Сè започнало на 13 мај 1917 година, кога десетгодишната Луција дос Сантос и нејзините братучеди Франциско и Жасинта Марто чувале овци во близина на Фатима, село во Португалија. Тие тврделе дека виделе блескава фигура на дабово дрво, за која верувале дека е Богородица. Според нивните зборови, таа им рекла секој месец, на 13-ти, повторно да доаѓаат на истото место.
Децата подоцна кажале дека при видението добиле три тајни. Првите две биле објавени, додека третата – позната како „третата тајна од Фатима“ – со децении била чувана во тајност во Ватикан. Токму оваа мистерија придонела Фатима да стане светски познато место, исполнето со верувања, шпекулации и теории на заговор.
Најголемо внимание предизвикал настанот од 13 октомври 1917 година, кога десетици илјади луѓе се собрале за да ги посведочат чудата на Богородица, кои биле најавени дека ќе се случат тој ден. Сведоците подоцна раскажувале дека Сонцето почнало да се движи и да се врти „како огнено тркало“, менувајќи бои на небото. Некои тврделе дека виделе „дожд од цвеќиња“, додека други верувале дека биле излекувани од болести. Овој настан станал познат како „Чудото на Сонцето“.
Иако научниците и денес расправаат дали станувало збор за масовна халуцинација, атмосферски феномен или вистинско чудо, настанот оставил силен впечаток врз луѓето. Многумина по него станале уште порелигиозни и уверени дека биле сведоци на нешто натприродно.
По неколку години, Франциско и Жасинта починале за време на епидемијата на шпански грип, а Луција останала единствената чуварка на пораките. Во второто пророштво, дадено непосредно пред Руската револуција, се споменувала Русија и се велело дека таа ќе биде спасена од комунизмот ако луѓето се молат и се посветат на Богородица. Подоцна, токму ова добило огромно политичко значење.
Во текот на Студената војна, Фатима станала симбол за антикомунистичките кругови. Католичката црква, особено по Втората светска војна, често ги користела пораките од Фатима како дел од борбата против комунизмот. Верското светилиште прераснало во место каде што политиката и религијата се преплетувале.
Дополнително внимание привлекол папата Јован Павле Втори, кој станал голем поддржувач на Фатима по атентатот врз него во 1981 година. Нападот се случил токму на 13 мај – датумот на првото појавување на Богородица. Папата верувал дека преживеал благодарение на заштитата на Богородица од Фатима, па дури и еден од куршумите бил поставен во круната на статуата во светилиштето.
Во меѓувреме, „третата тајна“ продолжила да ја интригира јавноста. Со години кружеле гласини дека таа предвидува трета светска војна или апокалипса. Кога Ватикан конечно ја објавил во 2000 година, многумина биле разочарани, затоа што според официјалното толкување таа се однесувала токму на атентатот врз папата.
И покрај тоа, дебатите никогаш не престанале. Некои веруваат дека постои поврзаност меѓу визиите од Фатима, падот на комунизмот и промените во Советскиот Сојуз во 1980-тите. Други сметаат дека подоцнежните интерпретации биле преувеличени и политички искористени. И денес, стотици илјади верници секоја година го посетуваат ова место, уверени дека таму се случило нешто што ја променило историјата.
