- Се навршуваат 100 години откако во Атина, на барање на Друштвото на народите од Женева, во 1925 година бил објавен „Абецедар“ за учениците Македонци од Егејскиот дел на Македонија. Тој никогаш не влегол во употреба поради негаторските политики на соседите кон македонскиот идентитет. На ова беше уште еднаш потсетено на промоцијата на реобјавеното издание, „ Абецедарот- сто години потоа“, која се одржа на 13.12.2025 на Универзитетот „Скопје“.
- „Абецедарот е напишан на латиница. Веројатно тоа е грчки маневар повторно за да се избегне бугарската и српската кирилица. Бидејќи и Бугарите и Србите барале заштита на своето малцинство во Грција. А, Грците тврделе дека не се работи ниту за бугарско, ниту за српско малцинство, туку за автохтоно славоговорно население, како што тоа го викале, бидејќи одбегнувале да употребат некаков епитет македонски“, изјави на настанот историчарката Виолета Ачковска.
- Транскрипцијата во новото, преобјавено издание на „ Абецедарот“, од латиница на кирилица ја направи професорката Елка Јачева- Улчар. Според неа, во оригиналот од пред 100 години се користел дијалект што во творештвото го применувал Крсте Мисирков. Неговата основа е од западниот дел на леринско- битолските говори, а акцентот е на третиот слог, од крајот на зборовите.
- Емилија Нешкоска-Чретник е лингвистика и докторантка од областа на етимологијата на Филозофскиот факултет во Љубљана. Нејзините почетоци со истражувањата за македонскиот јазик ги започнала на Филолошкиот факултет во Скопје, каде ги завршила студиите по македонистика. Сега работи во еден од водечките етимолошки центри во регионот, на Универзитетот во Љубљана.
- „Благодарение на стручната поддршка, како и располагањето со богата литература што ја поседува Институтот за словенечки јазик Фран Рамовш во Љубљана, започнав да го реализирам еден од најважните и долгоочекувани проекти за македонистиката – Етимолошкиот речник на македонскиот јазик, кој претставува мој личен потфат. Овој потфат не само што има за цел да го пополни значајниот научен јаз во македонската лингвистика, туку има за цел да ја воведе етимологијата во фокусот на истражувањата, каде што досега беше маргинализирана“, вели aвторката на својот сајт.
- Порталот е составен од три дела: Етимолошки речник на македонскиот јазик, Етимолошки материјали за македонскиот јазик и блог. Тој нуди систематски обработени податоци за потеклото и развојот на зборовите: нивната хронологија, фонетски и семантички промени и нивните индоевропски или словенски паралели. Во најновиот блог пост се анализира етимологијата на македонското „чекор“ и неговата врска со „чкор“.
Алал, Емилија!
- Пред да стане симбол на урбанистички судир, „Треска“ била практична, жива инфраструктура за младинската музика: фабрички клуб што во доцните 60-ти значел – сала, струја, озвучување, публика, ред. А во време кога вторaта генерација македонски рок-состави веќе е активна (1967), токму ваквите места ги држеле бендовите на нозе.
- Во социјализмот, работните организации/фабриките често функционирале и како културни центри: имале свои сали, мензи, клубови, синдикални структури и често поддржувале или домаќинеле настани (игранки, фестивали, младински програми, КУД-ови). Во многу градови „Домови на култура“ и работнички културни друштва се врзуваат токму со работни колективи и локални индустрии.
- Постојат и сведоштва за судири помеѓу младинската бучава (бит/рок) и организациските ограничувања – исклучени појачала, „жири“, „неутрална страна“, „врски“, „недозволена опрема како причина за одземање на место“ или бендовите кои биле организатори на настанот, да бидат и добитници на првото место.
