Вести › Набрзинка

Фрчат оставки поради досиејата Епстин

2 февруари 2026

Мирослав Лајчак, советникот за национална безбедност на словачкиот премиер Роберт Фицо поднесе оставка откако неговото име се појави во новообјавени документи поврзани со Џефри Епстин. Лајчак првично негираше дека е одговорен за било кривично дело, опишувајќи ги комуникациите како неформални, но објасни дека дава оставка за да спречи политичка штета на премиерот.
Нови документи покажуваат дека Лајчак го замолил Епстин да го запознае со „млади девојки“, побарал да биде поканет на „приватните игри“ и му се пофалил дека „сè уште не го видел во акција“.

Во времето на преписката, Лајчак истовремено бил министер за надворешни и европски работи претседател на Генералното собрание на ОН. Тој го претставил премиерот Фицо како „вистински човек за унапредување на политички интереси на западната мрежа на радикалната десница“. Епстин, пак, во порака до Стив Бенон, го идентификувал Лајчак како „човек што ќе води „европски проект“.
Покрај тоа што два мандати беше шеф на словачката дипломатија, Мирослав Лајчак беше на важни позиции на Балканот, како амбасадор во Сојузна Република Југославија (подоцна Србија и Црна Гора), со акредитација и во Албанија и Република Македонија (2001-2005), како супервизор на референдумот за независност на Црна Гора (2005), а потоа и специјален претставник на меѓународната заедница за БиХ (2007-2009) и специјален претставник на ЕУ за дијалогот Белград-Приштина и други регионални прашања на Западен Балкан (2020-2025).
Оставка од британската Лабуристичка партија вчера поднесе и поранешниот министер и амбасадор во САД, Питер Манделсон, за да ја спаси партијата од срам поради неговите приватни врски со Епстин.
Освен што го има на фотографии како по гаќи стои покрај жена (иако е отворено геј), документи сведочат Манделсон од Епстин добил 75.000 долари во 2003 и 2004 година. Од него се барало да влијае врз промена на владината политика за данок на бонуси на банкарите. Во тоа време, Манделсон бил бизнис секретар во владата на Гордон Браун. „Се трудам напорно да ја изменам. Министерството за финансии се занимава, но јас сум на случајот“, му напишал лордот Манделсон на Епстин.

извор

Иран ќе наплаќа „осигурување“ за премин на Ормускиот проток

18 мај 2026

Иран формира нова дигитална платформа за осигурување „Ормуз сејф“, како ново владино тело за управување со бродскиот сообраќај низ Ормускиот проток. Платформата ќе се потпира на плаќања со криптовалути.
Според планот на Министерството за економија, управувањето со теснецот преку рамка за осигурување би овозможило издавање на разни полиси за поморско осигурување, како и сертификати за финансиска одговорност, наместо да се наплаќа „патарина“. При идеални околности, ова би можело да генерира до 10 милијарди долари приходи за Техеран.
Планот ќе почне со осигурување кое покрива инспекција, задржување и конфискација на бродови. Штетата од воени напади нема да биде покриена.
„Овој модел би бил прифатлив за другите земји во мирно време, а сепак би му дозволил на Иран да врши контрола врз теснецот“, објави државната новинска агенција Фарс.

извор

Путин им нуди руски пасоши на жителите од регионот отцепен од Молдавија

18 мај 2026

Молдавските лидери ја осудија како „закана“ одлуката на Владимир Путин да го поедностави процесот на давање руско државјанство на жителите на регионот Придњестровие, кој се отцепи од Молдавија пред 36 години.
Една половина од жителите на Придњестровие веќе имаат руско државјанство. Декретот на Путин објавен во петокот им овозможува на уште 350.000 луѓе да добијат руски пасоши без да го исполнат условот за постојан престој во Русија.
„Ова е начин повторно да ни се закануваат, бидејќи на Русија не ѝ се допаѓаат нашите акции за реинтеграција. Веројатно им требаат повеќе луѓе за да испратат во војната во Украина“, изјави молдавската претседателка Маја Санду.
Рускиот амбасадор во Кишињев, Олег Озеров, изјави дека потегот е од хуманитарни причини, во согласност со меѓународното право, поради „зголемениот притисок“ од Молдавија врз Русите. Тој ги оцени реакциите како „лицемерие“, бидејќи Молдавија им дозволува на нејзини граѓани да добиваат романски пасоши.
Придњестровие се отцепи во 1990 година, кога Молдавија сè уште беше советска република. По двегодишен судир со повеќе од 1.000 жртви, двете страни се во мир, заштитуван од контингент од 1.500 руски војници. Регионот има свои политички институции - парламент, војска, полиција и поштенски систем.

извор