ќе ги видиме вкоричени и на македонски.