Вести › Набрзинка

Универзитетот Колумбија го плати арачот за грантови од Трамп

24 јули 2025

Универзитетот Колумбија се согласи да ѝ плати на федералната влада 200 милиони долари во текот на три години, за да му биде вратен пристапот до дел од грантовите од 400 милиони што администрацијата на Трамп ги замрзна во март.
Колумбија беше првиот универзитет што беше обвинет од Трамп дека не го спречил антисемитизмот, во врска со ланските протести против израелската воена интервенција во Газа.
Претседателката на универзитетот, Клер Шипман, соопшти дека договорот постигнат со властите не значи и признавање одговорност за обвиненијата, туку е „важен исчекор по периодот на неизвесност кој ги загрозил истражувачките дејности“.
Владата на Трамп укина или замрзна повеќе од 4.000 грантови во вкупна вредност од 8 милијарди долари за повеќе од 600 универзитети и колеџи низ САД. Харвард, најбогатиот универзитет во САД, реши да ја тужи администрацијата поради кратењето милијарди долари и забраната да запишува студенти од странство. Судскиот процес почна во понеделникот.
Трамп ги повика универзитетите да го следат примерот на Колумбија: „Ќе дојдат многу други високообразовни институции што повредија многумина, беа неправедни и лошо трошеа федерални пари“.

извор

САД ќе дозволат повисоки дози на зрачење од нуклеарните централи

3 јули 2026

Американските регулатори предложија разлабавување на стандардите за безбедност од зрачење на нуклеарните реактори за да се олесни и забрза изградбата на нови атомски централи.
Ќе се укине стандардот за заштита „Најниско разумно остварливо ниво“ ALARA, кој е линеарен и нема дефинирани прагови, врз основа на претпоставката дека „секоја доза на зрачење, без разлика колку е мала, носи ризици од развој на рак“. Придржувањето до стандардите ALARA е енормно скапо, зголемувајќи ја цената на изградбата и работа на реакторите за милијарди долари.
Операторите на нуклеарните централи ќе добијат поголема флексибилност да поставуваат прагови на дозволените дози на зрачење за работниците и околината, врз основа на специфичните околности и новите технологии.
Предложените измени се во согласност со наредбата на Доналд Трамп за четирикратно зголемување на американскиот капацитет за генерирање нуклеарна енергија од околу 100 гигавати во 2024 година на 400 гигавати во 2050 година.

извор

Заради пијани туристи, Сплит забранува ноќно продавање алкохол

3 јули 2026

Повраќање по улици, уринирање на јавни места, спиење по влезови, тепачки и гласно викање до раните утрински часови се неизбежен летен декор на популарните туристички дестинации како што е Сплит.
Градот ќе проба да стави крај на ова со забрана за продажба на алкохолни пијалоци во продавниците од 21 часот до 6 часот наутро.
Во јуни Брзата помош интервенирала во 50-тина случаи на алкохолизирани на јавни места, повеќе од нив млади туристи од странство.
„Ќе се изнакупуваат алкохол пред девет навечер,“ вели жител на градот кој не верува дека мерката ќе даде резултат.

извор