Честито 30 април - Меѓународен ден на џезот

Џезот и класиката се упростуваат

Новите истражувања покажуваат дека музичките жанрови кои традиционално се сметаат за сложени, како класичната музика и џезот, со текот на времето стануваат поедноставни во својата структура. Иако постарите генерации често тврдат дека музиката „порано била подобра“, научниците сега се обидуваат тоа да го проверат преку конкретни анализи, а не само преку носталгија.

Тим италијански истражувачи анализирал околу 20.000 MIDI-датотеки со музика создадена помеѓу 1600 и 2021 година. MIDI е дигитален формат што овозможува музиката да се претстави како низа од тонови, ритми и хармонски премини, што на научниците им дозволило да ја мерат музичката „комплексност“ на сличен начин како што се анализира сложеноста на текстовите.

Според Николо Ди Марко, професор на Универзитетот во Тушија во Италија и коавтор на студијата објавена во списанието „Нејчр“ под наслов „Декодирање на еволуцијата на мелодиската и хармонската структура на западната музика низ призма на мрежната наука“ (23 април 2026), истражувачите најмногу се фокусирале на мелодиските и хармонските премини. Резултатите покажале дека класичната музика и џезот постепено почнале да наликуваат на современите, попопуларни жанрови кои имаат поедноставна структура.

Ова не значи дека денешната музика е „полоша“, туку дека сложеноста се појавува на поинаков начин. Во минатото, композиторите често создавале густи хармонски структури и сложени мелодии, додека денес многумина се насочуваат кон јасност, повторување и поголема пристапност за поширока публика. Според Ди Марко, класичната музика не станува помалку сложена, туку „различно сложена“, бидејќи комплексноста се префрла во други елементи што потешко се мерат.

Сличен тренд било забележан и во истражување од 2024 година на Универзитетот „Квин Мери“ во Лондон, каде било утврдено дека и најслушаните поп-хитови стануваат сè поедноставни по структура. Тоа укажува дека ова не е ограничено само на популарната музика, туку е поширок културен процес.

Дополнителни музиколошки истражувања покажуваат дека платформите за стриминг исто така влијаат врз начинот на создавање музика. Денес песните често имаат пократки воведи, побрзо стигнуваат до рефренот и користат повторливи мотиви за полесно да го задржат вниманието на слушателот. Ова особено се забележува кај помладата публика, која музиката најчесто ја слуша преку кратки дигитални формати и социјални мрежи.

Истражувањето на Ди Марко е дел од поширок проект што ја проучува еволуцијата на човечката комуникација во дигиталната ера. Нивните претходни анализи покажале дека и начинот на кој луѓето комуницираат на интернет станува поедноставен, со пократки пораки, директен израз и помалку сложени јазични конструкции.

Сепак, научниците не гледаат на ова како на негативен процес. Напротив, во сè повеќе поврзан свет, поедноставните музички структури можат да значат поголема достапност, полесно разбирање и пошироко глобално влијание. Наместо пад на квалитетот, тие го гледаат ова како природна еволуција на уметноста во новите општествени и технолошки услови.

30 април 2026 - 09:45